Lajme Flesh

Polonia do të prezantojë një program të ri trajnimi ushtarak këtë muaj si pjesë e një plani më të gjerë për të trajnuar rreth 400,000 njerëz në vitin 2026, tha Ministria e Mbrojtjes të enjten.

E nxitur nga pushtimi i Ukrainës nga Rusia, Polonia tani shpenzon më shumë nga PBB-ja e saj për mbrojtje sesa çdo anëtar tjetër i NATO-s. Ajo është rritur në ushtrinë e tretë më të madhe të aleancës, me 216,000 personel, dhe planifikon të zgjerojë forcat e saj me gati një të tretën gjatë dekadës së ardhshme.

I quajtur nga Ministri i Mbrojtjes Wladyslaw Kosiniak-Kamysz si “trajnimi më i madh i mbrojtjes në historinë polake”, programi “Në Gatishmëri” do të jetë vullnetar dhe i hapur për të gjithë qytetarët – nga nxënësit e shkollës deri te të rriturit që punojnë, kompanitë dhe të moshuarit.

Programi do të ofrojë një kurs bazë sigurie, trajnim mbijetese, udhëzime mjekësore dhe klasa kibernetike.

“Vetëm në nëntor dhe dhjetor (…) do të trajnojmë rreth 20,000 persona në trajnim individual, por numri i përgjithshëm…, në aspektin e të gjitha formave të trajnimit, është rreth 100,000 persona”, tha zëvendësministri i Mbrojtjes Cezary Tomczyk në një konferencë.

Ministria planifikon vitin e ardhshëm të trajnojë afërsisht 400,000 persona “individualisht, në grupe, si pjesë e ‘Edukimit me Ushtrinë’, trajnimit rezervist dhe shërbimit të detyrueshëm ushtarak vullnetar”, shtoi Tomczyk.

Azerbajxhani ka vendosur ta përshtasë ushtrinë e saj me standardet e NATO-s, një vendim që shumë ekspertë e kanë interpretuar si një goditje për Rusinë.

Më parë, ushtria azerbajxhanase përdorte kryesisht armë sovjetike dhe ruse. Kalimi në standardet e NATO-s do të thotë se në të ardhmen do të ketë blerje armësh nga anëtarët e NATO-s si SHBA, Gjermania, Franca, Mbretëria e Bashkuar, heqje graduale e pajisjeve të prodhuara në Rusi dhe trajnim personeli mbi sistemet perëndimore

“Baku bashkëpunon ngushtë me ushtrinë turke dhe ministritë e mbrojtjes të vendeve të tjera të NATO-s. Azerbajxhani e ka arritur qëllimin e tij kryesor që nga çlirimi i tokave të tij nga pushtimi”, tha Ilham Aliyev ndërsa priste një delegacion të NATO-s.

Në gusht, mes përkeqësimit të marrëdhënieve me Rusinë, Aliyev deklaroi se Azerbajxhani duhet të jetë gjithmonë gati për luftë. “Nëse ndonjë mendje e sëmurë guxon të kryejë ndonjë provokim kundër Azerbajxhanit, do të pendohet përsëri”, deklaroi ai.

Një protestë kundër ligjit që njeh më shumë se një gjini, dhe që pritet të votohet sot nga ligjvënësit, është duke u mbajtur para Parlamentit.

Protestuesit shprehen se ky ligj sulmon familjen tradicionale, duke prezantuar gjini të reja të paqëna, që kanë për qëllim konfuzionin dhe degradimin e rinisë shqiptare.

Ndër të pranishmit në protestë ishte edhe Lindita Pano, bashkëshortja aktiviste e pastorit Akil Pano.

Gazetarja e Top News e pyeti zonjën Pano lidhur me reagimin që komisioneria e BE-së për zgjerimin, Marta Kos kishte patur pak çaste më herët, duke thënë se ligji është një detyrim që Shqipëria duhet të përmbushë në rrugën drejt BE-së.

Por Pano tha se kjo nuk është e vërtetë. “Nuk është e vërtetë. Askush nuk të detyron. Ne jemi një vend sovran që kemi traditat tona. 21 vende të Bashkimit Europian nuk e kanë këtë ligj”, u shpreh Pano.

Partia Socialiste ka kërkuar përjashtimin me 30 ditë nga parlamenti të Sali Berishës.

