“Mund të υrasin njerëz”/ Protesta, Çupi: Çunat ma kapuçë nga Tetova dhe të Vetëvendosjes, por krijojnë grusht shteti

Analisti Frrok Çupi ka komentuar në emisionin “Real Story” në ABC News protestën e dhunshme, ku studentët janë përplasur me policinë dhe kanë sulmuar institucione shtetërore e biznese private.

Çupi i cilësoi protestuesit si grupe të pakontrolluara, duke paralajmëruar përshkallëzim të mëtejshëm të dhunës. Ai ngriti pretendime për përfshirjen e grupimeve nga Tetova dhe Vetëvendosja, ndërsa akuzoi Sali Berishën se është përfitues dhe i përfshirë në protestë.

“Këta njerëz të pakontrolluar. Këta nuk janë aspak studentë. Nesër mund të jenë më keq. Këta njerëz të pakontrolluar mund të nisin të vrasin edhe njerëz të pakontrolluar në rrugë. Këta mund të jenë një grupim çrrenjëzor, gjakatarësh.

Kjo nuk është aspak e tepër të mendosh që kjo dorë është e fuqishme. Grupime që vijnë nga Tetova dhe nga Vetëvendosja, të gjithë ata që janë me kapuç të zinj janë të Vetëvendosjes, ne kemi një grup të tij që kanë krijuar një grusht shteti në Shqipëri. Saliu është përfitues dhe është dorë brenda protestës”, tha Çupi./ ABCNEWS

Protesta – “S’është Iëvizje studentore, por bashkim i Flamingove dhe Berishës”, Meçe: Misioni i tyre, lufta civile!

Analisti Arben Meçe ka ngritur pretendime për organizimin dhe prapavijën e protestave në Shqipëri, duke deklaruar se, sipas tij, ato nuk përfaqësojnë një lëvizje të mirëfilltë studentore, por lidhen me përpjekje për destabilizim politik.

Meçe foli për ndikimin e lëvizjeve të majta europiane në Shqipëri dhe për atë që e cilësoi si luftë hibride, duke përmendur disa aktorë politikë dhe burime financiare që, sipas tij, duhen analizuar.

Ai përmendi gjithashtu Agron Shehajn dhe Arlind Qorin, si dhe Sali Berishën, duke pretenduar se ekziston një bashkim interesash që shkon përtej një ndryshimi të zakonshëm politik.

Sipas Meçes, deklaratat e bëra më herët nga tribunat e protestës dhe thirrjet për mobilizim të grupeve të ndryshme duhen parë në kontekstin e zhvillimeve të fundit. Ai paralajmëroi se situata mund të shkojë përtej protestës politike dhe të krijojë rrezik për destabilizim.

“Lëvizje majtiste në Europë, që produktin e tyre po e japin në Shqipëri dhe në vende në Europë. Demokracia duhet të meritohet! Linjat fashiste janë shprehur në protestë, e ka origjinën te Flamingo. Janë katër burime mediatike që prodhojnë armatë të luftës hibride, dy janë në Shqipëri: Agron Shehaj, Arlind Qori dhe burimet financiare të saj. Nga tribunat e Flamingos u fol se do ta shihni çdo ndodhinë kur të vijnë studentët. Nuk është lëvizje studentore. Bashkim i Flamingove me financues Berishën. Berisha i bëri thirrje që nesër PD-ja dhe grupi i zjarrit duhet të nisnin lëvizjen. Jo thjesht ndryshim politik, por destabilizim. Është e rëndë të flitet për luftë civile, është mision i kësaj që po ndodh. Është një fëmijë 12-vjeçar që është pjesë e sulmit, në sulm janë edhe femra. Jemi në një protestë apo në lëvizje vandaliste? Në momentin kur jemi në protestë, do të zbatojmë rregullat.”

Tanke e nëndetëse, ja pasuria e ushtrisë shqiptare në vitet ’80

KoIonel Pëllumb Zaimi, ish-punonjës shkencor dhe ish-pedagog në Akademinë Ushtarake flet për vlerën monetare të sektorit të mbrojtjes së viteve ’80. Pasuria marramendëse e ushtrisë, 130 miliard dollarë asete?

I pabesueshëm, në sasi dhe vlerë monetare, arsenali i lëvizshëm i ushtrisë shqiptare deri në vitin 1990. Nëse shtohen dhe objektet e palëvizshëm e territoret, shifra rritet në mënyrë katastrofike.

Në sektorin shkencor të Akademisë Ushtarake, ku ai bënte pjesë bashkë me 5 kolegë të tjerë si ekspert i analizave ushtarake, vinin informacione më shumë se kudo tjetër, për shkak të rëndësisë që kishte vetë detyra. Falë punës së gjatë në sektorin nga dilnin tezat, nga ku duhej të mbështetej ushtria në paqe e në rast lufte, ai ka njohuri të gjithanshme. E veç kësaj, pas përvojës në terren si komandant i një batalioni art-mitraljer, vite më vonë do të emërohej edhe në krye të kabinetit të komandës së forcave ajrore. Duke pasur këto detyra, ai është i gatshëm të japi përgjigje edhe atje ku duket se nuk e ka informacionin e duhur. Gjithsesi, koloneli në rezervë Pëllumb Zaimi, thotë se ushtria Shqiptare “notonte” mbi para, përderisa asetet e saj të shitëshme, kapnin një vlerë prej miliarda dollarësh. Të gjitha këto ai i sqaron gjatë një interviste për gazetën “Dita”

Si trajtohen sot nga ana financiare ushtarakët e dalë në lirim dhe ata në pension?

