Shqipëria në kohën e pushtimeve të para osmane e deri në vdekjen e mbretit të shqiptarëve Skënderbeut, ishte për tre-katër herë më e madhe se Serbia, pa llogaritur këtu, siç shihet në hartë edhe në krahinën e Rumelisë si pjesë e perandorisë osmane.
Ishte një pjesë e konsiderueshme e territoreve të banuara kryesisht me shqiptarë, që shkonin deri në Edrene (Edirne) në kufijtë e dardaneleve.
Në atë kohë, territori shqiptar si njësi më vete, ishte më i madh, ose përafërsisht i barabartë me Bizantin.
Harta përshkruan madhësinë e territorit shqiptar të paktën në katër vjetët e sundimit të tij, të cilat u zgjeruan në jug në Greqi dhe në Maqedoni.
Janë 696 fshatra në Greqi, të cilat kanë qenë dhe janë të banuara nga popullsi me rrënjë shqiptare.
Përfundimet nga kërkimet e studiuesve arbanë si Antonio Bellushi, Aristidh Kola, Jorgo Miha, Jorgo Maruga, Athanasio Cigo, Kazaqis, Panajotopulos e të tjerë, evidentojnë se shqiptarët e Greqisë ndahen në dy grupe, ata që janë arvanitas vendas, të cilët njihen qysh në kohën antike dhe që nga shekulli 4-13, të cilët janë mbi 550 fshatra. Janë dhe rreth 150 fshatra që banohen nga shqiptarët që grekët i quajnë allvanofonos (shqipfolës) që kanë ardhur në Greqi rreth viteve 1600. Kryesisht, fshatrat që janë banuar dhe banohen nga popullsia që flet në vatër gjuhën shqipe ndodhen në zonën e Epirit, disa janë në zonën e Thrakës, Peloponezit, Thesalisë, Livadhiasë. Në ishujt të Korfuzit, Specas, Hidrës, Psaron, Andros, Salaminës, Jo, Thirra (Santorini) e gjetkë. (Studimi i BE-së më 1987)
Fjala çam është një evoluim i termit “t’chiam” dhe përkon me emrin e një lumi të vjetër që kalonte përmes krahinë së Çamërisë. Fjala “T’chamis” haset në shumë harta të vjetra romake dhe helene, duke na treguar se emri “Çamëri” është më i vjetër se Epiri dhe është përdorur vetëm nga popullsia shqiptare ndër shekuj. Ajo që është më e rëndësishme të thuhet këtu është se, popullsia çame ka një etnitet, traditë dhe zakone të mirëfillta shqiptare.
Gjuha shqipe e folur në Çamëri, mund të theksojmë se është pikëtakimi, apo pikëpjekja e dy dialekteve tona, gegë e toskë, me elemente të lashtësisë historiko-linguistike, si gërshetim dialektesh e nëndialektesh shqipe, si një gjuhë e ruajtur me elemente origjinale të rrënjëve ilirishte.
Kultura çame është shprehëse e vlerave të një popullsie me histori të lashtë, bart shtresëzime të hershme, të formuara në epoka të ndryshme. Siç mund të jetë vënë në dukje nga studiuesit e ndryshëm, ajo është formuar nga elementë të lashtë parailirë (Pellazgë, Ilirë e që u trashëguan në mesjetën e hershme në kohën e formimit të kombësisë shqiptare. Nuk është e rastit një nga përfundimet e studiuesve gjermanë në librin “Këngët e çamëve“ se ky gjurmim muzikologjik dhe tekstologjik dhe botimi i materialit të mbledhur na tregon qartë se te këngët çame kemi të bëjmë me një shtresë arkaike të muzikës shqiptare. Atje nga trojet tona të braktisura, lëviz dhe gjallon shpirti i Çamërisë dhe i popullsisë së saj, gjallon bota e miteve, bota parapagane e pagane, bota e perëndive. Ato janë zot në shtëpinë e tyre.