Shkak sipas kreut të grupit parlamentar të socialistëve u bënë deklaratat e kreut të demokratëve ndaj ambasadorit të BE-së, Silvio Gonzatos.

“Zoti kryetar i parlamentit i jemi drejtuar komisionit të etikës për të kërkuar përjashtimin për 30 ditë të deputetit Sali Berisha”, tha Balla.

Kryetari i PD-së mohoi akuzat dhe tha se nuk ka bërë asnjë fyerje dhe ka shprehur mendimin dhe bindjet e tij.

“Kam kërkuar nga ky parlament dhe jashtë këtij parlamenti nga ambasadori të na tregojë cilën direktivë sepse ai ka mbështetur këtë ligj dhe zonja Marta Kos deklaron se ai ka mbajtur qëndrimin e BE. Cila direktivë e BE-së përdor terminologjinë e përkatësisë së shumëfishtë gjinore?”, tha Berisha.

Ekspertët paralajmërojnë se Greqia po përballet me një mungesë gjithnjë e më të rëndë të ujit, me situatën më kritike të raportuar në Athinë dhe zonat përreth saj.

Problemi i thatësirës në vend është përkeqësuar ndjeshëm krahasuar me vitin e kaluar, pasi rezervat e ujit vazhdojnë të bien.

Athina, e cila është shtëpia e gati gjysmës së popullsisë së Greqisë, po përjeton presion të veçantë pasi niveli i ujit në liqenin Mornos, burimi kryesor i ujit të qytetit, ka rënë ndjeshëm.

Fotografi Panagiotis Panayiotopoulos tha se ka fotografuar liqenin Mornos që nga viti 2000 dhe ka qenë dëshmitar i ndryshimeve në liqen gjatë viteve.

Panayiotopoulos tha se në vitet e para, vetëm disa çati shtëpish ishin të dukshme mbi liqen, por tani për shkak të efekteve të thatësirës, ??pjesa më e madhe e fshatit është rishfaqur.

Një zbulim arkeologjik në veriperëndim të Kenias ka tronditur botën shkencore, duke sugjeruar se njerëzit e parë në Tokë ishin shumë më të zgjuar dhe shpikës sesa besohej më parë.

Studiuesit kanë zbuluar se paraardhësit e njerëzve që jetonin 2.75 milionë vjet më parë në një vend arkeologjik të quajtur Namorotukunan kanë përdorur mjete prej guri në mënyrë të vazhdueshme për 300 mijë vite rresht, një dëshmi që ndryshon rrënjësisht mënyrën si e kuptojmë evolucionin njerëzor, raporton BBC.

Deri më tani, shkencëtarët mendonin se përdorimi i mjeteve ishte i rastësishëm dhe i përkohshëm, një ide që ky studim e përmbys plotësisht.

“Ne mendonim se përdorimi i mjeteve ishte si një shkëndijë që u shua shpejt. Por kur sheh një vazhdimësi prej 300 mijë vjetësh, kupton se kjo është diçka e qëndrueshme dhe e trashëguar”, tha profesori David Braun, nga Universiteti George Washington në SHBA, i cili drejtoi kërkimin.

Ekipi ndërkombëtar i arkeologëve, pas dhjetë vitesh kërkimesh, gjeti mbi 1,300 fragmente guri të mprehtë, çekiçë guri dhe bërthama, të gjitha të përpunuara me kujdes përmes një teknike të njohur si Oldowan, metoda e parë e njohur e prodhimit të mjeteve prej guri. Sipas Dr. Dan Palcu Rolier, gjeoshkencëtar nga Universiteti i Sao Paulos, këta njerëz të hershëm ishin “shumë më të sofistikuar se ç’mund të mendojmë”.

“Këta individë ishin gjeologë të shkëlqyer. E dinin saktësisht cilat gurë duhej të zgjidhnin dhe si t’i përpunonin. Disa prej mjeteve janë aq të mprehta sa mund të na presin gishtat edhe sot”, tha ai për BBC.

Teknologjia kundër evolucionit biologjik

Zbulimet tregojnë se përdorimi i mjeteve i ndihmoi këta njerëz të mbijetonin në një mjedis që ndryshonte me shpejtësi. Rajoni i Turkana-s, ku ndodhet siti, kaloi nga kënete të gjelbërta në savana të thata dhe gjysmëshkretëtira, sipas Rahab N. Kinyanjui, shkencëtare në Muzeun Kombëtar të Kenias.

