DIALEKTI GREK ËSHTË NJË GJUHË SHQIPE, ARBËRESHE – E VËRTETA E SHQIPES NDËR VITE

Një debat i vjetër historik dhe gjuhësor po rikthehet sërish në qendër të vëmendjes. Disa studiues dhe autorë alternativë pretendojnë se dialekti grek ka lidhje të forta me gjuhën shqipe të vjetër, veçanërisht me atë arbëreshe. Sipas tyre, në shumë dokumente dhe analiza gjuhësore të vìteve të kaluara mund të gjenden ngjashmëri të shumta mes fjalëve, strukturës dhe elementeve të lashta të këtyre gjuhëve.

Këta autorë argumentojnë se arbëreshët, të cilët ruajtën një formë shumë të vjetër të shqipes për shekuj me radhë në Itali dhe në zona të tjera të Mesdheut, mund të ofrojnë një dritare për të kuptuar më mirë zhvillimin historik të gjuhëve në rajon. Sipas tyre, këto ngjashmëri tregojnë ndikime të ndërsjella mes popujve të Ballkanit gjatë historisë.

Megjithatë, studiuesit e gjuhësisë tradicionale theksojnë se gjuha greke dhe ajo shqipe i përkasin degëve të ndryshme të familjes indo-evropiane dhe kanë evoluar në mënyrë të veçantë, megjithëse kontaktet historike mes popujve të Ballkanit kanë sjellë huazime dhe ndikime të ndërsjella.

Debati mbetet i hapur dhe vazhdon të ngjallë interes të madh tek historianët, gjuhëtarët dhe publiku që kërkon të kuptojë më thellë rrënjët e gjuhëve dhe identitetit në Ballkan.

VIDEO KËTU

“ËSHTË VETËM 21 VJEÇ” / BBC: Hakeri shqiptar që vodhi pamjet e ‘GTA VI’ pranon fajësìnë!

Arion Kurtaj, 21-vjeçari shqiptar që qëndron pas një prej sulmeve më të bujshme kibernetike ndaj industrisë së videolojërave, ka pranuar fajësinë për hakimin e kompanisë Rockstar Games, e njohur për serinë Grand Theft Auto.

Kurtaj u deklarua fajtor të hënën në Gjykatën e Woolwich në Londër, për sulmin kibernetik të kryer në vitin 2022, gjatë të cilit arriti të vidhte rreth 90 video me pamje të papërfunduara të lojës GTA VI.

Ajo që e bën edhe më të pazakontë këtë rast është mënyra se si u realizua sulmi.

Edhe pse ndodhej në lirim me kusht dhe nën mbrojtjen e policisë, 21-vjeçari përdori një pajisje Amazon Fire Stick, televizorin e një hoteli dhe një tastierë për të hyrë në sistemet e kompanisë.

Sipas Rockstar Games, sulmi shkaktoi dëme që arrijnë në rreth 5 milionë dollarë, përfshirë kostot e rikuperimit të sistemeve dhe të dhënave.

Kurtaj do të njihet me masën e dënimit në një datë të mëvonshme. Ndërkohë, lajmi vjen vetëm tri ditë përpara lançimit të shumëpritur të GTA VI, i cili është parashikuar për më 19 nëntor./BBC

“Berisha, arkitekti i dhυnës në Shqipëri”, Brozi: Financon mo*otovët. SPAK lë të lirë krγete*oristin e 21 janarit

Ish-kryetari i Gjykatës së Kasacionit, Zef Brozi, ka reaguar lidhur me zhvillimet e fundit në protestat në Shqipëri, duke dënuar aktet e dhunës dhe zjarrvëniet, ndërsa ka shprehur mbështetjen për protestat paqësore të studentëve.

Brozi u shpreh se ngjarjet e ditëve të fundit i shkaktojnë shqetësim shoqërisë shqiptare, duke kujtuar edhe episode të mëparshme të dhunës në historinë e vendit, si viti 1997 dhe ngjarjet e vitit 2011.

Ai akuzoi Berishën, duke e ciIësuar si përgjegjës për nxitjen e dhunës në Shqipëri dhe duke pretenduar se ai financon personat që përdorin molotovë. Këto janë akuza të bëra nga Brozi në deklaratën e tij.

“Të drejtat e protestuesve, që kërkonin një reformë kushtetuese ku mandati të kufizohej në 2, e nxis parlamentin shqiptar ta miratojë këtë. Kërkonin reformë zgjedhore që populli të zgjidhte deputetët e tij.

Arkitekti i dhunës në Shqipëri ka qenë Sali Berisha, është zjarrvënësi edhe në këto situata, financon molotovistët. E ka provuar në gjithë historinë 30-vjeçare të vendit tonë. SPAK-u e lë të lirë kryeterroristin e 21 janarit. Çdo veprim i SPAK-ut përçohet dhe merret si një nxitje për akte dhune nga elementë ekstremistë që mund të jenë në Shqipëri.”

Fredi Beleri “zbuIon” në Athinë origjinën e Edi Ramës, INTERVISTA: Nëna e tij është greke nga Himara, mbante mbiemrin Koleka! Ai na urren, por është njëlloj si ne

Eurodeputeti Fredi Beleri ka dhënë një intervistë për median greke dhe duke ju referuar deklaratave të kryeministrit Edi Rama gjatë një samiti në Abu Dhabi ditë më parë, me një gazetar grek, është shprehur se origjina nga nëna e liderit shqiptar, është greke.

Duke folur për “Parapolitika.gr” rreth kryeministrit shqiptar, origjinës së tij, por edhe deklaratave që ka bërë së fundmi për Greqinë, eurodeputeti i dënuar në Shqipëri për vjedhje votash, ka thënë se pikërisht për shkak të origjinës Edi Rama e urren Greqinë.

“Edi Rama, pikërisht për shkak të origjinës së tij, ka një kompleks dhe një antipati ndaj çdo gjëje greke, kjo ka qenë e qartë gjatë gjithë karrierës së tij. Ndërsa në Greqi ai është parë gjithmonë pozitivisht dhe është mbështetur”, është shprehur Fredi Beleri.

Sipas tij, nëna e kryeministrit Edi Rama, e ndjera Aneta, ka qenë nga Mali i Himarës dhe vëllezërit e saj janë shkolluar në Korfuz. Sipas Fredi Belerit, kjo zonë është minoritare.

“Nëna e Edi Ramës është nga mali i Himarës me mbiemrin Koleka, vëllezërit e saj kishin studiuar, kishin shkuar në Korfuz”. Sipas himara.gr, nëna e Kryeministrit aktual të Shqipërisë (mjeke në profesion) ishte pinjolle e një familjeje të njohur nga mali i Himarës, që mbante mbiemrin Koleka. Xhaxhai i saj ishte politikani jetëgjatë shqiptar, Spyros Thomas Koleka (1908-2001), i diplomuar në universitete italiane, i cili u ngjit në nivelet e larta të hierarkisë partiake dhe qeveritare shqiptare (mbajtës titulli i Byrosë Politike dhe ministër i portofoleve të ndryshme).

Babai i Kryeministrit të Shqipërisë, Kristaq Rama (1932-1998), një atlet dhe skulptor i shquar i rrymës hibride të “realizmit socialist”, ishte anëtar i parlamentit dhe anëtar i Presidiumit të Parlamentit (1970-1991). Megjithatë, vetë Rama u distancua nga origjina e nënës dhe e babait të tij, duke kaluar nëpër një evolucion politik spontan dhe duke deklaruar se origjina e tij përfundimtare demonstrohet nga Mirdita katolike romake dhe nga dikush që zbriti prej andej në fshatin Vuno me emrin Kol Leka (pra mbiemri nga shqiptimi i gabuar) “Koleka”, është shprehur Fredi Beleri.

Sipas minoritarit që Greqia e bëri eurodeputet edhe përse ishte në burg në Shqipëri, Edi Rama është po aq grek sa Nikos Dendias dhe Stefanos Ghikas, të cilët vijnë nga i njëjti fshat me nënën e tij, nga Mali i Himarës.

“Në malin e Himarës, njerëzit janë me origjinë greke, por ai vetë nuk e ka pranuar kurrë këtë, Himara është një rajon i panjohur. Por ai është padyshim me origjinë greke. Për shembull, Z. Nikos Dendias, Ministri i Mbrojtjes Kombëtare, si dhe Z. Stefanos Ghikas, Zëvendësministri i Transportit Detar, janë nga i njëjti fshat me nënën e Z. Rama, Mali i Himarës. Ai ka një teori se ka ardhur nga Shqipëria veriore 300 vjet më parë”, deklaroi ai konkretisht. Dhe shtoi: “Paraardhësit e tij shkruanin në greqisht dhe flisnin për grekësinë e tyre, ai vetë nuk e pranon atë.”

Ai ka përmendur edhe të famshmen “Marrëveshje e Detit”, e cila u firmos gjatë kohës së qeverisë së drejtuar nga Sali Berisha, por u rrëzua në Gjyjkatën Kushtetuese nga shoqëria civile dhe Partia Socialiste e drejtuar nga Edi Rama, në atë kohë në opozitë.

“Edhe si udhëheqës i opozitës, ai është ankuar në gjykatën kushtetuese kundër marrëveshjes së Karamanlisit me Shqipërinë për përcaktimin e zonave detare (EEZ). Z. Rama e kishte denoncuar atë”, vuri në dukje Fredi Beleri.

Lidhur me deklaratat e bëra javën e kaluar nga Edi Rama për gazetarin John Defterios, Fredi Beleri ka thënë se kryeministri shqiptar ka “delir të vazhdueshëm anti-grek”, dhe këtë sipas eurodeputetit, e bën qëllimisht për vota.

“I gjithë ky delir anti-grek i tij është i vazhdueshëm dhe i qëllimshëm, nuk është i rastësishëm, nuk është gabimisht. Ka dy qëllime pas tij. I pari është sepse ai dëshiron t’u përkëdhelë veshët nacionalistëve shqiptarë, i sjell vota. I dyti është psikologjik. Pikërisht për shkak të origjinës së tij, ai ka sjelljen që ka çdo jeniçer”, është shprehur Fredi Beleri./NEWSBOMB.AL

SHQIPTARI NË SUEDI: “PËR GATI 30 VITE I DËRGOVA PARA BABAIT, POR TOKEN I’A LA KOMSHIUT”

Agroni, një shqiptar 52-vjeçar që jeton prej vitit 1998 në Stockholm, besonte se kishte bërë gjithçka që mundej për babanë e tij në Kosovë.

Për afro 30 vjet ai i dërgonte para çdo muaj, paguante shpenzìmet e shtëpisë, ilaçet, riparimet dhe çdo nevojë tjetër që dilte. Kur gjendja e tij ekonomike u përmirësua, ndihma u bë edhe më e madhe.

