E PABESUESHME/Shkrirja e akullit zbulon një sekret që nuk është parë prej 6,000 vjetësh!

Shkrirja e akullit alpin në Malet Shkëmbore ka çuar në zbulimin e një pylli me pisha të bardha 5,900-vjeçar. Mbi 30 pemë vlerësohet se janë gjetur nga shkencëtarët gjatë një studimi arkeologjik në pllajën Beartooth në Wyoming. Pemët e zbuluara rishtazi ndodhen në 3,100 metra mbi nivelin e detit, që është 180 metra më lart se vija aktuale e pemëve.

Sipas Cathy Whitlock në Universitetin Shtetëror të Montanës, kjo “na ofron një dritare për kushtet e së kaluarës në lartësi të mëdha, pasi nuk do ta shihni pishën e bardhë (Pinus albicaulis) të rritet në këtë lartësi sot, kjo për shkak se klima ishte më e ngrohtë kur rriteshin këto pemë”.

Mendohet se pemët kanë jetuar 5950 deri në 5440 vjet më parë, kur temperaturat po binin gradualisht dhe për të përcaktuar këtë vijë kohore të historisë dhe moshës së pyllit, ekipi analizoi unazat e tyre dhe përdori datimin me karbon. Për t’iu përgjigjur kësaj pyetjeje, ne i hedhim një sy Antarktidës dhe Groenlandës, ku të dhënat e bërthamës së akullit zbuluan se shpërthimet vullkanike në hemisferën veriore që kanë vazhduar për shekuj me radhë ndikuan në uljen e temperaturave për shkak të prodhimit të sedimenteve ajrore për të zvogëluar dritën e diellit dhe, ndërsa temperatura u bë më e ftohtë, kushtet nënkuptonin se ishte shumë ftohtë për pyllin.

Kjo mbështetet nga modelet klimatike që tregojnë se rënia e temperaturës 5,100 vjet më parë u shkaktua nga shpërthimet e vazhdueshme vullkanike në Islandë, sipas anëtarit të ekipit Joe McConnell në Institutin e Kërkimeve të Shkretëtirës në Nevada. Pasi i panë nga afër pemët, studiuesit vunë re se ato ishin në gjendje të shkëlqyer, gjë që sugjeron se pavarësisht se ishin tharë, ato ishin të ruajtura mirë. Edhe pse nuk ka prova të mjaftueshme për të thënë se mbulimi nga ortekët ndihmoi në këtë, pemët kanë shenja që përputhen me zgjerimin e copës aktuale të akullit.

McConnell vuri në dukje se si copa e akullit u rrit në madhësi për shkak të temperaturave më të ulëta dhe si pasojë “pemët e rrëzuara u varrosën në akull dhe u mbrojtën nga elementët për 5000 vitet e ardhshme”. Rritja e temperaturave ka çuar në shkrirjen e akullit dhe zbulimin e pemëve të fshehura më parë dhe, meqenëse temperaturat pritet të vazhdojnë të rriten në vitet që vijnë, Whitlock thotë se vija aktuale e pemëve “ka të ngjarë të zhvendoset lart me rritjen e temperaturave në dekadat e ardhshme”.

“Ky zbulim u bë i mundur për shkak të ndryshimeve klimatike antropogjene, temperaturat në rritje tani po ekspozojnë zona që janë varrosur nga akulli për mijëvjeçarë”-shtoi ajo. “Ndërsa zbulime të tilla janë interesante shkencërisht, ato janë gjithashtu një kujtesë e trishtueshme se sa të brishta janë ekosistemet alpine ndaj ndryshimeve klimatike.”

Kevin Anchukaitis në Universitetin e Arizonës reflektoi mbi mënyrën se si ky zbulim është një “kapsulë kohore” e vlefshme që mund të “flasë jo vetëm për këto pyje malore 6000 vjet më parë, por edhe për kushtet klimatike që i lejuan ato të ekzistonin”.

Ashpërsohet ligji/ 2 vite burg kush lëviz me makinë pa i bërë kolaudimin

Sesioni i ri parlamentar në shtator do të nisë me diskutimet për Kodin e ri Penal, i prezantuar së fundmi nga Ministria e Drejtësisë. Mes shumë neneve të propozuara, përfshihen ndryshime për kontrollin teknik të mjeteve.