Ndryshe nga kafshët që duhej të përshtateshin përmes evolucionit biologjik ose të migronin, këta banorë të hershëm përdorën teknologjinë si mjet mbijetese.

“Ata nuk ndryshuan trupat e tyre për t’u përshtatur, por mënyrën se si gjenin ushqim”, shpjegon Dr. Rolier.

Në shtresat e ndryshme të gërmimeve janë gjetur kocka kafshësh të thyera dhe të prera, që tregojnë përdorimin e mjeteve për të ndarë mishin nga kockat dhe për të gërmuar bimë. Kjo aftësi i lejoi ata të mbeteshin në të njëjtin vend për qindra mijëra vjet, pavarësisht ndryshimeve klimatike ekstreme.

Sfida ndaj teorive të vjetra të evolucionit

Zbulimi i Namorotukunanit sfidon bindjet e deritanishme të komunitetit shkencor, që e lidhnin përdorimin e vazhdueshëm të mjeteve me rritjen e trurit njerëzor rreth 2.4–2.2 milionë vjet më parë.

Por sipas Prof. Braun, mjetet ishin tashmë në përdorim shumë kohë përpara se truri i njeriut të zmadhohej.

“Kemi nënvlerësuar jashtëzakonisht shumë këta njerëz të hershëm”, tha ai.

“Aftësia për të përdorur teknologjinë për t’u përshtatur me ndryshimet e mjedisit mund të gjurmohet shumë më herët sesa kemi menduar, ndoshta deri 2.75 milionë vjet më parë, dhe ndoshta edhe më herët.”

Ky zbulim nuk është thjesht një detaj arkeologjik, është një rishkrim i historisë së njerëzimit.

Ai tregon se rrënjët e kreativitetit dhe inovacionit, cilësi që sot e përcaktojnë qenien njerëzore, janë shumë më të thella në kohë sesa mund ta imagjinojmë. Në vend që të ishin thjesht mbijetues të natyrës, njerëzit e parë ishin shpikës që filluan të kontrollonin botën përreth tyre.

Një nga fitoret më të bujshme në historinë e Shqipërisë përsa i takon futbollit është triumfi kundër Greqisë në vitit 2004. Vetëm pak muaj pas triumfit në Kampionatin Europian ndaj Portugalisë, “helenët” u përballën me Kombëtaren në stadiumin “Qemal Stafa”, ku kuqezinjtë triumfuan me rezultatin 2-1.

Një ditë para ndeshjes, kryeministri i asaj kohe Fatos Nano iu dha “besën” se në rast fitoreje, premiumi do ishte 500 mijë dollarë dhe kështu ndodhi.

Për ta vërtetuar këtë episod ka folur ish-mbrojtësi Rezart Dabulla: “500 mijë dollarëshi është i vërtetë, sepse unë kam qenë pjesë e Kombëtares në atë periudhë. Në ndeshjen ndaj Greqisë kam qenë në stol. Shuma u nda në mënyrë të barabartë. Nuk u bë diferenca se kush luajti dhe kush jo.

Të gjithë lojtarët që ishin pjesë e Kombëtares, edhe ata në stol apo të tjerët në tribunë kanë marrë një shumë të njëjtë. Kemi marrë të gjithë nga 18 mijë dollarë për person. Mos të harrojmë, dollari i asaj kohe nuk kishte vlerën e tanishme”.

Më 4 shtator të vitit 2004, në Tiranë do të zbarkonte ekipi kampion i Europës, Greqia.

“Helenët” pas një super suksesi historik duke fituar për herë të parë kampionatin Europianin ndaj Portugalisë, do të zhvillonin në “Qemal Stafa” ndeshjen e tyre të parë zyrtare për kualifikueset e kampionatit Botëror 2006, kundër kuqezinjve.

Në atë vit kryeministër i Shqipërisë ishte Fatos Nano, i cili e ndoqi nga tribuna VIP e “Qemal Stafës” e këtë përballje dhe pas ndeshjes i dha një premio të madhe të gjithë skuadrës.

Një fitore dhe një emocion i jashtëzakonshëm, i cili nuk do të harrohet asnjëherë, i vulosur nga dy golat fantastik të Edvin Muratit dhe Adrian Aliajt.

Plot 500 mijë dollarë ishte shifra qe ish-kryeministri Nano akordoi si shpërblim për atë fitore ekipin kombëtar.