Prindërit e tij jetonin në një fshat pranë Podujevës. Pas vdekjes së nënës, Agroni i kërkoi babait të transferohej në Suedi, por ai refuzoi.

“Unë këtu i kam varret, tokën dhe shtëpinë. Në Suedi do të rrija vetëm duke pritur të vdisja”, i kishte thënë.

Babai qëndroi në Kosovë dhe me kalimin e viteve nisi të mbështetej gjithnjë e më shumë te fqinji i tij, Naimi.

Në telefon, ai i tregonte shpesh Agronit:

“Naimi ma solli bukën.”

“Naimi më çoi te mjeku.”

“Naimi e pastroi borën para derës.”

Agroni e falënderonte dhe, herë pas here, i linte edhe para për karburantin apo shpenzimet që mund të kishte. Por ai nuk e dinte se ndihma e Naimit shkonte shumë më larg.

Dy vjet para se të ndërronte jetë, babai pësoi një goditje të lehtë në tru. Agroni shkoi në Kosovë dhe e pa në këmbë, duke folur normalisht dhe duke këmbëngulur se mund të kujdesej vetë për veten.

Ai e besoi.

Vazhdoi ta telefononte çdo mbrëmje dhe ta pyeste nëse kishte ngrënë, nëse kishte marrë ilaçet apo nëse i duhej diçka.

Përgjigjja ishte gjithmonë e njëjtë:

“Ju vetëm rrini mirë.”

Pas vdekjes së babait, Agroni u kthye në Kosovë për varrimin.

Vetëm disa ditë më vonë, teksa po rregullonte dokumentet e trashëgimisë, zbuloi diçka që nuk e priste.

Pemishtja e familjes, rreth dy hektarë tokë, nuk ishte më në emër të babait.

Tetëmbëdhjetë muaj para vdekjes, prona i ishte kaluar Naimit me kontratë të noterizuar.

Agroni shpërtheu.

Shkoi menjëherë te fqinji dhe e akuzoi se kishte përfituar nga gjendja shëndetësore e të atit.

“Për gati 30 vjet unë i kam dërguar para. Unë ia kam paguar çdo gjë. Ti ke shkuar disa herë në farmaci dhe në fund ke marrë tokën”, i tha ai.

Naimi nuk u grind.

Vetëm i kërkoi të kthehej të nesërmen.

Ditën tjetër erdhi me një dosje të mbushur me dokumente.

Brenda kishte raporte mjekësore, fatura ilaçesh, termine spitalore dhe dokumente që tregonin se babai kishte qenë i aftë për të marrë vendimin për pronën.

Por ajo që e ndryshoi gjithçka ishte një fletore.

Në të ishin shënuar me data të gjitha rastet kur Naimi dhe familja e tij ishin kujdesur për babanë.

“14 janar – u rrëzua pranë banjës, ora 02:10.”

“3 shkurt – temperaturë 39, dërguar në urgjencë.”

“18 mars – ndërruar fashat.”

“7 prill – nuk mundi të ngrihej nga shtrati.”

Faqet vazhdonin për më shumë se dy vjet.

Naimi i tregoi se pas goditjes në tru, babai kishte pasur ditë kur nuk mund të vishej vetë. Kishte rënë natën, kishte pasur nevojë për ndihmë për t’u ngritur, ndërsa gruaja e Naimit i gatuante dhe djali i tyre e shoqëronte për analiza.

Agroni mbeti pa fjalë.

“Pse nuk më treguat?”, e pyeti.

“Na e kishte ndaluar. Thoshte se ti do ta lije punën dhe do të vije. Nuk donte të bëhej barrë për ju”, iu përgjigj Naimi.

Në fund të dosjes ishte edhe një zarf me emrin e Agronit.

Brenda kishte një letër nga babai.

“Mos u hidhëro për tokën. Pa ty nuk do ta kisha rregulluar shtëpinë dhe nuk do t’i kisha blerë ilaçet. Por Naimi më ka ngritur nga dyshemeja natën. Ti më ke dhënë siguri nga larg. Naimi më ka dhënë duart e tij nga afër. Tokën ia dhashë atij, sepse asnjë para nuk ia paguan kohën që ma ka dhënë.”

Agroni e lexoi letrën dy herë.

Më pas mësoi se babai kishte kursyer një pjesë të parave që ai i kishte dërguar dhe ia kishte lënë atij, me porosinë që t’i përdorte për studimet e mbesave.

Të nesërmen, Agroni shkoi te Naimi dhe i kërkoi falje.

Naimi i tha se ishte gati t’ia kthente pemishten, vetëm që prona të mos bëhej shkak për armiqësi.

Agroni refuzoi.

Vendimi kishte qenë i babait dhe ai vendosi ta respektonte.

Atë vjeshtë u kthye sërish në Kosovë dhe punoi krah për krah me Naimin në pemishte.

Në fund të ditës, fqinji i dha një arkë me mollë.

“Këto janë nga rreshti që e ka mbjellë babai yt”, i tha.

Agroni e mori arkën me vete në Suedi.

Sot ai thotë se e kupton ndryshe kujdesin ndaj prindërve.

Paratë mund të paguajnë ilaçet, ushqimin dhe ngrohjen.

Por jo gjithmonë mjaftojnë.

Sepse ka momente kur ajo që vlen më shumë është të kesh dikë pranë.

Dikë që të ngrejë nga dyshemeja në orën dy të mëngjesit.

Pse Trump nuk e donte Samìtin e NATO-s në Tiranë?

Entuziazmi i Edi Ramës për të pritur liderët e Aleancës më të fuqishme ushtarake në botë u përball me rezervat e Uashingtonit. Pas shtyrjes së samitit të vitit 2027, pyetja që shtrohet është: ishte ky thjesht një ndryshim në kalendarin e NATO-s, apo një sinjal për kufijtë e diplomacisë personale të kryeministrit shqiptar?

Për Edi Ramën, organizimi i Samitit të NATO-s në Tiranë në vitin 2027 nuk ishte thjesht një ngjarje ndërkombëtare. Ishte një mundësi e jashtëzakonshme politike dhe diplomatike për të vendosur Shqipërinë në qendër të vëmendjes euroatlantike, por edhe për të kurorëzuar një narrativë të ndërtuar prej vitesh mbi peshën e shtuar ndërkombëtare të vendit dhe marrëdhëniet e tij me liderët perëndimorë.

Kryeministri nuk e kishte fshehur entuziazmin për këtë perspektivë. Një takim i tillë, me presidentin e Shteteve të Bashkuara dhe udhëheqësit e vendeve më të fuqishme të Perëndimit në Tiranë, do të përbënte padyshim një sukses diplomatik për Shqipërinë. Për Edi Ramën, do të ishte gjithashtu një moment me vlerë të konsiderueshme politike, në një kohë kur imazhi ndërkombëtar i qeverisjes së tij është bërë pjesë e rëndësishme e komunikimit publik.

Por diplomacia ndërkombëtare nuk funksionon gjithmonë sipas pritshmërive të politikës së brendshme. Dhe ajo që deri pak muaj më parë paraqitej si një ngjarje pothuajse e sigurt, sot është kthyer në një vendim të shtyrë, pa një datë të caktuar.

Më 12 nëntor, vetë Rama konfirmoi se Samiti i NATO-s nuk do të zhvillohet në Shqipëri gjatë vitit 2027. Ai la të hapur mundësinë e organizimit në vitin 2028, ndërsa Aleanca sqaroi se takimi i ardhshëm do të mbahet në Shqipëri, por ende nuk ka një vendim për datën.

Në pamje të parë, gjithçka mund të interpretohet si një riorganizim i zakonshëm i kalendarit të NATO-s. Megjithatë, raportimet e agjencisë Reuters sugjerojnë se prapa këtij ndryshimi qëndrojnë konsiderata më të ndërlikuara politike.

Që më 30 qershor, Reuters raportonte se planet për samitin në Shqipëri ishin vënë në dyshim për shkak të rezistencës së administratës së Donald Trump dhe pakënaqësive të disa vendeve anëtare lidhur me nivelin e shpenzimeve shqiptare për mbrojtjen.

Ky është një detaj që meriton vëmendje. Jo se provon se presidenti amerikan ka marrë personalisht një vendim kundër Tiranës, por sepse tregon se entuziazmi i qeverisë shqiptare nuk ka qenë domosdoshmërisht i shoqëruar nga i njëjti vullnet politik në qendrat kryesore të vendimmarrjes së Aleancës.

Për Donald Trump, NATO nuk është një organizatë ku rëndësia politike e një vendi matet nga mikpritja, afërsia personale apo simbolika e takimeve. Presidenti amerikan e ka vendosur prej kohësh marrëdhënien me aleatët në një terren më pragmatik, ku kontributi financiar, kapacitetet ushtarake dhe ndarja e barrës së sigurisë zënë një vend qendror.

Në këtë kontekst, Shqipëria përballet me një realitet që nuk mund të anashkalohet. Sipas Associated Press, shpenzimet e saj për mbrojtjen parashikohen rreth 2.15 për qind të prodhimit të brendshëm bruto për vitin 2026, ndërkohë që NATO ka vendosur objektiva shumë më ambiciozë për dekadën e ardhshme.

Sigurisht, Shqipëria nuk është vendi me performancën më të dobët në këtë drejtim. Ka aleatë ekonomikisht shumë më të fuqishëm që përballen me kritika të ngjashme. Por pikërisht këtu qëndron një prej paradokseve të diplomacisë shqiptare: Tirana kërkon të projektojë një rol politik gjithnjë e më të dukshëm brenda Aleancës, ndërsa kapacitetet e saj reale për të kontribuar në sigurinë kolektive mbeten modeste.

Kjo nuk e zhvlerëson aspak Shqipërinë si aleate. Përkundrazi, vendi ka një orientim të qartë euroatlantik dhe një histori angazhimi në misionet e përbashkëta. Por në një NATO që po ndryshon nën presionin amerikan, besnikëria politike dhe kontributi konkret ushtarak nuk trajtohen gjithmonë si të barasvlershme.

Ekziston, megjithatë, edhe një shpjegim më i gjerë. Administrata Trump ka shfaqur rezerva ndaj shpeshtësisë së takimeve të nivelit të lartë, ndërsa NATO po shqyrton reduktimin e tyre. Sekretari i Përgjithshëm Mark Rutte e ka paraqitur këtë si një çështje fleksibiliteti institucional, duke theksuar se samitet duhet të organizohen kur ekziston nevoja.

Prandaj do të ishte e nxituar që shtyrja e takimit në Tiranë të interpretohej si një refuzim personal i Trump ndaj Edi Ramës. Nuk ka prova publike që mbështesin një përfundim të tillë. Por do të ishte po aq e nxituar të injorohej fakti se rezistenca e administratës amerikane është identifikuar shprehimisht nga Reuters si një nga faktorët që kanë vënë në pikëpyetje organizimin e samitit.