Ushtarakët shqiptarë duhet të trajtohen më denjësisht, ata që janë në detyrë, ata që kanë dalë në rezerve dhe ata që janë në pension. Para ka mjaftueshëm për të gjithë ushtarakë e ish-ushtarakë, sa për të mos e ndjerë krizën.

Në një krizë globale ku mund të gjenden këto para?

Ato duhet të ishin bërë vit pas viti, që nga çasti që u mor vendimi politik se Shqipëria nuk kishte nevojë për një ushtri aq të madhe sa ishte ajo e viteve ’90. Pra këto para gjendeshin në asetet e ushtrisë. Aty ka pasur shifra kolosale parash, por dhe ka ende. Them ka pasur pasi një pjesë e mirë e tyre tanimë janë zhdukur. Por në qoftë se asetet e ushtrisë do të administroheshin në rregull e sipas ligjit, vetëm 10% e shifrës totale që kapin këto asete do ta rregullonin bilancin e pagave të ushtrisë dhe administratës shtetërore për shumë vite me radhë. Dhe kriza nuk kishte pse të ndihej as sa t’u heqësh ushtarakëve dhe ushqimin.

Të flasim më konkretisht?

Ushtria shqiptare e viteve ’90 ka pasur një arsenal të jashtëzakonshëm, armësh, municioni, karburanti, ushqime e veshmbathje. Nëse këto do të shiteshin sipas rregullave, buxheti i shtetit do të furnizohej çdo vit me disa qindra milionë dollarë.

Çfarë shifre kapin këto asete?

Ju them pa frikë, duke u bazuar në atë që kanë nxjerre dhe specialistët e fushës, se ushtria shqiptare ka pasur asete që vlenin deri në 130 miliard dollarë, duke futur këtu objektet dhe territoret.

A nuk ju duket kjo një shifër shumë e lartë, madje e ekzagjeruar?

Mund të jetë shumë e lartë por është e vërtetë dhe e bazuar mbi fakte konkrete.

Që do të thotë…?

Që do të thotë se vetëm municioni i ushtrisë shqiptare, ai i importuar dhe ai i prodhuar në vend, i sistemuar në disa qindra depo e tunele, kap shifrën e 65 miliard dollarëve. Të mos harrojmë se uzina e Poliçanit prodhonte 48-58 ton municion në 24 orë, fishekë pushke, automatiku, mitralozi të lehtë e të rëndë. Gramshi prodhonte 400-500 automatikë e pushkë automatike në ditë ose 120 mijë në vit me një kosto prej 6000 dollarë për copë. Kostoja ishte e lartë pavarësisht se ato në tregun e zi të viteve të fundit patën një vlerë shitje prej 300 dollarësh. Mjekësi prodhonte më shumë se 6000 ton eksploziv në vit.

Ndërkohë çfarë tjetër mund të ishte e shitëshme nga arsenali i ushtrisë?

Ushtria shqiptare ka pasur 196 avionë dhe helikopterë, dhe po të shtojmë këtu 40 avionë AN-2, 3-avionë qeveritarë IL-14 shkojnë 240. Flota ajrore numëron 125 avionë MIG të tipave të ndryshme që varionin nga 15-25 milion dollarë për ekzemplarë. Mesatarja kap vlerën e 4 (katër) miliard dollarëve.

Sa ka qenë forca e ushtrisë tek mjetet e blinduara?

Në ushtri numëroheshin 1200 tanke e transportues të blinduar. Një tank kapte shifrën e 600-800 mijë dollarëve sipas tipave. Mesatarisht kap vlerën 1 (një) miliard dollarë.

Po artileria kundërajrore?

Në artilerinë kundërajrore numëroheshin të paktën 4000 gryka zjarri që përbëheshin nga mortajat 60 mm, tek topat obuz 122 e 150 mm. Ndërkohë në këtë artileri futeshin edhe katjushat ML-130, 12 dhe 19 grykëshe. Marr parasysh se topat obuz më të thjeshtë, ata 122 kanë pasur në një vlerë prej 70 mijë USD. Në artilerinë kundërajrore futen edhe grupet e raketave SAM-2 tokë-ajër. Ushtria shqiptare dispononte rreth 200 të tilla.

Të vijmë tek forcat Detare?

Forcat Detare numëronin të paktën 100 copë anije të tipave të ndryshme, nga të cilat 4 nëndetëse, 4 gjuajtës të mëdhenj, 6 gjuajtës të vegjël, 2 dragamina të mëdha, 6 dragamina të vogla, rreth 60 katra silurues etj. Por ka pasur dhe një armatim prej 400-500 copë silura me vlerë rreth 1500 dollarë copa, (700 mijë dollarë) dhe mbi 2000 mina detare me vlerë mbi 1000 dollarë copa (2 milion dollarë).

Çfarë vlere kishin uzinat ushtarake?