Bonusi më i madh i dhënë ndonjëherë në vendin tonë mbi futbollistët e kombëtares.

Nano dhe futbolli, një dashuri me premtime burrash; kur ish-Kryeministri

Sot Fatos Nano u nda nga jeta në moshën 73-vjeçare, një figurë politike që edhe sportin e ndihmonte duke mbajtur fjalën dhe premtimin e tij.

Nano vuante nga një sëmundje e rëndë dhe prej disa ditësh ishte i shtruar në spital, për të marrë mjekimin e nevojshëm.

Fatos Nano ishte themeluesi dhe kreu i parë i Partisë Socialiste të Shqipërisë.

Ai ishte njeriu që bëri të mundur transformimin e ish Partisë së Punës që vinte nga trashëgimia komuniste, në një forcë që i rezistoi pluralizmit politik, si një aktore me peshë në skenën shqiptare.

Nano ka qenë kryetar i Partisë Socialiste nga 12 qershori i vitit 1991 e deri në vitin 2005, kohë kur u shkëput nga politika. Një përpjekje e tij e mëvonshme për postin e kreut të shtetit, nuk u mbështet nga Partia socialiste, drejtimin e së cilës e kishte marrë Edi Rama. Gjatë viteve të angazhimit në politikë, që nga viti 1991, ai shërbeu 4 herë si kryeministër i vendit.

Në dhjetor 1990 u emërua sekretar i Përgjithshëm i Këshillit të Ministrave, e një muaj më vonë zv.kryeministër në qeverinë e Adil Çarçanit. Në fund të shkurtit 1991, Ramiz Alia i besoi Nanos postin e kryeministrit, me një mandat të përcaktuar: përgatitjen e tranzicionit të vendit drejt demokracisë liberale dhe ekonomisë së tregut.

Pas zgjedhjeve të 31 marsit 1991, Nano u mandatua kryeministër, detyrë të cilën e mbajti për disa javë, kur dha dorëheqjen për shkak të grevave që kishin nisur në gjithë vendin.

Meritë e padiskutueshme e Nanos në atë periudhë ishte transformimi i PS-së nga një parti e trashëguar nga regjimi komunist në një parti social-demokrate me orientim perëndimor.

Ardhja e demokratëve në pushtet në vitin 1992, solli një periudhë të vështirë për Fatos Nanon.

Më 30 korrik 1993, Nano u arrestua në zyrën e Prokurorit dhe u akuzua për “shpërdorim detyre dhe falsifikim të dokumenteve zyrtare në lidhje me ndihmën italiane” dhe 9 muaj më vonë u dënua me 12 vite burg.

Megjithatë trazirat e vitit 1997 sollën lirimin e tij nga burgu dhe rikthimin aty ku të gjithë socialistët e donin, në krye të PS-së. Tre muaj pasi kishte dalë nga burgu ai udhëhoqi socialistët drejt rikthimit në pushtet, të cilin socialistët e mbajtën për 8 vite, por Fatos Nano pati sërish ulje-ngritjet e tij politike.

Meritë e Nanos, e pranuar edhe nga kritikët, ishte rikthimi i normalitetit në vendin e shkatërruar ekonomikisht si pasojë e firmave piramidale.

E megjithatë postin e kryeministrit e mbajti për një vit, kur vendosi të jepte dorëheqjen në 28 shtator 1998, pak më shumë se dy javë pas vrasjes së Azem Hajdarit.

U largua nga Qeveria, por vijoi të mbante kontrollin e partisë, pavarësisht dallgëve që shoqëruan socialistët në 8 vite.

U rikthye edhe njëherë tjetër kryeministër në 31 korrik 2002 deri në humbjen e zgjedhjeve në qershor 2005, kur u detyrua t’i linte pushtetin kundërshtarit të tij që e kishte burgosur, Sali Berisha.

Prej atij viti ditët i jetonte mes Vjenës ku qëndronte me familjen dhe Tiranës ku vinte sa herë diskutohej se kush do të ishte Presidenti i ri i vendit.

Dëshira e tij për t’u bërë kreu i shtetit nuk iu plotësua as në vitin 2007 kur vendin ia mori Bamir Topi dhe as në vitin 2012 kur Berisha megjithëse e afroi, në fund zgjodhi të ndjerin Bujar Nishani.