Madje, një element domethënës gjendet në vetë dokumentet e Aleancës. Në deklaratën e Samitit të Hagës, në qershor 2025, Shqipëria përmendej si vendi që do të priste takimin pas Turqisë. Një vit më vonë, në deklaratën e Samitit të Ankarasë, referenca konkrete ndaj Shqipërisë ishte zhdukur.

Në diplomaci, edhe formulimet kanë rëndësi. Heqja e një vendi nga një deklaratë e përbashkët nuk përbën automatikisht një qëndrim kundër tij, por tregon se një angazhim i mëparshëm nuk gëzon më të njëjtën qartësi politike.

Për Edi Ramën, ky zhvillim ngre një çështje më delikate sesa vetë shtyrja e samitit. Kryeministri ka investuar vazhdimisht në diplomacinë e marrëdhënieve personale, duke kultivuar kontakte me udhëheqës të ndryshëm ndërkombëtarë dhe duke e paraqitur praninë e Shqipërisë në tryezat e mëdha si tregues të rritjes së rolit të saj.

Kjo qasje ka vlerën e vet. Për një vend të vogël, marrëdhëniet personale mund të hapin dyer që pesha ekonomike apo ushtarake nuk i hap dot lehtësisht. Por ato nuk mund të zëvendësojnë interesat strategjike të fuqive të mëdha dhe as mekanizmat kolektivë të vendimmarrjes.

Trump, në veçanti, është një president për të cilin marrëdhëniet ndërkombëtare kanë një dimension të theksuar transaksional. Ai kërkon rezultate të matshme dhe angazhime konkrete. Në këtë logjikë, simpatia politike apo gatishmëria për të krijuar marrëdhënie të mira nuk garantojnë domosdoshmërisht mbështetje për çdo ambicie diplomatike të një aleati.

Këtu qëndron ndoshta edhe mësimi më i rëndësishëm i kësaj historie për Tiranën.

Shqipëria mund të jetë një aleate e besueshme e Shteteve të Bashkuara, pa qenë domosdoshmërisht një përparësi në çdo vendim të Uashingtonit. Edi Rama mund të ketë marrëdhënie të mira me përfaqësuesit e administratës amerikane, pa pasur mundësinë të ndikojë në kalendarin dhe prioritetet e NATO-s. Dhe një samit mund të shtyhet për arsye të përgjithshme strategjike, edhe kur vendi pritës ka investuar shumë politikisht në organizimin e tij.

Për këtë arsye, shtyrja e Samitit të Tiranës nuk duhet trajtuar si një humbje e statusit ndërkombëtar të Shqipërisë. Anëtarësimi i saj në NATO, garancitë e mbrojtjes kolektive dhe marrëdhënia strategjike me Shtetet e Bashkuara nuk vihen në diskutim nga ndryshimi i një date.

Por zhvillimi nuk mund të konsiderohet as krejtësisht i parëndësishëm politikisht. Kur një qeveri investon kaq shumë në simbolikën e një ngjarjeje ndërkombëtare, është e natyrshme që ndryshimi i planeve të kërkojë një shpjegim të qartë për publikun.

Në fund, pyetja nuk është vetëm pse Donald Trump dhe administrata e tij kishin rezerva për Samitin e NATO-s në Tiranë. Pyetja është edhe nëse diplomacia shqiptare i kishte vlerësuar me realizëm prioritetet e Uashingtonit dhe ekuilibrat e rinj brenda Aleancës.

Sepse në politikën ndërkombëtare, mikpritja është një vlerë, marrëdhëniet personale janë një instrument, por vendimet strategjike merren mbi bazën e interesave.

Dhe ndoshta pikërisht këtu qëndron dallimi mes dëshirës së Edi Ramës për ta sjellë NATO-n në Tiranë dhe gatishmërisë së Donald Trump për të ardhur këtu./Pamfleti

‘Kaubojsi’: Jap 10 mijë Euro kush hedh Ramën në koshin e pIehrave

Ish-deputeti Eduart Ndocaj ka bërë një ofertë si përgjigje ndaj shpërblimit 2500 Euro të qeverisë për policët.

“Unë dua t’ju ofroj 5 mijë euro, kush hedh një deputet të Partisë Socialiste apo të Partisë Demokratike në koshin e plehrave.

Ju garantoj se do keni 5 mijë euro për çdo deputet në koshin e plehrave, 10 mijë euro për çdo ministër ose kryeministrin në koshin e plehrave!”, deklaron Ndocaj.

Skema e narkotrafikut në aeroporte që po merr në qafë shumë të pafajshëm: Historia e bìznemenit kanadez në Shqipëri

Një skemë e organizuar kontrabande, e mbështetur te bashkëpunimi i punonjësve të korruptuar të aeroporteve, po u shkatërron jetën udhëtarëve të pafajshëm. Duke ndërruar etiketat e valixheve, trafikantët u atribuojnë atyre sasi të mëdha droge, duke i ekspozuar ndaj arrestimeve dhe dënimeve të rënda në vende të huaja.

Udhëtarë të pafajshëm nga Kanadaja kanë përfunduar në burgje jashtë vendit, pasi punonjës të korruptuar aeroportesh kanë zhvendosur etiketat e bagazheve të tyre në valixhe të mbushura me drogë. Kjo skemë, e cila po ekspozohet gjithnjë e më shumë në Kanada, nuk është një fenomen i izoluar.

Ajo zbulon një dobësi serioze në sigurinë e aeroporteve ndërkombëtare. Sistemet e gjurmimit të bagazheve, nuk janë projektuar për të parandaluar manipulimin e qëllimshëm të etiketave nga vetë personat që kanë akses në zonat e rezervuara.

Viktima e fundit e identifikuar në këtë skemë është një biznesmen nga Toronto, i cili gjatë verës udhëtoi drejt Shqipërisë me një nga fluturimet e para direkte të kompanisë Air Transat nga aeroporti Toronto Pearson drejt Tiranës.

Sot ai rrezikon deri në 15 vjet burg, pasi autoritetet shqiptare zbuluan një valixhe me 23 kilogramë kanabis, të pajisur me një etiketë që mbante emrin e tij. Biznesmeni këmbëngul se valixhja nuk i përkiste atij.

Në tetor, Policia Mbretërore Kanadeze (RCMP) e informoi se dyshonte që ai kishte qenë viktimë e një manipulimi të etiketës së bagazhit. Rasti u bë pjesë e një hetimi pesëpjesësh të emisionit investigativ W5 të televizionit kanadez CTV News, i cili identifikoi më shumë se dy duzina raste të ngjashme.

Pothuajse të gjitha kishin si pikënisje aeroportin Toronto Pearson, më i madhi në Kanada. Përmasat e skandalit shkaktuan reagim të madh publik. Sipas të dhënave të Google Trends, kërkimet në Kanada për frazën “ndërrimi i etiketave të bagazheve në aeroport”, u rritën me 800 për qind brenda pak orësh, duke kaluar 10.000 kërkime.

Si funksionon skema

Mekanizmi është i thjeshtë, por pasojat mund të jenë shkatërrimtare. Një punonjës i korruptuar në zonën e përpunimit të bagazheve heq etiketën nga valixhja e një pasagjeri të pafajshëm dhe e vendos atë në një tjetër, të mbushur me drogë, që udhëton drejt të njëjtit destinacion.

Në aeroportin e mbërritjes, një korrier pret të marrë ngarkesën. Nëse dogana e zbulon drogën përpara se ajo të merret nga trafikantët, gjurmët e bagazhit çojnë te pasagjeri, emri i të cilit figuron në etiketë. Pasojat për viktimat kanë qenë dramatike.

Një shtetas kanadez kaloi 24 net në burg në Filipine, pasi u akuzua për importimin e 24 kilogramëve metamfetaminë. Një tjetër u ndalua në aeroportin Narita të Japonisë, ku u zbulua një ngarkesë prej 21 kilogramësh të së njëjtës drogë, e lidhur me emrin e tij.

Në një rast tjetër, dy pasagjerë që udhëtonin drejt Gjermanisë u mbajtën për 12 orë në aeroportin Pearson, pasi etiketat e tyre u gjetën në bagazhe që përmbanin 33 kilogramë kanabis. Të dy u liruan pa akuza, raportoi CTV News.

Faktin që bëhet fjalë për një problem të njohur dhe të vazhdueshëm, e dëshmon edhe një proces gjyqësor në Brampton të Kanadasë. Një gjyqtar e liroi një udhëtar nga akuzat pasi dëgjoi dëshmitë e dy oficerëve të RCMP-së dhe një zyrtari të Agjencisë Kanadeze të Shërbimeve Kufitare.

Sipas vendimit, të tre e kishin përshkruar ndërrimin e etiketave në aeroportin Pearson si “një problem të njohur dhe të vazhdueshëm”. Ndërkohë, RCMP i tha emisionit W5 se gjatë 5 viteve të fundit ishin arrestuar 16 punonjës të aeroportit Pearson, të paktën pesë prej tyre në lidhje me manipulimin e etiketave të bagazheve.

Një skemë që i kapërcen kufijtë e Kanadasë

Raste të ngjashme janë regjistruar edhe në vende të tjera. Në mars të vitit 2023, dy gra braziliane që udhëtonin nga aeroporti ndërkombëtar Guarulhos i São Paulos u arrestuan në Frankfurt të Gjermanisë, pasi në bagazhet e etiketuara me emrat e tyre u zbuluan rreth 40 kilogramë kokainë. Valixhet e tyre të vërteta kishin humbur. Pamjet filmike të siguruara më vonë, treguan punonjës në aeroportin Guarulhos duke manipuluar bagazhet dhe duke ndërruar etiketat. Dy gratë kaluan 38 ditë në një burg të Frankfurtit, përpara se Policia Federale e Brazilit t’u dërgonte autoriteteve gjermane prova që vërtetonin pafajësinë e tyre.

Më pas, policia braziliane lëshoi 16 urdhër-arreste kundër anëtarëve të një rrjeti kontrabande që përdorte punonjës aeroportesh për të realizuar skemat e tij. Edhe rastet që lidhen me udhëtarët kanadezë janë shtrirë në kontinente të ndryshme.

Në Zelandën e Re, një burrë i dënuar pasi në bagazhet e lidhura me udhëtimin e tij nga Toronto në Auckland, përmes Dubait, u gjetën 23 kilogramë metamfetaminë, po e apelon vendimin. Ai pretendon se raportimi investigativ i W5 do të jetë një element i rëndësishëm në përpjekjen e tij për të provuar pafajësinë.

Përgjegjësia që askush nuk dëshiron ta marrë përsipër

Një nga problemet kryesore që e bën të mundur këtë skemë, është mungesa e një institucioni të vetëm që mbikëqyr të gjithë procesin e transportit të bagazheve. Përgjegjësitë janë të shpërndara mes kompanive ajrore, operatorëve të shërbimit tokësor dhe autoriteteve aeroportuale, duke krijuar hapësira ku manipulimet mund të kryhen pa u zbuluar menjëherë.