Kishim uzina ushtarake me vlera kolosale si: Uzina e Tankeve dhe e Artilerisë në Tiranë, e baterive në Berat, e armatimit në Gramsh, e municionit në Poliçan, e lëndëve plasëse në Mjekës, (që ishte 100 % me teknologji suedeze), ishin gjithashtu uzina e riparimit të avionëve në Kuçovë, uzina e lokacionit, KRAF-i i Pasha Limanit, për remontin e anijeve mbiujëse dhe nëndetëseve. Këtu nuk po përmend një seri mini-uzinash në të gjithë territorin e republikës ku bëhej remont i pjesshëm i mjeteve luftarake. Këto uzina kishin teknologji moderne, përgjithësisht kineze por dhe franceze e suedeze që ishin fjala e fundit për kohën. Vlera monetarë është vështirë të nxirret pa dokumentet përkatës.

Sa ka qenë ndihma në vlerë monetare që na ka dhënë Bashkimi Sovjetik dhe Kina?

Natyrisht unë nuk mund të flas dot për gjëra që nuk i di, por mund të jap vetëm një shifër të parë në një dokument sekret. Në atë dokument flitej për një ndihmë prej 17 miliard dollarësh të dhënë nga Kina në vitet 1974-1976, e gjitha në pajisje ushtarake.

Çfarë arsenali ushtarak sillte Kina në Shqipëri për të pasur shifra të tilla marramendëse?

Mund të them se në ndihmat e Kinës për ushtrinë shqiptare fillonin nga thikat speciale që përdoreshin në të gjithë ushtrinë, por sidomos tek repartet e zbulimit, tek dylbitë B-12 që e afronin një objekt deri në 12 herë, e për të shkuar tek tanket, avionët e mjetet e riparimit për nëndetëset e anijet mbiujëse luftarake. Të mos harrojmë se ushtria kishte rreth 15 mijë automjete transporti. Por gjithashtu brigadat e xhenios kishin në inventar disa dhjetëra ura të montueshme të tipit “Ponton” dhe “Beli” ku kalonin jo vetëm trupa këmbësorie e makina, por dhe tanket. Por nga Kina edhen edhe disa spitale fushor me të gjitha pajisjet. Ndërkohë ushtria u pajis radio-lokator, por dhe me radio-pelingator për 7-8 pikat e radio-zbulimit të ushtrisë.

A ka një inventar të plot të këtyre mjeteve?

Para vitit 1992 këto inventarë kanë qenë të plota, por pas vitit 1997 gjithçka është asgjësuar. Kjo kërkon një revizionim të saktë. Nëse ngrihet një grup pune me revizorë e teknicienë dalin përfundimet. Nuk dihet çfarë është bërë e po bëhet me pronat e ushtrisë, që siç e përmenda, ato kapin një shifër prej 130 miliard dollarësh.

Asgjësimi i rezervave të luftës

Sipas kolonel Pëllumb Zaimit: “Ushtria ka pasur rezerva të mëdha të paprekshme që kodoheshin “101 K”. Në këto rezerva futeshin edhe vlerat monetare në rast lufte që ishin tepër-tepër sekret. Por kishte ushqim, veshmbathje, municion e karburante të projektuara për 5 vite lufte. Në vitin 1997 u shpërdoruar të paktën 50 mijë ton karburant, dhe në atë kohë karburanti kishte një vlerë prej 600 lek për litër. Por me këtë rast u asgjësuan dhe dokumentacionet dhe kështu askush nuk u fajësua për këto vjedhje gjigante që ishin pasuri e ushtrisë dhe e vetë popullit shqiptar”.

Objektet e ndërtuara, ushtria 120 mijë apartamente

“Në fund të vitit 1992 na vjen një urdhër i ministrit të Mbrojtjes Safet Zhulali, i cili kërkonte të dinte se sa sipërfaqe banimi kishte Divizioni i Parë i Tiranës (që ishte dhe më i madhe në vend), me qëllim që të strehoheshin ushtarakët që ishin pa shtëpi. Punuam mbi harta dhe në fund dolëm në konkluzionin se Divizioni i Parë kishte hapësira banimi prej dhomë e kushinë, 1+1 sipas standartit të kohës, të paktën 8000 hyrje. Shqipëria kishte një potencial prej 22 divizionesh. Po të marrim një mesatare që njësitë e tjera kishin 5000-6000 hyrje të tilla, pra 1+1, mund të strehoheshin të paktën 120 mijë familje. Por ku janë këto prona tani, po trojet përreth tyre? Ky është dhe abuzimi më i madh i qeverive që kanë ardhur në Shqipëri pas vitit 1992”, kujton kolonel Zaimi.

Ndërtimi i fortifikimeve

Pëllumb Zaimi thotë se në Shqipëri u ndërtuan 175 mijë qendra zjarri, ku çdo njëra prej tyre kishte një vlerë prej 7500 lekë të reja, me përjashtim të atyre më të mëdha. “Por ndërtuan dhe shumë kilometra tunele nëntokësore bazat e strehimit të avionëve dhe dy kryeveprat arkitektonike që ishin Baza Ajrore e Gjadrit dhe Baza Detare e Porto-Palermos. Gjithashtu janë ndërtuar dhe komandat e batalioneve, brigadave e më tej. Këto objekte janë ndërtuar me punën e oficerëve dhe ushtarëve. Më kujtohet që kur isha oficer i ri, komandanti i batalionit Destan Shira ngriti me ushtarët e oficerët, por duke qenë vet në krye të punëve, komandën e batalionit dhe ndërtesat e kompanive me një hapësirë prej 800 metra katrorë. Gjithçka me forcat e repartit e duke thyer gurë në mal. Duhet kuptuar se për kohën fortifikimi ishte i nevojshëm. Nuk ishim të vetmit që merrnim masa të tilla. Për shkak të Luftës së Ftohtë, Norvegjia hapi mbi 11 mijë/km tunele fotifikuese, Zvicra 16 mijë/km, Franca 8 mijë/km ndërsa vetëm Moska gjithashtu 8 mijë/km tunele që shërbenin për komandën e Përgjithshme Sovjetike”.