Zohran Mamdan, kryetari i ri i Bashkisë së New York-ut shfaqet me shqiponjë. Janë këto fotografi që po kthehen virale në internet, të shkrepura nga i riu me origjinë shqiptare, Erzen Gashi.

“Ka shokë shqiptarë, e ka parë që bëjnë shqiponjën ashtu edhe djali që është në foto me të i ka thënë a po e bëjmë shqiponjën për një foto? Edhe ashtu e ka lëshuar vetë”, u shpreh fotografi Erzen Gashi.

37-vjeçari i lindur në Slloveni, i rritur në ShBA, por me babin nga Kosova dhe mamin nga Mali i Zi tregon për Top Channel takimin e Mamdan gjatë fushatës elektorale me komunitetin shqiptar në New York.

“Fotot e Mandamit që i kam bërë falë një shokut Dritan Fida që më thirri për një event me shqiptarët edhe i njeh se jemi shumë shqiptarë këtu, e donte të dinte më shumë. Duket i vërtetë si në video dhe foto, është njeri i mirë dhe i ëmbël… kollaj mund të flasësh me të, të bësh shoqëri me të”, tha Gashi.

Fitorja e të riut mysliman Zohran Mamdan me prejardhje afrikano-indiane, u cilësua historike dhe Erzeni zbulon si është pritur rezultati i tij.

“Fola me të pak. I tregova që jam mysliman, që jam emigrant. Mua më duket sikur shqiptarët janë për të, kanë besim. Ka kohë që s’ka pasur një atmosferë kaq të mirë se unë që 30 vite jetoj këtu e kam parë këtë qytet duke shkuar poshtë me shtrenjtësi, vështirësi… tash emigrantët kanë frikë në krejt Amerikën dhe kemi besim se do na mbrojë”, u shpreh ai.

Fotoja me shqiponjën shpreson të shumëfishohet, sepse Erzeni ka pasion fotografinë por ka studiuar në sektorin shëndetësor e punon në spital; e beson për një ofertë pune nga kryebashkiaku i ri i New York.

“Ja kam çuar fotot që kam bërë atë ditë dhe i kam thënë që nëse keni nevojë prapë, kisha pasur qejf se më shumë dua fotot e videot sesa punën që bëj”, përfundoi ai.

Moderatorja Neda Balluku, i ka dhënë fund martesës dhjetë vjeçare me Ogren Ballukun, vëllain e zv.kryeministres Belinda Balluku, duke kërkuar zyrtarisht divorcin në gjykatë.

Neda ka kërkuar këtë të hënë në gjykatë divorcin nga Orgen Balluku, teksa kohët e fundit marrëdhënia e tyre ka qenë në krizë.

Ata u njohën në vitin 2010, kur të dy ishin konkurrentë të spektaklit ‘Big Brother Albania’. Një prej çifteve më të përfolur në atë kohë, Neda dhe Ogreni vendosën të martoheshin në vitin 2015. Nga kjo martesë kanë ardhur në jetë dy djemtë, Serzh dhe Zai.

Ndonëse jeta e tyre ka qenë kryesisht private, Neda nuk ka ngurruar herë pas here të rrëfejë në media momente të veçanta nga ky rrugëtim. E mediat rozë shpesh i kanë cilësuar si një ndër çiftet e ekranit që i kanë rezistuar kohës.

Por, kerkesa per divorc vjen vetem pak dite pasi SPAK mori nen akuze zevendeskryeministren Belinda Balluku pikerisht per korrupsion dhe shperdorim detyre, duke ngritur dyshime te medha edhe mbi veprimin e divorcit te vellait te saj.

Nga burime prane familjes mesohet se cifti nuk ka pasur asnje problem, por gjithcka po behet nga frika e hetimit te Belinda Ballukut qe mund te coje ne sekuestrimin e pasurive te saj dhe te familjes se saj.

Ne keto kushte, familja po mundohet te tjeteresoje pasurine, nen mentorimin e motres se Ballukut, te cilen e ka marre si avokate mbrojtese, veprim qe tregon se familja Balluku i beson vetem familjes se saj.

Madje, edhe shume komentues e kane kuptuar kete levizje qe po behet nga Neda Balluku, duke dashur te kalojne pasurine ne emer te saj, me justifikimin se pasuria eshte vene nga puna e saj si opinioniste dhe jo nga vjedhjet galopante te kunates se saj.