Autoriteti i Aeroporteve të Torontos, ka deklaruar se punonjësit që merren me bagazhet punësohen ose kontraktohen nga vetë kompanitë ajrore. Ai thekson se nuk administron dhe as nuk mbikëqyr sigurinë e bagazheve.

Nga ana tjetër, Air Canada shpjegon se transporti i tyre kalon përmes një rrjeti kompleks infrastrukture, të administruar dhe mbikëqyrur nga disa palë të treta. As institucionet shtetërore nuk e marrin përsipër drejtpërdrejt këtë përgjegjësi.

Transport Canada, argumenton se hetimi i trafikut të drogës nuk bën pjesë në mandatin e Autoritetit Kanadez të Sigurisë së Transportit Ajror, i cili përqendrohet te kërcënimet ndaj sigurisë së aviacionit.

Ndërkohë, viktimat kanë nisur të kërkojnë përgjegjësi për dëmet e pësuara. Avokati nga Toronto, Paul Miller, përfaqëson 11 shtetas kanadezë dhe kërkon dëmshpërblime që variojnë nga 100.000 deri në 1 milion dollarë kanadezë për secilin rast. Në shumicën e padive, ai synon të përfshijë kompanitë ajrore, Transport Canada dhe autoritetin aeroportual.

Megjithatë, ofertat e deritanishme të kompensimit kanë qenë modeste. Cathay Pacific i ka ofruar një pasagjereje rreth 22.000 dollarë kanadezë, afërsisht gjysmën e shpenzimeve të saj, ndërsa WestJet i ka propozuar një tjetre një kredi udhëtimi prej vetëm 300 dollarësh kanadezë.

Kërcënimi që vjen nga brenda

Problemi më i madh, lidhet me sigurinë e punonjësve që kanë akses në zonat e kufizuara të aeroporteve. Gjatë dy dekadave të fundit, aeroportet kanë forcuar ndjeshëm kontrollet ndaj pasagjerëve, por personat që punojnë në përpunimin dhe transportimin e bagazheve nuk i nënshtrohen gjithmonë të njëjtit nivel mbikëqyrjeje.

Ulisses Botelho, ish-hetues i krimit të organizuar në RCMP, e konsideron korrupsionin e brendshëm një element thelbësor për funksionimin e rrjeteve të kontrabandës. “Pa të, kjo skemë nuk ekziston”, deklaroi ai për W5.

Edhe Dieter Boeheim, ish-hetues në njësinë e inteligjencës së aeroportit të Torontos, ngre shqetësime për mënyrën se si kontrollohen punonjësit. Sipas tij, aeroporti Pearson ka rreth 4.000 kamera sigurie, por prania e tyre nuk mjafton nëse pamjet nuk monitorohen në kohë reale dhe nëse lëvizjet e punonjësve nuk gjurmohen me saktësi.

Ai thekson gjithashtu se punonjësit mund të ndërrojnë turnet pa pasur gjithmonë një regjistrim të qartë të ndryshimeve në oraret e punës. Për pasojë, bëhet e vështirë të përcaktohet se kush ka pasur përgjegjësinë për ngarkimin e një avioni të caktuar.

Paralajmërimi i Boeheim shkon përtej trafikut të drogës. E njëjta skemë manipulimi mund të shfrytëzohet për të futur në një avion edhe lëndë shpërthyese. “Unë mund të përdor të njëjtin proces dhe të vendos një kilogram eksploziv në të njëjtin avion”, paralajmëron ai.

Në këtë mënyrë, ajo që në pamje të parë duket si një skemë për trafikimin e drogës, ekspozon një problem shumë më të madh: cenueshmërinë e sigurisë së aviacionit nga vetë njerëzit që duhet ta garantojnë atë.

Për udhëtarët e pafajshëm, një etiketë e ndërruar mund të nënkuptojë vite burg, shkatërrim të reputacionit dhe humbje të jetës që kishin ndërtuar. Për aeroportet dhe kompanitë ajrore, është një paralajmërim se siguria nuk mund të garantohet vetëm duke kontrolluar pasagjerët, ndërsa lihen të pambikëqyrura pikat më të ndjeshme të sistemit./Pamfleti nga “The Aviation Hub”

EKSKLUZIVE/ MUHAMED HALILI: Ju rrëfej “aferën e armëve” me Shqipërinë. Si Berisha shkatërroi PPD-në përmes skemave të shërbìmit maqedonas

Muhamed Halili /Sipas rrëfimit të Muhamed Halilit, “afera e armëve” nisi nga frika e drejtuesve të PPD-së se shpërbërja e Jugosllavisë dhe luftërat në Slloveni e Kroaci mund të përhapeshin edhe në Maqedoni. Në këtë klimë, në shtator 1991, drejtuesit e PPD-së vendosën të krijonin një rrjet të fshehtë vetëmbrojtjeje në vendbanimet shqiptare, me argumentin se duhej të ishin të përgatitur për një ndërhyrje të mundshme të JNA-së. Nevzat Halili mori fillimisht drejtimin e organizimit, por drejtuesit e tjerë të PPD-së e detyruan të tërhiqej nga funksioni ushtarak, nga frika se përfshirja e drejtpërdrejtë e kryetarit të partisë mund të sillte ndalimin e PPD-së. Drejtimin më pas, sipas dëshmisë, e mori sekretari i përgjithshëm Mithat Emini.

Halili e vendos këtë organizim në një mjedis ku, sipas tij, edhe qarqe maqedonase po armatoseshin për t’u mbrojtur nga JNA-ja. Ai pretendon madje se ekzistonte një mirëkuptim joformal ndërmjet njerëzve të PPD-së dhe qarqeve të VMRO-DPMNE-së për nevojën e formacioneve të tilla. Problemi, sipas rrëfimit, ishte se pas krijimit të ushtrisë së Maqedonisë strukturat shqiptare nuk u shpërbënë plotësisht. Në maj 1993, ministri i Jashtëm maqedonas Stevo Cërvenkovski ia paraqiti çështjen ministrit shqiptar Alfred Serreqi si provë të ndërhyrjes së Shqipërisë në Maqedoni, ndërsa në nëntor 1993 policia maqedonase goditi strukturën e quajtur nga hetuesit “Batalioni 777”, duke arrestuar Selam Elmazin, Hysen Haskajn, Shenasi Rexhepin, Burim Murtezanin, Refet Elmazin dhe të tjerë.

Pjesa politikisht më e fortë e dëshmisë është ajo që vjen pas arrestimeve. PPD-ja kërkoi lirimin dhe më pas abolimin e të arrestuarve dhe kërcënoi edhe me largimin nga qeveria. Pikërisht në këtë moment shfaqet përplasja me Tiranën. Sipas Halilit, ambasadori i sapoemëruar Shaban Murati u kërkoi deputetëve të PPD-së të distancoheshin nga organizimi, duke e interpretuar atë si një operacion të lidhur me Millosheviqin për destabilizimin e Maqedonisë dhe diskreditimin e Shqipërisë e të shqiptarëve. Halili, përkundrazi, këmbëngul se organizimi kishte lindur si strukturë vetëmbrojtjeje kundër një agresioni të mundshëm të JNA-së.

Arbër Xhaferi dhe Menduh Thaci të mbështetur nga PD në Tiranë. Viztat e emisarëve të PD në Tetovë për të ndihmuar XHaferin. Montimi I aferës së armëve dhe ndërhyrja brutale e Tiranës zyrtare që shkatërroi gjithcka. Ibrahim Rugova qëndroi larg përcarjes dhe tentoi të mbroj vijën zyrtare të PPD

Rrëfimi autentik

Rrëfimi autentik

Në ditët që Maqedonia feston 35-vjetorin e pavarësimit të saj, është e frytshme të përkujtojmë edhe ngjarjet e rrugëtimit të vendit drejt pavarësimit, si dhe sfidat me të cilat u ndesh lëvizja e parë politike në vend, si dhe ambiciet që ushqenin në atë kohë liderë shqiptarë (Berisha dhe Nano) për ta promovuar veten si “mbrojtës” të interesave mbarëkombëtare shqiptare, gjë që solli dobësimin e forcës politike të shqiptarëve në përgjithësi në vendet ku ata vepronin politikisht, me theks të posaçëm në Kosovë (Nano-Millosheviq në Kretë) dhe Maqedoni (PD dhe Berisha).

Një veprim që në vitin 1991 e mori kryesia e Partisë për Prosperitet Demokratik për organizimin e njësive vetëmbrojtëse në vendbanimet shqiptare në Maqedoni, fill para shkatërrimit të Jugosllavisë dhe nisjes së agresionit serb në Slloveni dhe Kroaci, e pagëzuar si “Afera e armëve” nga ana e policisë maqedonase, la pasoja të rënda në funksionimin e lëvizjes politike shqiptare në Maqedoni, si dhe në tërë organizimin politik shqiptar pas kësaj kohe.

Një veprimtari përgatitëse për t’iu kundërvënë aksionit të mundshëm ushtarak të forcave të JNA-së në Maqedoni (kryekomandant i së cilave ishte gjakatari Millosheviq), posaçërisht në vendbanimet shqiptare, mbaroi me burgosjen e pjesëtarëve të forcave paraushtarake shqiptare dhe dorëheqjen kolektive të kryesisë së PPD-së, që vazhdoi më pas me situata të turbullta në skenën politike shqiptare për një kohë të gjatë në Maqedoni, duke vazhduar deri në ditët e sotme.

Edhe pse kishte kaluar një kohë e gjatë e ekzistimit të këtyre forcave, këto veprime të forcave paraushtarake shqiptare establishmenti politik maqedonas i bëri publike më 25 maj 1993, në vigjilje të Asamblesë Parlamentare të OSBE-së, në Romë, ku ministri i Jashtëm maqedonas Stevo Crvenkovski, në praninë e ministrit të Jashtëm turk Ismail Çetin, me një grumbull dokumentacioni të incizuar të aktiviteteve të këtyre forcave, e akuzoi ministrin e Jashtëm shqiptar Alfred Serreqi se Shqipëria po e destabilizon Maqedoninë.

Natyrisht se ky veprim pati efekte pozitive në politikën e jashtme të Maqedonisë, sepse pas këtyre ngjarjeve u bë pranimi i vendit në OSBE, që PPD-ja e kundërshtonte pa plotësimin e kërkesave shqiptare, njohja e pavarësisë së vendit nga ana e Shqipërisë, gjë që e dëmtoi tepër rëndë lëvizjen tonë politike.

Barra e gjithë këtyre aktiviteteve ra në shpinën e PPD-së, e cila këtë e pagoi me zhdukjen e saj nga skena politike në vend.