Statistikë osmane e vitit 1908: Tuzi me 100% shqiptarë, Prizreni pa asnjë qytetar turk

Një kopje të një botimi shumë interesant ka publikuar faqja Shqiptarët në Malësi. Bëhet fjalë për një statistikë turke (1908 – 1909), ku tregohen vendet me shumicë të popullsisë shqiptare me numër të saktë të popullsisë dhe përqindje.

Në këtë statìstikë bien në sy vendet shqiptare në Mal të Zi: Tuzi, Gucia dhe Rozhaja. Sipas kësaj statistike, Tuzi kishte 7647 banorë dhe të gjithë ishin të përkatësisë etnike shqiptare.

Gucia kishte gjithsej 12073 banorë nga të cilët 9905 prej këtyre banorëve ose 82,6% ishin shqiptarë, 1812 banorë apo 15,5% ishin serbë ndërsa të tjerë ishin 356 banorë apo 2,9%.

Rozhaja kishte gjithsej 17466 banorë prej ku prej tyre 15032 banorë apo 86,5% ishin shqiptarë kurse 2434 banorë apo 13,5% ishin serbë.

“Merr pushtetin në Tiranë, ne mbajmë Enverin dhe Ramizin në Moskë”, dhëndri i Kadri Hazbiut tregon udhëzimin e sovjetikëve për Beqir Ballukun

Shqipëria është një nga ato pak vende ku komunizmi hodhì rrënjë të thella dhe u rrit nën tensionin e pashembullt të një sistemi të egër e të pamëshirshëm politik fund e krye.

Ky regjim e izoloi Shqipërinë për gati 50 vite nga pjesa tjetër e botës, nga bota perëndimore.

Agron Aranitasi, dhëndri i Kadri Hazbiut, ish -ministri i brendshëm në fillim të viteve ’80, rrëfen në Exclusive të vërtetat e tij mbi historitë famëkeqe në bllokun komunist. Edhe pse pas vetëvrasjes së Mehmet Shehut, Enver Hoxha e shpalli si Kryeministrin e ri, Kadri Hazbiu, një nga njerëzit më të besuar të regjimit komunist, ai u mënjanua shpejt, u përbalt dhe u arrestua, derisa e vranë pas shpine brenda në qelinë e tij.

Monika Stafa: Kush je ti Agron Aranitasi? Dhe më trego pak për jetën tënde… cfarë të lidh me poetin Fatos Arapi dhe familjen e tij?

Agron Aranitasi: .. Prindërit e mi kanë marrë pjesë aktive në Luftën Nacional- Çlirimtare dhe rrjedhimisht pas fitores së tyre, të partizanëve, pas çlirimit të vendit, në mënyrë krejt normale u përfshinë në strukturat e reja shtetërore. Mamaja ime ka tjetër histori, vjen nga një familje patriotësh të Vlorës. Gjyshi im është një nga themeluesit e Kishës Orthodhokse Autoqefale Shqiptare. Ai ishte ortodoks, por nuk pranonte kishën greke dhe bënte pjesë në ata ortodoksë që quheshin ortodoksë uniatë. ..Ajo vinte nga familja Arapi, ku bëtë edhe ju pyetjen për Fatos Arapin, po vëllai i madh i mamasë dhe Fatosit, ka qenë një nga partizanët e parë të Vlorës por dezertoi nga brigada e parë në maj të 1944. Fatos Arapi është daja im. Kështu që gjatë periudhës së Koçi Xoxe kryesisht, e shihnin nënën me një sy… Kjo është pak a shumë origjina ime. Ndërsa puna ime është përqëndruar gjithmonë në fushën e televizionit, që në 1970 në janar, kam filluar në Radio Televizionin Shqiptar.

Monika Stafa: Si hyre në bllok? Në cfarë viti u bëre pjesë e tij?

Agron Aranitasi: Në fakt si shtëpi, ajo shtëpi nuk ishte në Bllok. Shtëpia ku banonte Kadri Hazbiu është atje ku sot është Piramida. Unë u njoha, u dashurova me vajzën e tij të dytë, Mozën, u fejuam, pastaj u martuam. Kur u fejuam ne, Enver Hoxha tha ‘ja, këto fejesa do partia’. Dhe pas 8 vjetësh shkatërroi jo fejesën dhe familjen time, por shkatërroi disa familje të cilat kishin kontribute gjatë luftës dhe gjatë punës.

Monika Stafa: Në fillim të viteve ’70 kish nisur një gjueti shtrigash brenda bllokut pas disa betejash për të eleminuar herë pas here emra politikë që rrezikonin pushtetin e Hoxhës. Përmendim këtu në vitet ‘50 Tuk Jakovën, Koci Xoxen, Nako Spiron, Liri Belishovën për të mbërritur deri tek banda, sic i quan Mehmet Shehu në një letër të tij drejtuar Enver Hoxhës, banda e Beqir Ballukut dhe gjeneralëve të tij… në fillim të viteve ’70. Cfarë ishte kjo histori e nomenklaturës komuniste për t’u vetpastruar?