Një tjetër vlerë të trashëgimisë kulturore të popullit çam është veshja kombëtare, për të cilën kanë folur studiues e shkrimtarë, si nga vendi edhe të huaj. Ndër të tjera, me interes të veçantë është dhe përshkrimin që i bën diplomati dhe shkrimtari François Pouqueville, i cili në vitet 1820 kishte bërë një ekspeditë në viset shqiptare dhe ndër të tjerash, kishte bërë një përshkrim rreth veshjes çame dhe elegancën që u jep ajo banorëve të asaj krahine: “…Udhëtari që do të shikojë ata çamë, që do të kenë shpëtuar nga sundimi feudal i sovranit të Janinës dhe një rënie mortaje, do të njohë me vështirësi ata burra të bukur, me ato qëndisma të bukura lara-lara të veshur me kostume të shkëlqyera dhe të ngarkuar me ar të çmueshëm, që ngjasin sikur të ishin një koloni ushtarësh të Pirros, të pasur me plaçka të Trojës, që kanë zbarkuar sërish në Epir…”.
Mjaft të bukura e të larmishme janë veshjet popullore të përdorura nga popullsia e krahinës së Çamërisë.
Deri në fund të shek. XIX veshja më e përhapur për burra si tek ata të besimit mysliman dhe tek ortodoksët, ishte ajo me fustanellë e shoqëruar me stoli të qëndisur me fije argjendi me gjunjakë, xhamadan, mëngore, këmishë të shkurtër me mëngë të gjëra, qeleshja me majucë, opingat me xhufka të kuqe dhe çorapet e bardha. Pjesë tjetër shoqëruese e kësaj veshje konsideroheshin zbukurimorja e gjoksit e punuar nga argjendarët e qytetit të Janinës si dhe silahu i zbukuruar me fije argjendi i cili i vendosur mbi brez, shërbente për të mbajtur armët e brezit si dhe koburet.
Çamëria ka dhënë një trashëgimi të madhe kulturore për popullin shqiptar duke filluar nga gjuha, veshja, këngët e zakonet dhe të gjitha këto janë vlerat që populli shqiptar duhet t’i ruajë dhe t’i mbrojë si thesar të çmuar.
Copëtimi i Shqipërisë u përcoll vazhdimisht, prej shumë medieve të huaja. Një ndër to, gazeta në gjuhën frënge “La Jeune Turquie”, ka botuar deklaratën në shtator, të delegatit shqiptar, Filip Noga, për gazetën “Neue Frei Presse” në lidhje me përcaktimin e kufijve të Shqipërisë nga Fuqitë e Mëdha, sidomos në zonën jugore.
Çfarë ka thënë më konkretisht, patrioti shqiptar, për medien austriake
Një nga delegatët e Shqipërisë, Filip Noga, që sapo ka ardhur nga Londra në Vjenë, deklaroi për “Neue Frei Presse”:
“Kuptohet fare lehtë, se shqiptarët nuk mund të jenë të kënaqur me vendimet e Konferencës së Ambasadorëve në Londër. Që në 1880, Anglia propozoi të formonte një Shqipëri autonome që përbëhej nga katër vilajete, Janina, Kosova, Manastiri dhe Shkodra, pra, një Shqipëri shumë më të madhe se ajo e krijuar në Konferencën e Londrës.
Shqiptarët e konsiderojnë dhënien e territoreve me popullsi të pastër shqiptare ndaj Greqisë dhe Serbisë, si një padrejtësi që Evropa u bëri atyre. Ndihemi të lënduar që Krahina e Çamërisë, e cila shtrihet deri në Prevezë, me një popullsi prej 80 mijë shqiptarësh, iu dha Greqisë.
Konferenca e Londrës ka miratuar, në parim, si kufi jugor të Shqipërisë linjën e Kepit Stylos deri në Korçë dhe dhe i ka lënë komisionit ndërkombëtar detyrën për të vënë këtë vendim në ekzekutim, si dhe të vendosë përfundimisht kufirin pas një vizite në këto vende.