Për fat të keq të shqiptarëve në Maqedoni, shkatërrimi i PPD-së sot e kësaj dite solli trauma të papara në organizimin politik të shqiptarëve në Maqedoni dhe, si pasojë e kësaj, vendin e PPD-së nuk e zunë forca të idealit kombëtar dhe dijes politike, por forca që synuan dhe synojnë që politikën ta shndërrojnë në burim të pashtershëm të pasurimit vetjak, në përkrahës të krimit dhe korrupsionit.

Fillimet e shpërbërjes së Jugosllavisë: agresioni serb ndaj Sllovenisë dhe Kroacisë

Në fillim të vitit 1991, ushtria jugosllave JNA udhëhiqej dhe ishte nën ndikimin e eprorëve ushtarakë serbë dhe filloi mobilizimin e forcave ushtarake në Maqedoni për të luftuar kundër pavarësimit të Sllovenisë dhe Kroacisë.

Më 6 maj 1991, në kazermën e Splitit, gjatë një proteste të 30 mijë qytetarëve kundër keqpërdorimit të JNA-së në luftën kundër pavarësimit të Kroacisë, u vra ushtari nga Kavadari Sashko Geshovski.

Me të marrë lajmin, udhëheqja e PPD-së të nesërmen thirri një kuvend qendror në fshatin Pirok të Tetovës dhe vendosi që aktivistë të saj të bënin aktivitete derë më derë dhe t’u jepnin instruksione të rinjve shqiptarë t’i iknin mobilizimit për ushtrinë jugosllave. Maqedonasit filluan të mobilizoheshin dhe armatoseshin gati legalisht me arsenalin që e kishte mbrojtja territoriale dhe armë që flitej se vinin nga jashtë.

Kështu, në defilim në Manastir u paraqit aradha e Cërnomarovit, një ish-kryeshef në njësinë rajonale të Punëve të Brendshme në Manastir, ndërsa një deputet nacionalist maqedonas dhe nënkryetar i VMRO-DPMNE-së, Vladimir Gollubovski, deklaroi se kishte në dispozicion rreth 20 mijë të rinj që do të luftonin në raste të posaçme kundër JNA-së së Kadijeviqit.

Nisur nga përvoja e keqe e konfliktit serbo-kroat, ne i frikësoheshim mundësisë edhe të prishjes së marrëdhënieve jo të mira ndëretnike dhe marrjes së një kahjeje jo të pëlqyeshme të një konflikti të mundshëm ndëretnik në Maqedoni.

Në portalin “Civil”, duke rrëfyer për projektin “E kaluara, e tashmja dhe e ardhmja e kontrollit të armatimit në Maqedoninë e Veriut”, më 12 janar 2022, profesori universitar dhe eksperti për siguri, Prof. dr. Ivan Babanovski, deklaron: “Askush nuk e di se ku mbaroi armatimi që Arkan ia dha (Jordan) Mijalkovit. Ndoshta mbaroi nën Pelister, nën kontrollin e Cërnomarovit”, ka deklaruar ai.

E dyta, rreth kësaj teme, në një emision në YouTube, i intervistuar nga gazetari Ivanov, profesori Babanovski deklaron se “më 6 nëntor 1991 në Shkup erdhi Zhelko Razhnatoviq-Arkan (udhëheqës i formacionit paraushtarak ‘Garda vullnetare serbe’) dhe solli dy kamionë me armë. Ai ishte mysafir i ministrit të Brendshëm Jordan Mijalkov, unë atë kohë isha këshilltar i tij”, deklaron profesori. “Atë periudhë kohore nuk isha në shoqërinë e tij, por rrija me ata në hotelin Holiday Inn, hotel Grandin e atëhershëm”, përfundon ai.

Pyetjes ku sot është ai armatim, pas gjithë atyre ditëve, ai i përgjigjet se Arkani e solli armatimin, ishte mysafir i Dane-s (Tanevski), drejtor i Makedonijaturistit, i cili më vonë e mori Holiday Inn-in.

Profesori Babanovski vazhdon rrëfimin duke thënë se “Mijalkov, Done, Gjorgji Naumov (ministri i Drejtësisë) dhe Rade Perishiq, i cili ishte në lidhje martesore me motrën e Jellcinit (presidenti i mëparshëm rus Boris Jellcin), dhe ai bashkë me Arkanin e solli armatimin këtu. Ai armatim mbaroi këtu në Pelister, nën kontrollin e Crnomarovit, dhe deri sot për këtë askush nuk dha përgjigje çka ndodhi”, rrëfen ai.

Të gjendur në një situatë të tillë ku lloj-lloj grupesh maqedonasish armatoseshin dhe të rinjtë e të gjitha republikave filluan të mobilizoheshin për të bërë luftë për interesa të huaja, ne, kryesia e ngushtë e PPD-së, ishim të bindur se ishte vështirë t’i iknim luftës, pasi gjithë republikat e Jugosllavisë ndizeshin flakë dhe JNA bënte kërdi në Bosnjë dhe Kroaci. Filluam të bënim përgatitje për të gjetur burime, për ta armatosur popullatën dhe për të krijuar fond për këtë.

Fillimet e organizimit të forcave të armatosura

Diku në shtator të vitit 1991, Nevzat Halili, kryetar i PPD-së, pas konsultimeve që i kishte bërë më gjerë me Rugovën, e thirri Kuvendin Qendror të partisë në sallën e Kuvendit Komunal në Tetovë. Me të arritur aty, ai na tha se për shkaqe sigurie do të shkonim diku tjetër, duke mos e treguar vendin. Ne vetëm e ndoqëm rrugën e tij. Pas diku gjysmë ore, ne arritëm në qendrën e fshatit Forinë të Gostivarit dhe aty, në një shtëpi, kryetari na informoi se do të krijonim forcat e armatosura, të cilat do ta mbronin popullatën e paarmatosur nga agresioni i mundshëm i ushtrisë jugosllave.

Ky nuk ishte një veprim aventuresk, por përditshmëri e republikave jugosllave, ku secili filloi të mbronte territoret e veta etnike me rojet e natës, si mbrojtje nga masakrat e mundshme të armatës jugosllave.

Gjatë një debati të shkurtër, atij ia bëmë me dije se një gjë e tillë donte konspiracion. Për këtë, Kuvendi e angazhoi Nevzat Halilin të krijonte një rrjet të besueshëm njerëzish dhe këtë të mos e dinin shumë persona.

Më vonë ai e kishte bërë këtë dhe vetë ishte shpallur komandant i batalionit. Me të dëgjuar për këtë lajm, ne, udhëheqja e ngushtë, i bëmë presion të drejtpërdrejtë që të tërhiqej, sepse mendonim se kryetari i partisë nuk duhej të ishte njëherazi komandant batalioni, sepse ajo do të ishte dëm për partinë dhe mund të ndodhte të ngrihej procedurë gjyqësore kundër PPD-së dhe të mbyllej ajo si parti politike.

Më vonë mësuam se Nevzati ishte tërhequr dhe vendin e tij e kishte zënë Mithat Emini, sekretar i përgjithshëm i PPD-së.

Rreziku i shpërthimit të një lufte në Maqedoni dhe Kosovë ishte shumë real, sepse fill pas nisjes së luftës në Kroaci, udhëheqësi kroat Dr. Franjo Tugjman, duke u dhënë privilegje një ish-komunisti, funksionar i lartë kosovar në Federatë dhe Krahinë, Mahmut Bakalli, dhe kryetarit të Lidhjes së Shqiptarëve në Kroaci, Tomë Berisha, në një mbledhje të mbajtur në Stubiçke Toplice, afër Zagrebit, më 19-20 janar 1991, kishin arritur të mbanin një “tubim gjithëkombëtar shqiptar” për shpërthimin e “Frontit të Jugut”.

Këtë opsion luftarak, siç shkruan Hivzi Islami, atëherë kryetar i Partisë Fshatare të Kosovës, e kishin përgatitur mirë kundërshtarët e Dr. Rugovës. “Duket që regjimi i Franjo Tugjmanit, bashkë me T. Berishën, ishin përkujdesur mirë, sepse shpresonin se do ta pranonim kërkesën për hapjen e «Frontit të Jugut»”, shkruan ai (Islami, INA Online, 24.11.2019).

Megjithatë, Rugova, i cili fuqimisht kundërshtonte angazhimin e Bakallit, Tomë Berishës dhe Hisen Ramadanit (komunistë të regjur jugosllavë në shërbim të Tugjmanit), ishte i bindur se Kosova nuk do të shpëtonte pa luftë, sepse rezistencës gandiane një ditë do t’i vinte fundi. Në rast të një lufte të tillë, krejt ishte e qartë se edhe shqiptarët e Maqedonisë do të përfshiheshin.

Andaj lindi edhe nevoja për krijimin e forcave paraushtarake shqiptare, sepse Maqedonia atëherë nuk e kishte ushtrinë e saj, gjë që solli që edhe maqedonasit të kishin frikë nga agresioni i JNA-së. Ekzistojnë fakte të pashkruara, por gojore, të një marrëveshjeje xhentëlmene mes PPD-së dhe VMRO-DPMNE-së për nevojën e krijimit të formacioneve të tilla paraushtarake për rezistencë ndaj një agresioni të mundshëm nga ana e JNA-së.

Kjo gjë ishte vështirë e arritshme të bëhej një kontratë me shkrim me kreun shtetëror, sepse udhëheqësit politikë maqedonas me orientim proserb, siç ishte edhe Gligorov, nuk na besonin neve dhe ne, në lidhje me këtë mundësi, as që kemi biseduar me të. Aq më tepër, kur këtë e dëshmon edhe Andov në librin e tij “Në mënyrën time”, se Millosheviq kishte bërë angazhime konkrete që, me fillimin e pluralizmit në Maqedoni, ta instalonte Gligorovin si kryetar shteti në vend të Goshevit.

Unë kisha marrëdhënie të mira me ministrin e Brendshëm Jordan Mijalkov dhe ministrin e Drejtësisë Naumov dhe shpesh kemi biseduar të vazhdohej tradita e bashkëpunimit të VMRO-së me shqiptarët kundër hegjemonizmit serb, si në kohërat e Hasan Prishtinës. Ministrat vmroistë angazhoheshin me mish e me shpirt t’i iknin ndikimit serb në popullatën maqedonase dhe ndiheshin më afër me kulturën bullgare, gjë që më vonë Qeveria Georgievski filloi ta promovonte.

Situata ndryshoi pas afro dy vitesh. Me formimin e ushtrisë së Maqedonisë, këto forca nuk u shpërbënë, edhe pse Mithati (Emini) më thoshte se i kishte informuar udhëheqësit e pjesëtarëve të këtyre forcave t’i ndërprisnin aktivitetet e tyre.

