DELLO ose DILLO (Dilos , Δήλωσ ne greqishte klasike) ne arqipelagun e Cikladheve.
NJIHET SI ISHULLI I APOLLOS (Perendia e drites)
Ne 422 para.e.s athinasit ndertuan tempullin e Apollos ku cdo 5 vjet organizohej festa e Dillos.
Sipas legjendes Lehona polli bijte binjake te zeusit Apollo&Artemide larg zemerimit te Eres.
Pindaro shkruan se banoret dhe njerezit ne pergjithesi e quanin ishullin Dillo por zotet e Olimpit e quanin ylli i tokes se erret qe shihej nga larg gjate nates.
Dillo= dill(geg) diell(tosk)
Helenistet nuk arrijne te shpjegojne kuptimin e fjales Dillo dhe bejne gjithcka per ti veshur origjine nga greqishte duke e lidhur me fjalen greke λύκος (i bardhe i qarte) ose nga folja “δυλω” qe ne greqishte do te thote”tregoj ” , shfaqet . Pra mjafton ti gjejne nje fjale edhe pa lidhje ne greqishte per ti veshur origjinen nga greqishte duke injoruar gjuhen e banoreve te lashte te Greqise ate arvanite.
Te njejten gabim bejne edhe kur kerkojne origjinen e fjales Ciklade kiklade te ciles i japin origjine nga greqishte “kiklo, κύκλω ” = reth , qark. Por ne kete arqipelag nuk kemi asnje forme rethi por kemi vetem shume ishuj te vegjel te shperndare si cikla dheu.
Pse akademiket e Shqiperise nuk kane guxuar te merren me etimologjine e vendbanime ne Greqi ku gjer para nje shekulli shumica e popullsise fliste shqip? Bile akademiket tane te institutit albanologjik dhe akademise se shkencave arrijne gjer aty sa te behen me heleniste se greket duke pohuar se arvanitet zbriten ne Greqi pas pushtimit turk ku faktet tregojne qe ne prag dhe menjehere pas pushtimit turk kemi vetem eksode biblike te epirjote e moreote albanofone dhe asnje gjurme te epirjote e moreote grekofone. Nga latinet quheshin greker per shkak te ritit bizantin por ishin dhe jane greker qe flisnin e flasin shqip.
Pse akademiket tane institucionale kane perqafuar koke e kembe teorite panheleniste e pansllaviste ne lidhje me historine dhe origjinen e shqiptareve? Pse kane injoruar studimet e kolloseve evropjane si Falmerayer, Leibniz, Malte-Broon, Lambertz , Von Han etj etj dhe na jane mbushur librat ne shkolla me deshmite e helenisteve bile na quajne shqiptaredashes edhe antishqiptarin helenist Poucheville e Bayron.
Pse jane injoruar veprat e studjuesve e filologeve arbereshe te viteve 1700-800 si Camarda ,Crispi, Cocco, Dorsa, Masci, etj te cilet ishin edhe profesore te greqishtes klasike dhe latinishtes por qe njihnin mire gjuhen e memes arberishte. Kush me shume se ata kane pasur mundesine ti zotrojne keto arme te fuqishme per nje filolog te madh?
Shqipja nuk erdhi nga kozmosi por eshte gjuha e vjeter se flitej ne gjithe gadishullin e ballkanit dhe ate italik para greqishtes klasike dhe asaj latine me vone.
Pse akademiket shqiptare nuk kane pasur guximin per te analizuar poemat homerike dhe etimologjine e personazheve ne YLLIADE dhe Udhesia ku shumica interpretohen me ane te shqipes se sotme? Homeri apo ai qe shkrojti poemat mitologjike i mori mitet apo tregimet nga populli indigjen por i vuri bishta e leshra duke iu larguar origjinalit.
Pse akademiket shqiptare nuk kane studjuar mesapet dhe mesapishten dhe dialektet pugliese ku kemi nje numer te madh te fjaleve messape te njejta me shqipen e sotme ? Kujtojme se celsi i origjines se shqiptareve jane pikerisht mesapet e gjuha e tyre meqe te gjithe autoret antike shkruajne se mesapet ishin ilire . Por edhe studjuesit bashkekohore pranojne origjinen ilire te mesapeve.
Pra ne vend qe te merren me A. Dalipaj e duke kryqezuar studjues te tjere te rinj qe ju jane kundervene akademise se shkencave dhe institutit albanologjik me njerez te korruptuar te paafte e mosnjohes te fakteve , qe nuk kane bere tjeter vetem tellalle te helenisteve, ti japin pergjigje ketyre pyetjeve e te marrin guximin se nga cilet paguhen ? Kush investon per studjuesit shqiptare qe te heshtin per te vertetat historike. ?
Nga Achille Teti