Komisioni duhet t’i caktojë çdo fshat Shqipërisë ose Greqisë sipas popullsisë. Ky komision ndërkombëtar, ku do të përfaqësohet nga vendimarrës të Fuqive të Mëdha dhe të Shqipërisë, ende nuk është formuar. Anëtarët ende nuk janë emëruar. Por, formimi i komisionit nuk mund të presë më, sepse afati i nisjes së tij është caktuar në ditët e para të shtatorit.
Shqiptarët i janë mirënjohës Evropës, për atë pak gjë që ka bërë për ta dhe shpresojnë se ajo do të riparojë dëmin që i ka shkaktuar Shqipërisë gjatë demarkacionit. Shqiptarët janë veçanërisht mirënjohës ndaj Austro–Hungarisë për mënyrën se si monarkia mbrojti Shqipërinë dhe kontribuoi në çlirimin e saj. Perandorin Franz–Jozef, ne e thërrasim “xhaxha” dhe “Çlirues i Shqipërisë”.
Noga shprehu gjithashtu, falënderimet e tij për shtypin austro-hungarez dhe kërkoi të bëjë publike lutjen e shqiptarëve që Greqia, t’i tërheqë trupat nga territoret që i përkasin Shqipërisë: Korça, Gjirokastra, Himara.”
Jorgo Miha është një arvanitas nga Kalkidhas afër Athinës, bashkëpunëtor i ngushtë i Aristidh Kolës, si dhe ka qenë disa vite kryetar i Lidhjes së Arvanitasve të Greqisë. Me Jorgo Mihën jam njohur në vitin 1998, jemi takuar disa herë, dhe i kam qenë dy herë për vizitë në shtëpinë e tij.
I përket grupit të arvanitasve intelektualë të cilët duan një miqësi dhe vëllazëri të sinqertë greko-shqiptare. Jorgo Miha është autor i disa librave dhe shkrime publicistike. Ka dhënë një kontribut të madh në çështjen e Kosovës.
Për këto aktivitete ai e ka paguar me presione dhe karrierën e tij si profesor. Shkrimi i mëposhtëm është shkruar nga Korgo Miha në një kometn të fcb.
Shpresojmë që ky shkrim nuk do të keqkuptohet nga ana e Greqisë, por edhe të keqpërdoret nga ne.
“Grekët duhet më në fund të shohin të vërtetën në fytyrë, se marrëdhëniet mes dy vendeve janë si më poshtë:
Nga ana e tij shtetit i ri Grek, bëmë gjithçka për ti shërbyer motos “një popull, një udhëheqës, një fe”. Për ti shërbyer kësaj motoje “të shenjtë”, bëmë reprezalje kundër të gjithë atyre që ishin mysliman pavarësisht nga kombësia, d.m.th përzumë, shqiptaro-folësit dhe vllako-folësit si dhe greko-folësit mysliman dhe i ndoqëm “si një sëmundje e keqe”.
Më së fundi, ndaluam mësimin e çdo gjuhe tjetër përveç greqishtes dhe më pas vërtetuam që jemi më të këqinjë edhe se sa Otomanët, të cilët lejuan kristianizmin dhe funksionimin e mësimit të gjuhës greke.
Për sa u përket Shqiptarëve, Allvanus ja disa nga ato të cilat ju bëmë.
1.) Shfarosëm menjëherë mbas fitores së revolucionit (1. 4. 1821) të gjithë të pa armatosurit myslimanë, burra, gra, fëmijë nga Logadhia e Poloponezit.
2.) Përndoqëm Lalët dhe Bardhuniotët mysliman të Moresë nga shtëpitë e të parëve të tyre.
3.)Therrëm e shfarrosëm të gjithë myslimanët burra, gra, fëmijë të Tripolit
4.) Shfarosëm të gjithë shqiptarët e pa armatosur që ishin të mbledhur në brendësitë e Agjio Spiridhona të Pireas, të cilët ishin grumbulluar dhe ishin gati për tu larguar.
5.) Lamë tek 25.000 ushtarët dhe të 1.000 oficerët që shërbenin në Selanik (të cilët u mbajtën rob mbas dorëzimit të qytetit në duart e ushtrisë grekeve, nga komandanti shqipëtarë i tyre) të vdisnin nga kushtet e mjerueshme në Makroniro.