Pas vetos së Shqipërisë ndaj pranimit të Maqedonisë në KSBE (ku PPD-ja më dërgoi si përfaqësues në delegacionin e Shqipërisë), në maj të vitit 1993, ministri i Jashtëm maqedonas Stevo Cërvenkovski, në Romë, në prani të ministrit të Jashtëm turk Ismet Çetin, e informon ministrin e Jashtëm shqiptar Alfred Serreqi për aktivitetet për armatim të Aradhës ushtarake të shqiptarëve në Maqedoni, që organet hetuese e kishin pagëzuar si “Batalioni 777”, duke e akuzuar se Shqipëria tenton ta destabilizojë Maqedoninë dhe kërkon nga ajo mbështetje për anëtarësim në KSBE, tash OSBE.

Më 3, 4, 5, 6 nëntor të vitit 1993, policia e Maqedonisë, në një aksion të sinkronizuar, bastisi bazën e formacioneve paraushtarake shqiptare, e cila fillimisht kishte qenë e vendosur në një shtëpi private në Çegran, dhe paraburgosi udhëheqësit kryesorë: Selam Elmazin, pastaj Hysen Haskajn, zëvendësministër i Mbrojtjes, Shenasi Rexhepin, komandant i mbrojtjes, Burim Murtezanin, Refet Elmazin e të tjerë, ndërsa Imer Imeri, zëvendësministër i Shëndetësisë, pas tentimit për të kërkuar azil në Konsullatën e Turqisë në Shkup, iku në Shqipëri, ku autoritetet shqiptare i dhanë afat 24 orë ta linte vendin dhe ai kishte shkuar diku jashtë, më duket në Çekosllovaki.

Ditët e arrestimeve, Nevzat Halili dhe unë, si sekretar për Marrëdhënie me Jashtë i PPD-së, ishim në vizitë në Gjermani, prej nga prisnim të shkonim në Strasburg, në Parlamentin Evropian, ku një veprimtar politik i Preshevës na pati caktuar takim me deputeten gjermane Doris Pack.

Pas dy ditëve, unë u ktheva në Tetovë, i painformuar mirë se çka kishte ndodhur, ndërsa Nevzati vazhdoi “vizitën e degëve të PPD-së atje”.

Me të arritur në Tetovë, më kërkuan aktivistë të partisë dhe familjarë të të paraburgosurve dhe mësova se çka kishte ndodhur. Pastaj më kërkoi Mithat Emini, i cili ishte ende në liri, dhe më informoi se çka kishte ndodhur. Të nesërmen, në delegacion me Xheladin Muratin, shkuam në qeveri dhe u takuam me kryeministrin Branko Cërvenkovski, prej të cilit kërkuam urgjentisht të liroheshin të paraburgosurit, por ishte vonë.

Me të mësuar se kisha ardhur nga Gjermania, në sallën e Grupit Parlamentar të PPD-së, në mungesë të kryetarit Halili, më takuan Naser Zyberi, Agim Fazliu dhe Gazmend Ajdaraga; të revoltuar, filluan të bërtisnin dhe kërkuan mbledhje urgjente për ta lëshuar qeverinë.

Lidhur me këtë kërkesë, unë kërkova nga Branko Cërvenkovski të mbanim mbledhje urgjente i tërë Grupi Parlamentar dhe ministrat shqiptarë në qeveri. Ai pranoi. Pas një mbledhjeje shumëorëshe, ku kërkuam lirimin urgjent të të paraburgosurve dhe abolimin e tyre nga kryetari Gligorov, pas diskutimit shumë të ashpër të Xhevdet Hajredinit, të Naserit, Gazmendit dhe Agimit, situata filloi të shtendosej dhe mbledhja mbaroi me përfundimin që të bënim takime të përditshme me ministrin e Brendshëm Fërçkovski, që t’i pengonim arrestimet e reja dhe të gjenim modus që të mos ngrihej padi për personat të cilëve u ishin gjetur armë në shtëpi dhe si të ktheheshin mbi 77 copë armatim i lehtë nga rajoni i Çegranit dhe po aq nga Mali i Thatë-Sarajit, si dhe të mos arrestoheshin komandantët e paarrestuar deri atëherë.

Opinioni shqiptar ishte shumë i shqetësuar për këto arrestime. Partitë politike maqedonase dhe opinioni maqedonas prisnin qëndrimin e PPD-së. Këtë gjë duhej ta bënte Grupi Parlamentar, sepse kryesia e PPD-së nuk funksiononte pas Kuvendit të tretë në gusht të vitit 1993. Ata prisnin që PPD-ja t’i dënonte ashpër këto ngjarje.

Takimi i ambasadorit të emëruar Shaban Murati me Grupin Parlamentar

Pas këtyre ditëve të bujshme, më thirri të më takonte në kafeterinë “Paris”, në Qendrën Tregtare në Shkup, Shaban Murati, ambasador i emëruar i Shqipërisë në Maqedoni, dhe kërkoi një takim të përbashkët me Grupin Parlamentar.

Grupin e thirra për të nesërmen në Kuvendin e Maqedonisë.

Të nesërmen, në praninë e deputetëve, e përshëndeta Shaban Muratin si “vëllai ynë ambasador” dhe e njoftova se kjo kishte qenë një punë e jona e paorganizuar mirë, por me dijen e organeve të shtetit dhe me qëllim të mbrojtjes së popullatës nga agresioni i mundshëm i JNA-së dhe se do të bëheshin përpjekje maksimale që, në bashkëpunim me kryetarin e shtetit Kiro Gligorov dhe kryeministrin Branko Crvenkovski, të liroheshin të paraburgosurit sa më shpejt që të ishte e mundur.

Shaban Murati na dëgjoi, pastaj e mori fjalën duke thënë se këtu ishte në cilësinë e ambasadorit shqiptar në Maqedoni e jo si vëlla, dhe filloi të shpjegonte se ky kishte qenë një aksion i Millosheviqit për destabilizimin e Maqedonisë dhe paraqitjen e Shqipërisë dhe shqiptarëve si destabilizues të Ballkanit dhe se ne duhej t’i dënonim këto ngjarje dhe aktivitete për mbrojtje si një lloj terrorizmi.

Në lidhje me këtë, ne ishim në aktivitete dhe kontakte të përditshme me Cërvenkovskin si kryeministër dhe bisedonim të gjenim zgjidhje maksimale.

Me këtë ne insistonim, me kërcënimin se do ta lëshonim edhe qeverinë, që Gligorov t’i abolonte të burgosurit. Gligorov kishte bazë ta bënte këtë, sepse nuk mori asnjë masë kur Dimitar Crnomarov mobilizoi paraushtarakët e tij dhe rrethoi kazermën e Manastirit, duke synuar ta përzinte JNA-në nga Maqedonia me metodat dhe stilin e Sllovenisë.

Shaban Murati kërkonte paraburgosjen e Nevzat Halilit dhe Mithat Eminit

Pasi doli Shaban Murati nga salla, disa deputetë ngelëm dhe analizuam kërkesën e tij për komunikatë për ngjarjet. Erdhëm në përfundim se duhej të viheshim në mbrojtje të grupit të arrestuar, por nuk duhej t’i zemëronim as përfaqësuesit e ambasadave, të cilët bënin presion mbi ne të mos e radikalizonim situatën me vendim eventual për lëshimin e qeverisë dhe mezi prisnin një prononcim tonin.

Me kujdes të madh e bëra një propozimtekst, për të cilin u prononcuan edhe shumë deputetë, dhe ua dërguam mjeteve të informacionit publik. Në tekst i dënuam veprimet e policisë dhe vendimin për arrestimin e të pafajshmëve, të cilët ishin në mbrojtje të popullatës; theksuam kutin e dyfishtë të policisë dhe shtetit ndaj formacioneve të ngjashme maqedonase dhe kërkuam lirimin e menjëhershëm të të arrestuarve.

Ambasadat e huaja dhe Shaban Murati mbetën të pakënaqur me komunikatën e PPD-së.

Pas këtij takimi, Shaban Murati kërkonte takime të shpeshta jo vetëm me mua, si kryetar i Grupit Parlamentar të PPD-PDP-së, por edhe me Xheladin Muratin si nënkryetar të Parlamentit, Mersim Pollozhanin, Abdurrahman Alitin, Xhevdet Hajredinin dhe me deputetë të tjerë dhe ministra.

Takimet me të, gati të përditshme në kafeterinë “Paris”, fillonin dhe mbaronin me dorëheqjen e kryesisë së PPD-së. Në të vërtetë, këto kërkesa Shaban Murati i pati parashtruar rregullisht fill pas Kuvendit të 3-të të PPD-së, që u mbajt në Shkup në fund të gushtit të vitit 1993, por tash ishin tepër intensive.

Kërkesën për shkarkimin e Nevzat Halilit si kryetar i PPD-së ai e llogariste si të kryer, sepse, siç thoshte ai, Sali Berisha dhe PD-ja ishin nën presion të madh nga ambasadori amerikan në Tiranë, i cili i akuzonte se pas kësaj qëndronte Berisha dhe Shqipëria si destabilizuese e Maqedonisë dhe rajonit.

Gjatë takimeve të mia me Shaban Muratin, fill pas paraburgimit të pjesëtarëve të “Batalionit 777”, ai gjithnjë më bënte pyetje: ku është Nevzat Halili, pse nuk është kthyer në Maqedoni, pse nuk arrestohet Mithat Emini si kryekomandant i “Batalionit 777” etj., dhe kërkonte që të krijohej klimë pa protesta, po qe se paraburgoseshin kryetari Halili dhe sekretari Emini.

Me Mithat Eminin asokohe takohesha çdo ditë në Tetovë, kërkoja nga ai të qëndronte fort se PPD-ja nuk do ta jepte lehtë dhe e njoftoja se çka kërkonte Berisha dhe PD-ja: Maqedonia ta burgoste atë.

Shaban Murati nga Grupi Parlamentar kërkonte detronizimin e Nevzat Halilit nga posti i kryetarit të PPD-së dhe burgosjen e tij. Për këtë ai kishte vënë kontakt edhe me kryesinë e degës së Tetovës pas mbarimit të Kuvendit të Tretë të PPD-së, që u mbajt në Shkup më 31 gusht 1993, ku për një votë dështoi tentativa e degëve të diasporës, udhëhequr nga Shaip Bilalli (Zvicër) dhe Vehap Memishi në Gjermani, dhe e kryesisë së PD-së së Shqipërisë, kryesuar nga Tritan Shehu, sekretar i përgjithshëm i PD-së, e cila ishte e paftuar në Kuvend, por që iu lejua pjesëmarrja aty.

Motivi i angazhimit të të dy kryetarëve të degëve të PPD-së në Zvicër dhe Gjermani, Shaip Bilallit dhe Vehap Memishit, sipas mendimit tim, lidhej me kritikat e ashpra që nëndegët e PPD-së në takimet tona partiake ua bënin atyre për abuzimin e fondeve të PPD-së në diasporë.