Agron Aranitasi: Nisën me Sejfulla Malëshovën, që ishte një nga njerëzit më të kulturuar në atë parti. Ai ishte shumë i përgatitur politikisht dhe ju duhet të dini që Sejfulla Malëshova erdhi nga Bashkimi Sovjetik dhe Sejfulla Malëshova u bënte mësim për ideologjinë komuniste atyre që më vonë u bënë anëtarë Byroje. ..Pastaj vazhdoi me Liri Gegën dhe Dali Ndreun…Pastaj pas eliminimit të Koçi Xoxes, Nako Spiru u eliminua një vit para eliminimit të Koçi Xoxes dhe Nako Spiru ka vrarë veten,.. Pastaj vjen historia e Tuk Jakovës, që në ato momente ishte i vetmi anëtar i komitetit qëndror kur u formua partia që nuk ishte dënuar, dhe ishte sekretar i dytë siç u bë më vonë Hysni Kapo. Ai u dënua bashkë me Bedri Spahiun dhe mua më ka habitur gjithmonë fakti se si është e mundur që Enver Hoxha nuk e pushkatoi Bedri Spahiun se ai ka thënë gjëra që nuk ka guxuar asnjëri t’ia thotë, ia ka thënë në plenium. Pas dënimit të këtyre, erdhi dënimi i Liri Belishovës, por në këta tre të fundit ka dorë edhe Mehmet Shehu.

Monika Stafa: Flasim pak për Beqir Ballukun. Hyn në radhët e PKSH në vitin 1943. Dhe dallohej si një nga atentatorët më të njohur në qytetin e Tiranës. Njihet ajo historia me ambasadorin sovjetik kur ju ofrua pushteti në këmbim të treshes që gjendej në Moskë. Hoxha, Kapo dhe Shehu, cfarë i tha atij?

Agron Aranitasi: Beqir Balluku ishte pjesë e treshes. Beqir Balluku ishte ministër i mbrojtjes dhe po të shihni historinë e vendeve socialiste, çdo lloj tranzitimi i pushtetit që është bërë në to, është bërë me anën e ushtrisë. Edhe në Bashkimin Sovjetik pas vdekjes së Stalinit, ishte Zhugovi që eliminoi Berien dhe i dha pushtetin Malenkovit dhe në fund Hrushovit. ..Mehmeti nuk e donte Beqirin, kanë pasur gjithmonë marrëdhënie të këqija dhe përfitoi nga ky rast për ta eliminuar.

Ishte mbledhja e partive komuniste në Moskë, parti komuniste dhe punëtore nga e gjitë bota në Moskë. Dhe Enver Hoxha në krye të delegacionit, me Mehmetin, Hysniun dhe Ramizin shkuan në Moskë. Aty ndodhi ajo përplasje që thonë. Hrushovi u acarua shumë, por jo vetëm Hrushovi, kundra Enver Hoxhës dolën shumë nga udhëheqësit e partive komuniste. Por e përkrahën dhe parti komuniste të tjera. Në radhë të parë, ajo rrinte si në hije, ishte partia komuniste e Kinës, sepse ai kishte filluar të afrohej me Kinën ndërkohë që po ndjente prishjen me sovjetikët. Atëherë ambasadori sovjetik dërgoi atasheun ushtarak, por ju i dini marrëdhëniet që ishin mes nesh dhe Bashkimit Sovjetik. Bashkimi Sovjetik ishte qendra e komunizmit botëror. Dhe ata i propozuan hapur Beqir Ballukut që merr pushtetin dhe ata, ne i mbajmë në Moskë. Dhe kjo nuk ishte një gjë që dallohej, kishte ndodhur precedentë dhe përpara. Ata kishin mbajtur në Moskë Boleslav Bjerutin e Polonisë dhe Matias Rakos e Hungarisë. Se ne themi gjithmonë për krimet e partisë komuniste në Shqipëri, shihni të partisë komuniste në Hungari. Beqir Balluku i tha po nuk u kthyen ata të katërt këtu, harrojini këta 2 mijë specialistë që keni në Shqipëri, se ishin 2 mijë sovjetikë me gjithë familjet.

Monika Stafa: Pra, ishte besnik i Enver Hoxhës?

Agron Aranitasi: Edhe Ramiz Alia, që unë nuk kam asnjë lloj respekti, por në librin e vet shkruante, që të thoje që Beqir Balluku doli kundra Enver Hoxhës, ishte e pabesueshme. Beqiri ishte njeri besnik. …’74 është një vit kyç në historinë e Shqipërisë, se në ’74 kanë filluar dhe prishjet e marrëdhënieve me Kinën. Ne flasim ’78 kur u prishën fare, por që në ’73 Kina ia ka dhënë sinjalet Enver Hoxhës, sepse në ’72 shkoi Kissingeri në Kinë, në ’73 vajti presidenti Nikson, Enveri u thoshte atyre që po largoheni nga marksizëm leninizmi.

“Revoltë” në Turqi kundër ‘Ramës, kërkohet ndërhyja e Erdoganit!