6.) Përzumë të gjithë Çamët mysliman nga shtëpitë e të parëve të tyre.
Në krejt të kundërtën me shtetin e ri grek, shteti shqiptar është i vetmi shtet në Ballkan, i cili nuk ka bërë spastrime etnike, por në brendësinë e tij bashkë-egzistojnë Katolikë, Mysliman, Ortodoks, Allvani, Grekë, Sllav, Vllah. Pakicën greko-folëse si dhe mësimi i gjuhës së tyre, nuk e ka ndaluar kurrë askush.
Ne grekët themi dhe është e vërtetë që shqiptarët, na urrejnë dhe na frikësohen. Por kjo urrejtje dhe kjo frikë është sigurisht e vërtetë, sepse ushqehet nga bëmat dhe qëllimet që ne kemi për tokat e këtij vendi. Vërtet kush mund të gjej justifikim dhe të gjejë kuptueshmërinë e këtyre thënieve “I shikoni ata, i quajnë Allvanus, rrobat e mia do i bëj me lëkurën e tyre.
Këto janë fjalët e këngës që këndohet nga forcat këmbësore në paradë në Athinë.
Unë besoj se vetëm kjo ishte e mjaftueshme për të ndërprerë marrëdhëniet diplomatike midis dy vendeve.
Hisen Tairi para disa ditësh ka qenë pjesë e Kampionatit Botëror të Picës që mbahet në Itali ku edhe fitoi vendin e tretë. Është kampionati më i rëndësishëm në botë, në të cilin marrin pjesë mbi 600 pjesëmarrës nga i gjithë globi. Ky djalosh na ka përfaqësuar denjësisht duke marrë trofeun e rëndësishëm i cili po hap një kapitull të ri në jetën e tij. Me këtë rast, për lexuesit e Portalb.mk e lutëm të na përgjigjet në disa pyetje për të cilat mbase të gjithë e vrisni mendjen. Çka quajmë një picë të mirë? A hahet pica me dorë, apo me pirun? Me çka nuk hahet pica? Përgjigjet i gjeni ne vazhdim!
Çka do të thotë një picë e mirë ?
Një picë e mire do të thotë të jetë e gatuar në standardet e nevojshme të fermentimit te brumit dhe ingredientëve kualitativë.
Ku ke mësuar të gatuash pica?
Kam kryer kurse intensive ne Maqedoni për pica dhe pastaj kam punuar në shumë vende të ndryshme në Maqedoni dhe Evropë.
Sa kampionate ke të fituara?
Kam të fituara tre kampionate, një vend të parë dhe dy vende të treta . Ky i Riminit ishte më I rëndësishmi deri më tani që kam fituar, pasi ishte kampionat botëror.
Cila është pica më e dashur për ty?
Pica më e dashur është ‘’Pizza Marinara’’.
Juria si e vlerëson një picë?
Brumi është pjesa më e rëndësishme te një picë, pastaj produktet dhe në fund është pjesë po e rëndësishme edhe prezantimi i saj .
Ne shqiptarët i duam shumë picat, a ke një shpjegim pse?
Ndoshta se është vend ynë fqinj edhe pse na ndanë deti Adriatik dhe gjithmonë kemi qenë të lidhur me Italinë.
Pica e mbushur me përbërës apo ka një rend se çka m çka shkon?
Si në çdo gjë edhe te pica ka një rregullore për një picë të shijshme, sa më pak ingredientë aq më e shijshme është pica .
Si hahet pica? Me pirun apo me dorë?
Pyetje interesante. Në vendin ku ka lindur pica nuk duan t’ia dinë për pirun e thikë, por nuk ka rregullore se duhet te hahet me dorë , është vetëm një mit.
Pica dhe birra shkojnë bashkë me shumë se pica dhe vera ?
Me të dyjat është një kombinim fantastik. Varet nga ingredientët qe janë ne picë, dhe kombinohet dhe pija.