Kërkesa të pandërprera për reforma në PPD

Në ndërkohë, në vazhdën e aktiviteteve për reforma në parti pas Kuvendit të III-të dhe koordinimin me Degën e Tetovës dhe kryetarin e saj Menduh Thaçi, si dhe anëtarin e kryesisë Mustafaqemal Qahili, e bëja unë dhe për ecurinë e ngjarjeve e informoja ambasadorin Shaban Murati, i cili pastaj e informonte Sali Berishën për ecurinë e ngjarjeve.

Reformat në PPD, në radhë të parë, nënkuptonin dorëheqjen e kryetarit dhe sekretarit të partisë për përgjegjësitë e tyre për shumë lëshime në udhëheqjen e partisë dhe aferën e armëve.

Insistimi dhe synimi im ishte që ndryshimet në udhëheqje të bëheshin në mënyrë demokratike dhe pa turbullira. Me këtë qasje, në esencë, nuk pajtohej ambasadori Shaban Murati, i cili kërkonte shpejtësi në veprime. Diku më 28 nëntor 1993, në orën 1:30 pas mesnate, në telefon më mori Shaban Murati dhe kërkoi një takim urgjent mes meje dhe atij, me kërkesën e Doktorit, ashtu siç e quanin ata Sali Berishën.

Ambasadorin e njoftova se një takim i tillë ishte i pamundshëm, sepse në orën 4 të mëngjesit duhej të nisesha për aeroport, për në Mynih, në një takim të organizuar nga ana e Blerim Shalës me drejtorin e Institutit për Politikë për Evropën Juglindore.

Duket se këtë refuzim timin Shaban Murati e ka marrë si një sinjal se unë dhe Grupi Parlamentar i PPD-së nuk donim ndryshime dhe kanë vendosur kryesinë e PPD-së ta shkarkonin në mënyrë arbitrare me një koment të ashpër të ATSH-së, në programin satelitor, të cilin supozohej ta kishte shkruar vetë Shaban Murati ose Fahri Balliu, një diplomat tjetër në Ambasadë.

Me t’u kthyer nga Mynihu, në Shtutgart na priti kryesia e degës së PPD-së atje dhe, në drekën që na ofruan, unë dhe Iliri (Luma) mësuam prej tyre se kryesia qendrore kishte dhënë dorëheqje kolektive.

Pas këtij komenti tejet denigrues dhe plot shpifje dhe akuza të kreut të shtetit shqiptar, kryesia e PPD-së jep dorëheqje kolektive.

Të frikësuar se pas dorëheqjes kolektive të kryesisë së PPD-së kryesia e re do të ishte në duart e Grupit Parlamentar, udhëheqja e PD-së së Shqipërisë bëri presion të mbahej në mënyrë jashtëstatutore Kuvendi Qendror në Gostivar dhe aty të zgjidhej kryesia e përkohshme, kryesuar nga Menduh Thaçi, kryetar, Aliriza Lloga, nënkryetar, dhe Rufi Osmani, sekretar i përgjithshëm.

Në rrëfimet e tij të mëvonshme, Rufi Osmani deklaron se ka qenë i dezinformuar nga Sali Berisha, i cili e ka bindur se udhëheqësia e PPD-së na paska vepruar jashtë interesave të Shqipërisë.

Sali Berisha dhe programi satelitor i RTSH-së egërsisht e godasin PPD-në
Përpjekjet e Sali Berishës dhe PD-së për ta shpëtuar veten dhe partinë nga akuzat amerikane për destabilizim të Maqedonisë filluan me aktivitetin e përditshëm denigrues të RTSH-së, programit satelitor (i cili, mes të tjerash, financohej nga fondi i 3% i Kosovës, ku fondi i PPD-së ishte ndër kontribuesit më të mëdhenj).

Koment i Agjencisë Telegrafike Shqiptare – ATSH

“Me kuislingë dhe puthadorë nuk mund të zgjidhen problemet e shqiptarëve”

Burime të mirëinformuara bëjnë të ditur se tani së fundi disa pushtetarë maqedonas po përdorin mjete presioni, shantazhi dhe dhune ndaj shqiptarëve në Maqedoni që ata të mbajnë në krye të forcave politike të tyre elementë të diskredituar të tipit Halili, Emini, Nesimi e të tjerë, të cilët kanë qenë në hallkë si në kurthin e armëve të organizuar nga shërbimet sekrete të Ushtrisë Popullore të Jugosllavisë, ashtu edhe në burgosjen e njerëzve të pafajshëm në Maqedoni. Këta pilatë janë gjithashtu përgjegjës për bllokimin e jetës demokratike të partisë më të madhe politike të shqiptarëve të Maqedonisë; ata janë autorët e konfuzionit në kërkesat e drejta të shqiptarëve, duke ndjekur një politikë bizantine mesjetare, konfuzion të cilin padronët e tyre e kanë përdorur dhe e përdorin me dhelpërinë më të madhe kundër interesave të shqiptarëve.

Tani, pasi realizuan me ta krimin monstruoz, në të cilin pati edhe të vdekur, në burgje ata kërkojnë t’i mbajnë përsëri në ofiqet që kishin për të vazhduar shërbimet e tyre.

Loja me kukulla dhe të shitur, që Beogradi ka luajtur prej kohësh me pllanat, yenelat dhe tërnavcat në Kosovë, cekat, imamët, çupët në Shqipëri, halilët, eminët e nesimët në Maqedoni, është e turpshme aq edhe e diskredituar.

Ish-majorë dhe kolonelë të shërbimit të fshehtë mund t’i përfaqësojnë vetëm ata të cilët i paguajnë, por kurrë interesat dhe të drejtat legjitime të shqiptarëve.

Qarqet e Beogradit duhet ta kenë të qartë se me shqiptarët asgjë nuk mund të zgjidhësh nëpërmjet kuislingëve të tyre, por vetëm me përfaqësuesit legjitimë, të cilët gëzojnë besimin si të shqiptarëve, ashtu edhe të forcave dhe opinionit demokratik ndërkombëtar.

Të luash me të shiturit e popullit tjetër do të thotë të ndjekësh një politikë mesjetare bizantine, aq më tepër në rastin e shqiptarëve, të cilët, ashtu siç e kanë zhvilluar virtytin e besnikërisë ndaj idealit kombëtar, e kanë të zhvilluar edhe përçmimin ndaj kuislingëve dhe puthadorëve. (Flaka e vëllazërimit, e premte, 3 dhjetor 1993)

Pas sulmeve të ashpra që në Kuvendin e Tretë iu bënë udhëheqjes së PPD-së nga Tritan Shehu dhe diskutimeve të ashpra të anëtarëve të Kuvendit nga Tetova, u mor vendimi që të thirrej Kongresi i parakohshëm i PPD-së dhe, ndërkohë, të bëheshin aktivitete për mbajtjen e tij.

“Megjithatë, pas dorëheqjes kolektive të tërë lidershipit të PPD-së në nëntor 1993, skena politike shqiptare ishte në huti (rrëmujë) komplete”, shkruan në librin e tij Diplomacia në tehun e thikës ambasadori gjerman Geert Ahrens, i cili kryesonte negociatat mes qeverisë së Maqedonisë, partive shqiptare PPD-PDP si koalicion i përbashkët dhe partive maqedonase në lidhje me përmirësimin e statusit të shqiptarëve në Maqedoni.

“Në një takim prej dy orë e gjysmë me 50 aktivistë partiakë në Shkup, në lagjen e Karposhit, unë ua sqarova atyre aktivitetet e Grupit të Punës dhe i ballafaqova mendimet e të dy palëve, të ‘moderuarve’ dhe ‘radikalëve’”, vazhdon të shkruajë ambasadori Gert Ahrens.

“Tirana dhe mediumet e saj”, vazhdon Ahrens, “i mbështesnin ‘radikalët’ kryesuar nga Menduh Thaçi dhe Berisha refuzonte ta pranonte liderin e ‘moderuar’ të Grupit Parlamentar të PPD-së, Muhamed Halili, i cili kërkoi nga unë ta merrja në dorë çështjen me presidentin shqiptar.

Unë e bëra këtë dhe në një bisedë 90-minutëshe në Tiranë, më 6 janar 1994, Berisha më tha se të ashtuquajturit ‘të moderuar’ ishin të pamoralshëm, sepse ata ishin të involvuar me tregtinë e armëve”, përfundon Gert Ahrens.

Me t’u kthyer nga Tirana, ku Ahrens ishte emëruar tashmë ambasador i OSBE-së në Shqipëri, ambasadori më thirri në drekë në Tetovë dhe më informoi për bisedën me Sali Berishën dhe refuzimin e tij për t’u takuar me Grupin Parlamentar.

Sali Berisha: Kam përkrahur Arben Xhaferin

Shumë vite më vonë, në një intervistë të gazetarit Emad Mehmedi me Dr. Sali Berishën në Almakos, më 6 mars 2019, ai e pranon se ka pasur rol destruktiv në shkatërrimin e PPD-së për ta shfajësuar veten nga akuzat.

Gazetari Mehmeti:

“A mund të na thoni se në kohë dhe momente të caktuara ju personalisht keni ndikuar që parti ose politikanë të caktuar të dalin më në sipërfaqe në Maqedoni dhe Kosovë?”

“Unë e çmoj pa dallim kontributin e forcave politike shqiptare jashtë Shqipërisë, por në momente të caktuara kam qenë i detyruar të ndërhyj dhe çdo ndërhyrje e kam bërë me keqardhjen më të madhe.

Kam ndërhyrë, kam ndërhyrë para shumë vitesh, kur shërbimi sekret maqedonas, në bashkëpunim me shërbimin sekret shqiptar, në kohë të Ramiz Alisë, kishin shpërndarë disa armë te shqiptarët e Maqedonisë me pretekstin se, po të na sulmojë Serbia, të mbrohemi, se nuk kishte armë vetë Maqedonia.

Çka ndodhi më vonë?

Më vonë, kur unë insistoja në të drejtat e shqiptarëve në Maqedoni, insistoja në hapjen e Fakultetit të Mësuesisë, insistoja në shkollimin e tyre dhe Gligorovi këto premtime nuk i mbajti dot, nuk i mbajti, nuk deshi apo nuk i mbajti, puna e tij, atëherë Gligorovi në qeverinë e tij nxori filmimin për të më akuzuar, filmimin sikur ne kemi futur armë në Maqedoni.

Mirëpo unë kisha filmimin e vitit 1991, kur unë nuk isha fare në pushtet, dhe natyrisht këtë kollaj e rrëzova.