DR.URAN BUTKA

Hulumtimin e studimin e veprës së panjohur të Musine Kokalarit e kam nisur qysh në vitin 1992, nëpër arkiva me dokumentet, ditarët, shënimet e veprat e saj dhe shkrova esenë “Mesazhi i Musine Kokalarit”, të cilën e kumtova në 16 shkurt 1993 në sallën e Kuvendit të Shqipërisë dhe e botova në librin tim të parë “Ringjallje, 1996”. Thuajse në çdo përvjetor të ditëlindjes së saj, kam kumtuar për ta ringjallur këtë figurë të jashtëzakonshme të letrave shqipe dhe të politikës, por të kryqëzuar e thuajse të harruar, duke gjetur çdo herë diçka të re në jetën dhe veprën e saj, ende të pazbuluar.

Për të ardhur te ky botim që sapo ka dalë në dritë: “Musine Kokalari një yllësi”, një studim shkencor, historik, letrar, eseistik, antropologjik dhe memuaristik me temën: Musine Kokalari, shëmbëlltyra e bukurisë, muzës, lirisë, qëndresës dhe amshimit. Pas këtij vëllimi studimor, vijnë në botimin e Institutit të Studimeve Historike “Lumo Skendo” shtatë vëllime te tjerë që ngërthejnë veprën e plotë origjinale të Musine Kokalarit, pjesa më e madhe e së cilës përmban vepra të panjohura dhe të pabotuara të Musinesë, të zbuluara në fondet e arkivave dhe të familjes Kokalari. Një kolanë shumë e rëndësishme e veprës së jashtëzakonshme të intelektuales dhe shkrimtares së parë shqiptare, studiueses, etnografes dhe kritikes së njohur, mëtueses së flaktë të lirisë dhe demokracisë, luftëtares së paepur të të drejtave të femrës shqiptare të skllavëruar nga sistemi dhe nga shoqëria e kohës, politikanes që themeloi Partinë Socialdemokrate shqiptare, atdhetares, antifashistes dhe antikomunistes së spikatur (“Fashizmi dhe komunizmi s’kanë ndryshim mes tyre përderisa vrasin njeriun” – shkruan ajo. “Unë s’jam fajtore, s’jam komuniste dhe ky nuk mund të quhet faj. Ti fitove në zgjedhje – i thotë E.Hoxhës – mirëpo unë në burg nuk duhet të jem”.)

Dhe përjetoi pa asnjë faj 20 vjet burg dhe 18 vjet internim nga më të tmerrshmit që ka provuar ndonjëherë njeriu, duke qëndruar e patundur ne idealet e saj si një martire. Por mbeti e pavdekshme, një simbol i lirisë njerëzore dhe i lirisë së shkrimit. Ajo ishte dhe mbeti vetvetja në çdo çast të jetës: e vetme e nisi udhën e shkollimit universitar, e vetme atë të shkrimtarisë, e vetme atë të dashurisë, e vetme atë të politikës, e vetme atë të qëndresës, e vetme edhe atë të vdekjes. Por u shndërrua në një Yllësi. Një figurë emblematike, që do ta ngrinte në piedestal çdo komb i qytetëruar.

DISA MENDIME TË THUKTA NGA VEPRA “MUSINE KOKALARI NJË YLLËSI”:

• “Në odën time të vogël, përballë kam vënë fotografinë e iluministit të shquar, Samiut, të poetit Naim, të patriotit Sotir Kolea, të punëtorit të gjuhës shqipe e të lëvizjes Kombëtare, Jani Vreto, të arsimtarit Koto Hoxhi, të mendimtarit Naum Veqilharxhi, të të nderuarit De Rada dhe të të urtit Aleksandër Xhuvani. Në vetminë time nuk jam vetëm, jetoj me njerëz të nderuar, të ditur e demokratë, që kanë punuar për vendin, për mëmëdhenë gjersa mbyllën sytë. Unë jam nxënësja e tyre”.

• “A nuk është kjo arsyeja që veprat individuale janë më të mira se ato të masave? Atëherë arrita në përfundimin vetëmevete që synimi më i mirë dhe më i madh është që të bëhemi të aftë për veten, kështu mund të ndihmojmë sinqerisht njerëzimin”

• “Megjithatë, nuk ndihesha vetëm, sepse nuk isha me të tjerë, isha me veten, e kuptuar nga vetja ime, duke u gjendur në botën vetjake, në botën individuale. Flisja lirshëm dhe haptas me zemrën time, në një bashkëbisedim të thellë, në një monolog të ëmbël. Dhe ja tek jam e lirë dhe e kënaqur. Ne e kërkojmë lirinë jashtë nesh dhe në fakt ajo gjendet brenda nesh”.