Me çka nuk hahet përfundimisht një picë?
(qesh) Kjo është 100% përgjigja nga italianët dhe ne ‘’Pizza Chefa’t’’ që pica me ananas ‘’it’s a no, no’’ .
Çka ke vendosur të bësh pas këtij kampionati? Cilat janë planet tua?
Një piceri me standarde të larta, njejtë si prezantimi në Rimini , Italy .
Për fund, si ka mundësi që je beqar, në ndërkohë vajzat vdesin për pica?
Jemi rrugës, shumë shpejtë do të merrni një ftesë për dasmë. (qesh)
1455 Harta Detare e Shqipërisë nga Bartolomeo Pareto. Kjo harte detare është vepra e vetme e mbijetuar e Bartolomeo Pareto, një prift dhe hartograf i shekullit të 15-të nga Genova.
Shikoni si e quan “Albania Scanderbeco” gjithe rajonin dhe Grecia e ka hedhur ne qoshe siper. Vetem geo-detaret nuk i bejne keto gabime.
Unë jam 20 vjeçe dhe prej dy vitesh jam e lidhur me një djalë po në të njëjtën moshë, me të cilin jemi shumë të lumtur dhe kemi menduar që të martohemi dhe të jetojmë së bashku.
Familja e tij më do shumë dhe në përvjetorin e martesës së prindërve të tij, ata më ftuan edhe mua, teksa kishin organizuar një party në një lokal.
Në këtë festë ishin dhe të afërm të tjerë të familjes.
Gjatë darkës, i dashuri im më tha:
Si thua do jemi dhe në si prindërit e mi dhe të festojmë 25 vjetorin e martesës sonë?
Kjo pyetje e tij më bëri të ndihem keq dhe të mendoj që ai e vinte në dyshim lidhjen tonë, por pasi ia thash ai më tha se bënte shaka. Megjithatë, kështu nisëm një sherr dhe unë dola jashtë lokalit në një cep dhe po rrija të merrja veten sepse isha shumë e mërzitur.
Pak më vonë mu afrua një kushëriri i tij, 34 vjeç, dhe më tha që të mos mërzitesha sepse kështu e ka çdo lidhje.
Si pa kuptuar, ai filloi të më puthte dhe unë ngaqë isha dhe e mërzitur dhe nuk logjikova çfarë po bëja. Më pas më çoi pak më tutje, ku ishte errësirë, dhe bëmë s.eks.
Menjëherë më pas unë u ndjeva shumë keq, dhe doja patjetër t’i tregoja të dashurit dhe t’i kërkoja falje, por kushëriri i tij më tha që të mos e bëja sepse do ndahesha prej tij dhe familja do shkatërrohej.
Ai më tregoi se para një viti ishte d.ivorcuar nga bashkëshortja e tij pasi e kishte t.radhtuar dhe më pas i kishte treguar çfarë kishte bërë…
Përgjigjja e psikologes:
“Në fakt e ke futur veten në një situatë shumë të keqe. Por nëse vërtetë je penduar, mos e bëj më këtë veprim.
Unë mendoj se duhet të tregohesh e sinqertë me të dashurin tënd dhe t’i tregosh çfarë ka ndodh, por nëse mendon se nuk do të të falë, atëherë po ta lë ty zgjedhjen në dorë…”
Lë shtatzënë të dashurën e tij, më pas nënën, motrën dhe tezen e saj. Nuk është një barcaletë, por një histori e vërtetë, ajo e Alfios e treguar në programin “La Bomba” për Radio DeeJay, në Itali.
Alfio është një djalë 23-vjeçar kalabrez i bukur, i lidhur me një vajzë 19-vjeçare.
Kur zbuloi për shtatzëninë e saj nuk u lumturua shumë, kështu që vendosi që të mos bënte më s.. e .k .s me të, për shkak të bll oki m it të psik olog jik që iu krijua për shkak të situ atës.
Kjo bëri që të hapej me nënën e të dashurës, kështu që gruaja e sh qe tës uar nga fakti se mund të tr a dh tont e të bijën, u ofrua për të plotë su ar nevojat e tij s, duke shkuar bashkë në shtrat.