Por problemi është se në reprezaljet që i bënë ata ndaj shqiptarëve qenë barbarë dhe vdiq një mjek nga infarkti i miokardit, nga rrahja dhe keqtrajtimi, dhe kjo më revoltoi. Dhe këtu unë kam ndërhyrë se kishte një gabim edhe disa politikanë shqiptarë që ishin implikuar në këtë gjë dhe, natyrisht, ata që nuk ishin implikuar në këtë gjë… Kam përkrahur Arben Xhaferin.”

Afera e armëve epilogun e saj e mori disa muaj më vonë, pas zbulimit të saj dhe mbarimit të hetimeve.

Më 28 qershor 1994, në Gjykatën Komunale në Shkup, gjykatësi Lubomir Joveski shpalli dënimet për grupin e armatosur.

Korrespondenti i gazetës Flaka e vëllazërimit, Ilir Ajdini, më 28 qershor 1994, në faqen 4 të gazetës, shkruan si vijon:

“…Në arsyetimin e vendimit të vet, gjegjësisht duke shpjeguar pse këta të akuzuar shpallen fajtorë, gjykatësi Joveski pothuajse fjalë për fjalë përsëriti aktakuzën: ‘U dëshmua’, tha ai, ‘se në tetor-nëntor 1991… disa prej të akuzuarve kanë formuar shoqërinë armiqësore, e pastaj disa i janë bashkëngjitur kësaj shoqërie, kanë ndërmarrë disa aktivitete, kanë bërë disa analiza, janë takuar këtu e aty’ e kështu me radhë. Me një fjalë, të gjitha ato që aktakuza i cek si fakte të supozuara, Këshilli Gjyqësor treanëtarësh i pranoi si vepra të kryera, pa marrë në konsiderim asnjë argument që do të shkonte në mbrojtje të të akuzuarve.

Sidoqoftë, përpara anëtarëve të familjeve të të akuzuarve, policëve, gazetarëve, disa personave të tjerë dhe kamerës së televizionit maqedonas, gjykatësi Joveski i shpalli dënimet, sipas të cilave të akuzuarit dënohen si vijon: Mithat Emini (i akuzuari i parë) dënohet me 8 vjet burg, Hasan Agushi (i akuzuari i dytë) me 8 vjet burg, Resmi Ejupi (i akuzuari i tretë) me 7 vjet, Selam Elmazi (i akuzuari i katërt) me 7 vjet, Shenasi Rexhepi (i akuzuari i pestë) 7 vjet, Hysen Haskaj (i akuzuari i gjashtë) 6 vjet, Burim Murtezani (i akuzuari i shtatë) me 5 vjet, Aqif Demiri (i akuzuari i tetë) me 6 vjet, Abdiselam Arsllani (i akuzuari i nëntë) me 6 vjet dhe Eugjen Cami (i akuzuari i dhjetë) me 5 vjet burg.”

Më poshtë gazetari Ajdini shkruan:

“Në fund të këtij raporti (të fundit) nga ‘gjykimi i parë politik në Maqedoninë e re (pas Jugosllavisë)’, të themi se pamja në sallën e gjyqit, pas shqiptimit të dënimeve, ishte tronditëse (askush nga tragjedia e vet nuk bëri dramë, por kjo shihej në sytë e të gjithëve), ndërsa fjala më e shpeshtë që dëgjohej pas përfundimit të të gjithë kësaj ishte — ‘tmerr!’” (10 veta – 65 vjet burg)

Pas shqiptimit të dënimeve reagoi me kumtesë të saj PPD-ja, si vijon:

Farsë gjyqësore kundër proceseve demokratike

Me rastin e shqiptimit të dënimeve të dhjetë shqiptarëve në të ashtuquajturën “Aferë e armëve” nga Gjyqi Komunal i Shkupit, Partia për Prosperitet Demokratik për opinionin lëshon këtë komunikatë:

“Dënimet e shqiptuara dhjetë shqiptarëve në të ashtuquajturën ‘Afera e armëve’ nga ana e Gjyqit Komunal të Shkupit edhe njëherë dëshmuan se Republika e Maqedonisë, mjerisht, gjendet ende larg mundësisë të jetë shtet juridik, ku do të gjykohet sipas ligjit dhe fakteve relevante.

Aktgjykimi i Gjyqit Komunal të Shkupit është shembull shkollor se në Republikën e Maqedonisë sundon voluntarizmi, ndërsa paragjykimet politike janë bazë për rekrutimin e ‘armiqve të shtetit’. Armiq edhe ashtu ka mjaft dhe nuk ka nevojë për prodhimin e tyre.

Partia për Prosperitet Demokratik me sinqeritet priste që Gjyqi ta tejkalonte vetveten dhe ta ndërpriste praktikën e njohur të deritashme kur gjykoheshin përcaktimet politike. Mjerisht, dëshpërimi ynë është i plotë, sepse kjo farsë gjyqësore paraqet një grusht të rëndë ndaj proceseve demokratike, me synim të qartë që ato t’i pengojë, që në Republikën e Maqedonisë ta inaugurojë sistemin e anarkisë, kaosit dhe papërspektivës.

Partia për Prosperitet Demokratik i drejtohet opinionit demokratik në vend dhe më gjerë që t’ua ndërpresë hovin të gjitha tendencave që shpien qartë drejt destabilizimit në Republikë.

Dënimet drakonike në këtë proces të montuar gjyqësor shpien drejtpërdrejt nga kjo. Atëherë nuk do të jetë aspak me rëndësi cili qe fajtori më i madh apo më i vogël. Partia për Prosperitet Demokratik me siguri se jo.”

Arrestimet e përfaqësuesve të “Aferës së armëve” i dënoi kryetari i Republikës së Kosovës, Dr. Ibrahim Rugova, më 13 nëntor 1993, në konferencën e rregullt për shtyp, me këto fjali:

“Për fat të keq, burgosjet filluan këto ditë edhe në Maqedoni, ku u arrestua një grup shqiptarësh”, theksoi kryetari Rugova dhe në vazhdim shtoi: “Për ne këto arrestime janë një formë e njohur e proceseve politike, të cilat bëhen me qëllim të komprometimit të kuadrove shqiptare që kanë filluar të hyjnë në institucionet e Maqedonisë dhe që të komprometohen partitë politike shqiptare sipas një skenari identik me skenarët që zbatohen në Kosovë. Natyrisht, destabilizimi i Maqedonisë është njëri prej qëllimeve të Serbisë. Arrestimet e shqiptarëve në Maqedoni, për fat të keq, u shpallën menjëherë pas deklaratës së Millosheviqit në Beograd, pas takimit me ministrin e Jashtëm grek Papulas…”

Për fat të keq, liderë të PD-së së Shqipërisë, në krye me Sali Berishën, “Aferën e armëve” e shfrytëzuan për dhënien e goditjes fatale organizimit politik të shqiptarëve në Maqedoni. Me veprimet e tyre ata e shlyen nga skena politike Partinë për Prosperitet Demokratik.

Disa ditë pas instalimit të një kryesie alternative në PPD, kryetari i PD-së, Eduard Selami, priti një delegacion të grupit alternativ të PPD-së më 14 dhjetor 1993.

Me rastin e kësaj vizite, Eduard Selami pati deklaruar:

“Kuvendi i Gostivarit është një ngjarje historike për Partinë për Prosperitet Demokratik, si dhe për të gjithë shqiptarët në Maqedoni. Ai shënon një kthesë të madhe të respektimit të normave demokratike në parti. Ai është një fitore e forcave demokratike në parti kundër elementeve të korruptuar, të shitur dhe të implikuar në veprimtari terroriste…”

Këtij kualifikimi idiotesk të Eduard Selamit iu përgjigja menjëherë në Televizionin e Maqedonisë dhe në të gjitha gazetat si vijon:

“‘Kontrabanda’ e shpifur me armë ndoshta është një lloj terrorizmi, por, megjithatë, akti më i lartë i terrorizmit është përpjekja për të shkatërruar PPD-në, akti më i lartë i terrorizmit gjithsesi është përpjekja për të përçarë popullin shqiptar në Maqedoni. Vizita është një akt i dëgjueshmërisë së shërbëtorit ndaj padronit të tij: kësaj radhe dëgjueshmëri dhe servilitet i shërbëtorëve Lloga dhe Xhaferi ndaj padronëve Selami dhe Spahia.”

Euro 2028, Shqipëria pret shortin e dhjetorit! Ja cilët kundërshtarë mund të ketë në kuaIifikuese

Pas përfundimit të edicionit të Nations League 2026/27, vëmendja e kombëtareve evropiane do të zhvendoset te kualifikueset e Kampionatit Evropian 2028. Shqipëria është mes skuadrave që presin të mësojnë kundërshtarët e tyre në rrugëtimin drejt turneut që do të organizohet në Angli, Skoci, Uells dhe Irlandë.

Shorti për fazën kualifikuese do të hidhet më 6 dhjetor, në Belfast të Irlandës së Veriut, ku do të përcaktohet përbërja e 12 grupeve. Formati parashikon gjashtë grupe me nga katër kombëtare dhe gjashtë të tjera me nga pesë skuadra.

Përpara shortit, ekipet do të ndahen në pesë vazo, sipas renditjes së përcaktuar nga rezultatet në Nations League 2026/27. Katër vazot e para do të përmbajnë nga 12 skuadra, ndërsa në vazon e pestë do të jenë gjashtë kombëtare.

Shqipëria do të jetë pjesë e vazos së tretë, ku bëjnë pjesë edhe përfaqësuese si Ukraina, Polonia, Rumania, Izraeli, Gjeorgjia, Maqedonia e Veriut, Mali i Zi dhe Sllovakia. Kjo do të thotë se kuqezinjtë do të përballen me kundërshtarë nga vazot e tjera, ndërsa numri i ekipeve me të cilat do të luajnë do të varet nga grupi ku do të shortohen.

Si sigurohet pjesëmarrja në Euro 2028?

Rregullat e kualifikimit parashikojnë që 12 fituesit e grupeve të sigurojnë automatikisht një vend në fazën finale. Të drejtën e kualifikimit direkt do ta fitojnë edhe tetë skuadrat e renditura më mirë në vendin e dytë.

Katër biletat e tjera do të përcaktohen përmes fazës së playoff-it, që është planifikuar të zhvillohet në mars të vitit 2028. Në këtë proces do të merren parasysh edhe dy vende të rezervuara për kombëtaret pritëse me renditjen më të mirë, në rast se ato nuk arrijnë të kualifikohen drejtpërdrejt.

Faza kualifikuese do të nisë në mars të vitit 2027 dhe do të përfundojë në nëntor të po atij viti. Ndërsa Evropiani i vitit 2028 do të zhvillohet nga 9 qershori deri më 9 korrik, në katër vendet organizatore.

Për Shqipërinë, shorti i dhjetorit do të jetë hapi i parë për të mësuar rrugën që duhet të përshkojë në përpjekje për të siguruar një tjetër pjesëmarrje në Kampionatin Evropian.