• “Njerëzit që nuk më pranojnë i çmoj po aq sa ata që më pranojnë. Të dyja palët më bëjnë një të mirë, se me përpjekjet e tyre do të kuptoj kur shkruaj mirë dhe çfarë më mungon, duke pasur parasysh që çdo vepër ka pjesën negative që i jep vlerë asaj pozitives. Mendimet e kundërta hapin udhën e kritikës që ka një vlerë të madhe. Në Shqipëri, siç e dini dhe vetë, rrallë mund të gjejmë një kritikë, e cila të jetë analitike edhe pa paramendim. Letërsisë sonë që sot po bie poshtë ose po humbet dalëngadal i mungon kritika letrare, nga shkaku se nuk ka pasur as frymë as kundërshtim mendimesh”.

• “Respekti për Lumo Skëndon është i pakufishëm. Dekalogu i Ballit Kombëtar ishte demokratik”.

• “Mbas Mbledhjes së Mukjes kam marrë pjesë në ‘Ballin Kombëtar’ si socialdemokrate dhe kam qenë përgjegjëse e gazetës ‘Zëri i Lirisë’, në të cilën kam botuar artikuj ku flitet për çështjen e Kosovës në bazë të Kartës së Atlantikut”.

• “Partia SocialDemokrate ka për qëllim kryesor të sigurojë drejtësi shoqërore dhe liri politike. Liria politike konsiston në sigurimin e të drejtës së çdo shtetasi që të ketë lirinë e mendimit, të fjalës, të shtypit, të iniciativës private dhe të votës”.

• “E vërteta që është gjithnjë pak e pëlqyeshme, bën mirë, si ilaç: shëron. Nëse nuk të pasuron, të bën të lirë dhe prandaj është e çmuar, e pakrahasueshme me çdo gjë tjetër”.

• “Dashuria nuk është tjetër veç një ndjenjë që jeton në vetvete e që ushqehet nga vetja, prandaj është vetjake. Kur thyhet, thyhet pa mllef. Ndoshta është momenti më bukur i dashurisë. Nëse dashuria është e bukur, siç thonë, më e bukur është akoma liria e shpirtit”.

• “U thyen prangat e robërisë për të lindur jeta e re, ku gruaja të mos jetë robinjë, por shoqe e jetës, të jetë përgjegjëse për veten e saj dhe të marrë pjesë në të gjitha ngjarjet e kohës, kërkon të dijë se ku rron e përse rron në jetë për të drejtën që ka, si pjesë e pandarë e saj”.

• Musine Kokalari, ishte atdhetare dhe antifashiste.

•Një polemikë e saj me pushtuesit italianë:

-Ne kemi një mision historik: të qytetërojmë Shqipërinë.

-Ne nuk ju kemi thirrur. Ju erdhët me armë. Ne ju pritëm me armë. Na pushtuat.

-Ne do ta civilizojmë vendin, – thanë ata.

-As këtë s’jua kemi kërkuar, të na civilizoni me anën e pushtimit. Ne të rinjtë po mësojmë dhe po ne do ta civilizojmë vendin tonë, që ju e pushtuat.

-Jeni prapa botës.

-Kjo nuk është një arsye që pushtimin ta quajmë shpëtim.

• “Musolini rrëmbeu frenat e vendit e donte të kthente Italinë në perandorinë e dikurshme, duke pushtuar e vrarë popuj të pafajshëm. E prekur nga gjendja e atëhershme, nën pushtimin e saj, shihja tradhtitë dhe hapat prapa të njerëzimit, nga çakejtë e egër dhe të etur për lavdi rrobëronjëse”

• “Më gjeti çlirimi me pasigurinë e rrojtjes. Filloi tragjedia e individit demokrat, nënë diktaturën e proletariatit. Kështu u mbyll epoka e Rilindjes dhe tendenca demokratike nga pozita humaniste që mbron popullin e thjeshtë, njeriun e punës për të shpëtuar nga skllavëria fizike dhe shpirtërore dhe dinjitetin njerëzor. Hyri dhuna dhe gjakderdhja për të shfarosur demokraten dhe gëzimi mizor për gjakderdhje, me forcë e me mospërfillje”.