Por ky moment pas io ni u pas ua me një “surprizë” aspak të këndshme, Alfio zbuloi se edhe vjehrra e tij mbeti shtatzënë.
Kështu në gjendje de .pre./sioni, i riu u ngus hëllua me tezen e të dashurës së tij, deri kur përfunduan në shtrat bashkë… por edhe ajo mbeti shtatzënë.
Alfio tenton të shpëtojë nga kjo situ atë dhe ikën jashtë shtetit në një qendër ngus hël limi, ku takon motrën 17-vjeçare të së dashurës së tij.
Ai fillon të hapet me të, por edhe me adol esh e nten përfu n doi në shtrat, duke e lënë shtatzënë.
Alfio u ar. r.a t is nga Italia, por ajo që mbetet për t’u verifikuar, është nëse të gjitha kanë mbetur shtatzënë realisht, apo ishte thjesht një gjetje për të futur në t el as he të riun.
Se.ksi është një prej kënaqësive më të mëdha të jetës, ku piku i kënaqësisë ndodh me arritjen e org.azmës.
Kemi menduar gjithmonë se femrat ulërasin instinktivisht gjatë raportit s.eksual, me arritjen e kulmit të kënaqësisë.
Në të vërtetë një studim i publikuar në revistën shkencore “Archives of Se.xual Behavior” ka zbuluar se nuk ekziston asnjë lidhje mes orga.zmës së femrës dhe shprehisë me zë.
Kjo pasi u zhvillua një sondazh bazuar në 71 femra me moshë nga 18 deri në 48 vjeçe, dhe në pjesën më të madhe të rasteve, u zbulua e vërteta.
Femrat që ulërasin me forcë gjatë raportit se.ksual, e bëjnë vetëm për të kënaqur dhe stimuluar partnerin.
Klithmat kësisoj përdoren si instrument manipulimi, në mënyrë që mashkulli të arrijë i pari org.azmën.
Në pjesën më të madhe të rasteve, kjo gjë përdoren nga femrat kur mërziten gjatë aktit, lodhen ose nuk ndihen mirë.
Nga ana tjetër meshkujt, binden se ato klithma janë prej kënaqësisë për shkak të performancës së tyre në shtrat.
Jam nga Tiranë dhe të premten e kaluar shkova në Golem tek shtëpia ku jetojnë prindërit, meqë janë të moshuar.
Në plan e kisha të kthehesha të dielën, por me qenë se nuk po më rrihej, vendosa të kthehesha të shtunën në darkë.
Kur u ktheva, rreth orës 9:30, pashë që tek parkimi para shtëpisë se kam shtëpi private ishte e parkuar një makinë, të cilën nuk kisha kurrë parë! U futa brenda dhe pashë që ishte errësirë në katin e parë. Pasi kalova koridorin, dëgjova zhurma nga dhoma e gjumit në katin e dytë dhe u ngjita lart për të parë. Shoh derën e dhomes gjysëm të hapur dhe gjithashtu shihja dikë që lëvizte.
U afrova edhe pak dhe mbeta e SHOKUAR!!!
Burri po ja merrte në g… një mashkulli tjeter. S’mund t’u besoja syve. U largova pak nga dera që të mos më shihnin, ndërkohë që ata po lëviznin.
Ata vazhdonin e rënkonin nga kënaqësia …unë isha kompet e shokuar. U largova pak para se ai të pr….. Mora makinën e u nisa tek shtëpia e prindërve këtu në Tiranë, se i kisha çelësat. Prita rreth një orë dhe e mora në telefon për t’i thënë që po vija.
Kemi 16 vite të martuar dhe se di sa kohë mund të ketë që burri im shkon me meshkuj të tjerë!!!
Unë kam rreth 2 vite që flas me një mashkull në chat, por që s’kam pranuar ta takoj, ndërkohë me burrin s’bej me asgje.
Ai e pranoi dhe me tha qe nuk e le dot ate, jam ne gjendje shume te keqe.