Kundërshtìmet në Turqi ndaj projektit të Edi Ramës për krijimin e një “Shteti Bektashi” në Tiranë po shtohen. Pas forumit të zhvilluar në Hacıbektaş dhe deklaratës që sfidoi projektin shqiptar, teologu Cemil Kılıç kërkon hapa më të fortë nga shteti turk, mosnjohjen e Baba Mondit dhe shpalljen e Hacıbektaşit si qendër të bektashizmit botëror.

Vijon “revolta” në Turqi kundër planit të kryeministrit Edi Rama për krijimin e një “Shteti Bektashi” në Tiranë. Vetëm pak ditë pas sinjaleve të forta që erdhën nga forumi i zhvilluar në Hacıbektaş, zëra të tjerë turq po kërkojnë që Ankaraja të mbajë një qëndrim edhe më të prerë ndaj projektit.

Një nga reagimet më të forta ka ardhur nga teologu dhe shkrimtari turk Cemil Kılıç. Në një postim në platformën X, ai kërkon që Turqia të ndërmarrë hapa konkretë kundër krijimit të shtetit të propozuar në Shqipëri dhe të formalizojë njëkohësisht pozicionin e Hacıbektaşit si qendër e bektashizmit.

“Turqia duhet të ndërmarrë hapa më efektivë kundër përpjekjeve për të krijuar një shtet bektashi në Shqipëri. Turqia duhet ta njohë zyrtarisht bektashizmin dhe, për shkak të kushteve të reja që janë krijuar, të shpallë distriktin Hacıbektaş si qendrën e bektashizmit botëror. Bektashizmi duhet të mbështetet në Turqi”, shkruan Kılıç.

Kërkesat e tij shkojnë më tej. Kılıç kërkon që shteti turk të njohë një Dedebaba në Turqi, ta përfshijë atë në protokollin shtetëror dhe t’i japë Hacıbektaşit një status të posaçëm fetar.

“Dedebaba legjitim bektashi në Turqi duhet të njihet nga shteti dhe të përfshihet në protokollin shtetëror. Distrikti Hacıbektaş duhet të vendoset nën një strukturë që është nën kontrollin e shtetit tonë, por autonome në aspektin e besimit”, vijon ai.

Por pjesa më e drejtpërdrejtë e reagimit prek Shqipërinë dhe drejtuesin e Kryegjyshatës Botërore Bektashiane në Tiranë, Baba Mondin. Kılıç kërkon hapur refuzimin e projektit shqiptar dhe mosnjohjen e Baba Mondit si udhëheqës botëror të bektashinjve.

“Formacioni në Shqipëri duhet të refuzohet. Duhet të shpallet se Baba Mondi nuk është Dedebaba. Vendimet në deklaratën përfundimtare të takimit të baballarëve bektashinj, të publikuar javën e kaluar në Hacıbektaş, duhet të zbatohen urgjentisht. Duhet të theksohet në nivel universal se bektashizmi është një urdhër turk”, shkruan Cemil Kılıç.

Reagimi vjen pas forumit “Bektashizmi në Anadoll dhe Ballkan nga historia deri në ditët e sotme”, të zhvilluar në Hacıbektaş, ku përfaqësues të traditës bektashiane nga Anadolli dhe Ballkani diskutuan të ardhmen e këtij komuniteti. Siç raportoi “Pamfleti” pak ditë më parë, deklarata përfundimtare e forumit solli një sfidë të drejtpërdrejtë ndaj projektit të Tiranës dhe pretendimit për ta vendosur qendrën botërore të bektashizmit në Shqipëri.

Por reagimi i Cemil Kılıç nuk është i izoluar. Kritika të forta ndaj projektit të Ramës janë shfaqur edhe në mediat turke.

Në një analizë të publikuar në “Haber Değer”, me titull “Ëndrra e Vatikanit në Tiranë, realitetet në Hacıbektaş”, autori Soner Erdoğan e vendos hapur përballë projektin e shpallur nga Rama me traditën historike dhe shpirtërore të bektashizmit.

Erdoğan kujton se Rama njoftoi vitin e kaluar synimin për krijimin në Tiranë të një shteti bektashi të ngjashëm me Vatikanin dhe ngre pikëpyetje mbi motivet e një projekti të tillë. Sipas tij, iniciativa nuk mund të shihet vetëm si çështje fetare apo kulturore, pasi prek edhe ekuilibra politikë e ndërkombëtarë në Ballkan.

Autori e formulon kundërshtimin përmes një pyetjeje të drejtpërdrejtë: çfarë përfaqëson vendosja e një tradite që për shekuj nuk ka synuar të krijojë shtet brenda kufijve të një entiteti me pasaportë? Përgjigjja e tij është kategorike: “Nuk përfaqëson thelbin e bektashizmit.”

Sipas Erdoğan, bektashizmi nuk është ndërtuar historikisht si projekt politik apo si qendër pushteti tokësor, por si një traditë shpirtërore e përqendruar te njeriu. Për këtë arsye, ai paralajmëron se futja e tij brenda kufijve të një projekti shtetëror rrezikon ta shkëpusë nga konteksti historik dhe shpirtëror.

“Ta burgosësh këtë botëkuptim brenda kufijve të një projekti shtetëror sjell me vete rrezikun e shkëputjes së tij nga konteksti historik dhe shpirtëror”, argumenton Erdoğan, i cili kritikon edhe përpjekjet për ta ripërcaktuar bektashizmin ballkanik përmes projekteve të sotme politike.