• “Komunizmi dhe fashizmi s’kanë ndryshim midis tyre, përderisa vrasin njeriun”.

• “Po ju do të më dënoni jo se kam bërë faj, po se ju komunistët nuk lejoni parti tjetër dhe gjeni sebep e thoni se doni të përmbysni pushtetin. Unë s’jam fajtore, s’jam komuniste dhe ky s’mund të quhet faj. Ti fitove në zgjedhje, mirë po unë në burg nuk duhet të jem. Ti më arrestove e thua se jam fajtore. Atë s’e pranoj”.

• “Unë s’i kam kurrkujt borxh dhe askujt s’i kam kërkuar as ndihmë e as lehtësi, as jam ankuar, kur ata që të kanë në dorë, të varrosin për së gjalli 38 vjet me radhë pa të drejtë”.

• “Komunistët më varrosën për së gjalli, vetëm e vetëm se nuk u kërkova falje në gjyq për aktivitetin tim. Dhe pse do kërkoja falje? Unë s’isha komuniste, isha demokrate dhe e shikoja demokracinë si nxënëse e Rilindjes, si dualitet politik. U dënova jo për faj. Por me mua donin të dënonin Rilindjen, vdekjen politike të saj”.

• “Unë nuk kam nevojë të jem komuniste që të dua vendin tim. E dua vendin tim edhe pse nuk jam komuniste.

Unë e dua përparimin e tij. Ju mburremi se keni fituar luftën dhe tani ju jeni fituesi që doni të shuani ata që ju i quani kundërshtarë politikë. Unë mendoj ndryshe nga ju, por unë e dua vendin tim. Ju jeni duke më ndëshkuar për idealet e mia”.

• “Asnjë letër për falje s’ka dërguar që nga viti 1946, preferoi burgun si armike e Partisë dhe tani po vdes e vetme. U mundova ta zhduk, por nuk është e thjeshtë ta zhdukësh një njeri si ajo”, – Enver Hoxha.

• “Shkrimtarëve tanë u kufizohet liria e shkrimit, e pasqyrimit të realitetit dhe këta e dinë se po të shkruajnë atë që është, pa i bërë lustrime, Partia i godet. Kështu edhe shkrimtarët janë mësuar të shkruajnë gjëra të paqena, duke nxjerrë në pah gjoja drejtësinë e shtetit, gjoja lirinë e njerëzve, kur në fakt kjo në Shqipëri nuk ekziston fare, siç thuhet e lustrohet”. Musineja veçon dhe vlerëson pozitivisht Ismail Kadarenë, Bilal Xhaferrin, Zija Çelën e ndonjë shkrimtar tjetër.

• “Krijimtaria ime e shkurtër, pjesërisht e botuar, pjesërisht e humbur, u mbështet mbi tabanin kombëtar të shtratit etnik dhe në realitetin objektiv të kushteve të veçanta të zhvillimit të diferencuar”.

• “Ç’fat tragjik! Më doli edhe sëmundja kundër. Të paktën të kisha pasur pak qetësi në vitet e fundit të jetës sime. Vetëm të mos më humbasin dorëshkrimet. Tjetër gjë s’dua”.

• “Njoha kulturën demokratike. Njoha tragjedinë e përmbysjeve të mëdha revolucionare. Njoha një gjyq special, njoha 16 vjet me përplasje sa andej, këndej. Njoha punën e punëtorit me normë individuale, njoha punën e krahut me normë kolektive, si bujqësinë dhe ndërtimin. Njoha vetminë e vetëkërkuar dhe shoqërinë e rastit në burg dhe gjithë ndryshimet që pësojnë nga ky tërmet i pandërprerë për të konsoliduar diktaturën e proletariatit”.

• Veprën Musinesë e kanë vlerësuar mjaft autorë të shquar, të huaj dhe shqiptarë, që i kam vendosur libër. Disa vargje lapidare të bashkëthemeluesit të Partisë Socialdemokrate, nacionalistit, shkrimtarit dhe filozofit të mërguar, prof. Isuf Luzaj: “Odiseja jote pa shembull të përngjashme: Hëm Vashë, hëm Muzë, hëm Heroinë beteje, Çudite dhe trimat e asaj kohe rebele… Vjollcë nënë borë, nën dritën e hënës,