Për autorin turk, përgjigjja ndaj projektit që vjen nga Tirana është dhënë pikërisht në Hacıbektaş. Ai vë përballë idenë e krijimit të kufijve të një shteti të ri dhe takimin e përfaqësuesve bektashinj nga Anadolli e Ballkani në vendin që Turqia e konsideron qendër të kujtesës së kësaj tradite. /Pamfleti

DIALEKTI GREK ËSHTË NJË GJUHË SHQIPE, ARBËRESHE – E VËRTETA E SHQIPES NDËR VITE

Një debat i vjetër historik dhe gjuhësor po rikthehet sërish në qendër të vëmendjes. Disa studiues dhe autorë alternativë pretendojnë se dialekti grek ka lidhje të forta me gjuhën shqipe të vjetër, veçanërisht me atë arbëreshe. Sipas tyre, në shumë dokumente dhe analiza gjuhësore të vìteve të kaluara mund të gjenden ngjashmëri të shumta mes fjalëve, strukturës dhe elementeve të lashta të këtyre gjuhëve.

Këta autorë argumentojnë se arbëreshët, të cilët ruajtën një formë shumë të vjetër të shqipes për shekuj me radhë në Itali dhe në zona të tjera të Mesdheut, mund të ofrojnë një dritare për të kuptuar më mirë zhvillimin historik të gjuhëve në rajon. Sipas tyre, këto ngjashmëri tregojnë ndikime të ndërsjella mes popujve të Ballkanit gjatë historisë.

Megjithatë, studiuesit e gjuhësisë tradicionale theksojnë se gjuha greke dhe ajo shqipe i përkasin degëve të ndryshme të familjes indo-evropiane dhe kanë evoluar në mënyrë të veçantë, megjithëse kontaktet historike mes popujve të Ballkanit kanë sjellë huazime dhe ndikime të ndërsjella.

Debati mbetet i hapur dhe vazhdon të ngjallë interes të madh tek historianët, gjuhëtarët dhe publiku që kërkon të kuptojë më thellë rrënjët e gjuhëve dhe identitetit në Ballkan.

VIDEO KËTU

“ËSHTË VETËM 21 VJEÇ” / BBC: Hakeri shqiptar që vodhi pamjet e ‘GTA VI’ pranon fajësìnë!

Arion Kurtaj, 21-vjeçari shqiptar që qëndron pas një prej sulmeve më të bujshme kibernetike ndaj industrisë së videolojërave, ka pranuar fajësinë për hakimin e kompanisë Rockstar Games, e njohur për serinë Grand Theft Auto.

Kurtaj u deklarua fajtor të hënën në Gjykatën e Woolwich në Londër, për sulmin kibernetik të kryer në vitin 2022, gjatë të cilit arriti të vidhte rreth 90 video me pamje të papërfunduara të lojës GTA VI.

Ajo që e bën edhe më të pazakontë këtë rast është mënyra se si u realizua sulmi.

Edhe pse ndodhej në lirim me kusht dhe nën mbrojtjen e policisë, 21-vjeçari përdori një pajisje Amazon Fire Stick, televizorin e një hoteli dhe një tastierë për të hyrë në sistemet e kompanisë.

Sipas Rockstar Games, sulmi shkaktoi dëme që arrijnë në rreth 5 milionë dollarë, përfshirë kostot e rikuperimit të sistemeve dhe të dhënave.

Kurtaj do të njihet me masën e dënimit në një datë të mëvonshme. Ndërkohë, lajmi vjen vetëm tri ditë përpara lançimit të shumëpritur të GTA VI, i cili është parashikuar për më 19 nëntor./BBC

“Berisha, arkitekti i dhυnës në Shqipëri”, Brozi: Financon mo*otovët. SPAK lë të lirë krγete*oristin e 21 janarit

Ish-kryetari i Gjykatës së Kasacionit, Zef Brozi, ka reaguar lidhur me zhvillimet e fundit në protestat në Shqipëri, duke dënuar aktet e dhunës dhe zjarrvëniet, ndërsa ka shprehur mbështetjen për protestat paqësore të studentëve.

Brozi u shpreh se ngjarjet e ditëve të fundit i shkaktojnë shqetësim shoqërisë shqiptare, duke kujtuar edhe episode të mëparshme të dhunës në historinë e vendit, si viti 1997 dhe ngjarjet e vitit 2011.

Ai akuzoi Berishën, duke e ciIësuar si përgjegjës për nxitjen e dhunës në Shqipëri dhe duke pretenduar se ai financon personat që përdorin molotovë. Këto janë akuza të bëra nga Brozi në deklaratën e tij.

“Të drejtat e protestuesve, që kërkonin një reformë kushtetuese ku mandati të kufizohej në 2, e nxis parlamentin shqiptar ta miratojë këtë. Kërkonin reformë zgjedhore që populli të zgjidhte deputetët e tij.

Arkitekti i dhunës në Shqipëri ka qenë Sali Berisha, është zjarrvënësi edhe në këto situata, financon molotovistët. E ka provuar në gjithë historinë 30-vjeçare të vendit tonë. SPAK-u e lë të lirë kryeterroristin e 21 janarit. Çdo veprim i SPAK-ut përçohet dhe merret si një nxitje për akte dhune nga elementë ekstremistë që mund të jenë në Shqipëri.”

Fredi Beleri “zbuIon” në Athinë origjinën e Edi Ramës, INTERVISTA: Nëna e tij është greke nga Himara, mbante mbiemrin Koleka! Ai na urren, por është njëlloj si ne

Eurodeputeti Fredi Beleri ka dhënë një intervistë për median greke dhe duke ju referuar deklaratave të kryeministrit Edi Rama gjatë një samiti në Abu Dhabi ditë më parë, me një gazetar grek, është shprehur se origjina nga nëna e liderit shqiptar, është greke.

Duke folur për “Parapolitika.gr” rreth kryeministrit shqiptar, origjinës së tij, por edhe deklaratave që ka bërë së fundmi për Greqinë, eurodeputeti i dënuar në Shqipëri për vjedhje votash, ka thënë se pikërisht për shkak të origjinës Edi Rama e urren Greqinë.

“Edi Rama, pikërisht për shkak të origjinës së tij, ka një kompleks dhe një antipati ndaj çdo gjëje greke, kjo ka qenë e qartë gjatë gjithë karrierës së tij. Ndërsa në Greqi ai është parë gjithmonë pozitivisht dhe është mbështetur”, është shprehur Fredi Beleri.

Sipas tij, nëna e kryeministrit Edi Rama, e ndjera Aneta, ka qenë nga Mali i Himarës dhe vëllezërit e saj janë shkolluar në Korfuz. Sipas Fredi Belerit, kjo zonë është minoritare.

“Nëna e Edi Ramës është nga mali i Himarës me mbiemrin Koleka, vëllezërit e saj kishin studiuar, kishin shkuar në Korfuz”. Sipas himara.gr, nëna e Kryeministrit aktual të Shqipërisë (mjeke në profesion) ishte pinjolle e një familjeje të njohur nga mali i Himarës, që mbante mbiemrin Koleka. Xhaxhai i saj ishte politikani jetëgjatë shqiptar, Spyros Thomas Koleka (1908-2001), i diplomuar në universitete italiane, i cili u ngjit në nivelet e larta të hierarkisë partiake dhe qeveritare shqiptare (mbajtës titulli i Byrosë Politike dhe ministër i portofoleve të ndryshme).

Babai i Kryeministrit të Shqipërisë, Kristaq Rama (1932-1998), një atlet dhe skulptor i shquar i rrymës hibride të “realizmit socialist”, ishte anëtar i parlamentit dhe anëtar i Presidiumit të Parlamentit (1970-1991). Megjithatë, vetë Rama u distancua nga origjina e nënës dhe e babait të tij, duke kaluar nëpër një evolucion politik spontan dhe duke deklaruar se origjina e tij përfundimtare demonstrohet nga Mirdita katolike romake dhe nga dikush që zbriti prej andej në fshatin Vuno me emrin Kol Leka (pra mbiemri nga shqiptimi i gabuar) “Koleka”, është shprehur Fredi Beleri.

Sipas minoritarit që Greqia e bëri eurodeputet edhe përse ishte në burg në Shqipëri, Edi Rama është po aq grek sa Nikos Dendias dhe Stefanos Ghikas, të cilët vijnë nga i njëjti fshat me nënën e tij, nga Mali i Himarës.

“Në malin e Himarës, njerëzit janë me origjinë greke, por ai vetë nuk e ka pranuar kurrë këtë, Himara është një rajon i panjohur. Por ai është padyshim me origjinë greke. Për shembull, Z. Nikos Dendias, Ministri i Mbrojtjes Kombëtare, si dhe Z. Stefanos Ghikas, Zëvendësministri i Transportit Detar, janë nga i njëjti fshat me nënën e Z. Rama, Mali i Himarës. Ai ka një teori se ka ardhur nga Shqipëria veriore 300 vjet më parë”, deklaroi ai konkretisht. Dhe shtoi: “Paraardhësit e tij shkruanin në greqisht dhe flisnin për grekësinë e tyre, ai vetë nuk e pranon atë.”

Ai ka përmendur edhe të famshmen “Marrëveshje e Detit”, e cila u firmos gjatë kohës së qeverisë së drejtuar nga Sali Berisha, por u rrëzua në Gjyjkatën Kushtetuese nga shoqëria civile dhe Partia Socialiste e drejtuar nga Edi Rama, në atë kohë në opozitë.

“Edhe si udhëheqës i opozitës, ai është ankuar në gjykatën kushtetuese kundër marrëveshjes së Karamanlisit me Shqipërinë për përcaktimin e zonave detare (EEZ). Z. Rama e kishte denoncuar atë”, vuri në dukje Fredi Beleri.

Lidhur me deklaratat e bëra javën e kaluar nga Edi Rama për gazetarin John Defterios, Fredi Beleri ka thënë se kryeministri shqiptar ka “delir të vazhdueshëm anti-grek”, dhe këtë sipas eurodeputetit, e bën qëllimisht për vota.

“I gjithë ky delir anti-grek i tij është i vazhdueshëm dhe i qëllimshëm, nuk është i rastësishëm, nuk është gabimisht. Ka dy qëllime pas tij. I pari është sepse ai dëshiron t’u përkëdhelë veshët nacionalistëve shqiptarë, i sjell vota. I dyti është psikologjik. Pikërisht për shkak të origjinës së tij, ai ka sjelljen që ka çdo jeniçer”, është shprehur Fredi Beleri./NEWSBOMB.AL