Në nenin e draftit të Kodit të Ri Penal thuhet se moskryerja e kontrollit teknik të mjeteve motorike apo në kundërshtim me ligjin do të konsiderohet kundërvajtje penale që dënohet me gjobë deri në dy vite burg.

“Moskryerja e procedurave të kontrollit teknik të mjeteve motorike, apo kryerja e tyre në kundërshtim me legjislacionin në fuqi, nga personi i cili ka për detyrë ta kryejë atë, kur kanë krijuar apo përbëjnë rrezik për jetën dhe sigurinë e njerëzve gjatë qarkullimit rrugor ose, kur kanë sjellë ndotjen tej normave të lejuara të ajrit, ujërave apo tokës, përbën kundërvajtje penale dhe dënohet me gjobë ose me burgim deri në dy vjet”-thuhet në nen.

“Gjysmën e pasurisë për një Shqipëri të madhe” – Ermal Fejzullahu flet për ëndrrën që e ndjek gjithë jetën

Në një rrëfim të sinqertë dhe emocional gjatë podcast-it “Flet” me Ilnisa Agollin, këngëtari i njohur Ermal Fejzullahu la për pak anash muzikën dhe jetën personale, për të ndarë një pjesë të shpirtit të tij, ëndrrën për bashkimin kombëtar.

Kur u pyet nëse do të sakrifikonte pasurinë për diçka tjetër përveç familjes, përgjigjja e tij nuk vonoi:

“Gjysmën e pasurisë, s’them krejt, gjysmën e pasurisë sot për me u bë Kosovë e Shqipëri një. Për Shqipërinë e madhe. Direkt, sot.”

Tërmeti në Rusi renditet i gjashti, cilët janë 10 tërmetet më të fortë në histori?

Ky është tërmeti më i fuqishëm i vërejtur që nga tërmeti i Tohokut në Japoni në vitin 2011 (me magnitudë 9.1). Tërmeti i Esmeraldas në Ekuador në vitin 1906 dhe tërmeti i Biobio në Kili në vitin 2010 kishin arritur të njëjtën magnitudë.

Sipas të dhënave të ofruara nga Shërbimi Gjeologjik i SHBA-së (USGS), magnituda e tërmetit të Kamçatkës që ndodhi në orën 1:25 të mëngjesit është përllogaritur në 8.8 ballë të shkallës Rihter, duke e renditur atë ndër gjashtë më të fuqishmit e regjistruara ndonjëherë në planet. Tërmeti u regjistrua në një thellësi prej 20.7 kilometrash, afërsisht 126 kilometra nga Petropavlovsk-Kamchatsky, kryeqyteti rajonal. Brenda pak minutash, rrjetet globale të monitorimit sizmik konfirmuan magnitudën e fenomenit.

Në një rajon me popullsi të rrallë, por të monitoruar nga afër, ky tërmet, magnituda e të cilit nuk është parë kurrë në këtë zonë që nga viti 1952, e ka vendosur Kamçatkën midis rajoneve të pakta që kanë përjetuar tërmetet më të forta në histori. Magnituda e tij prej 8.8 e vendos Kamçatkën në të njëjtin nivel me tërmetet historike si tërmeti i Esmeraldas në Ekuador në vitin 1906 dhe tërmeti i Biobio në Kili në vitin 2010, i cili arriti të njëjtën magnitudë.

Tërmeti i sonte është më i fuqishmi i vëzhguar që nga kataklizmi i Tohokut në Japoni në vitin 2011, i cili goditi bregun japonez me një magnitudë 9.1 ballë, duke shkaktuar një cunami shkatërrues dhe një aksident bërthamor në Fukushima.

Gadishulli Kamçatka, një rrip toke prej 1,250 kilometrash, shtrihet në kryqëzimin e pllakave tektonike të Paqësorit. Ky kryqëzim i paqëndrueshëm e bën atë një nga zonat më aktive dhe të monitoruara në planet nga një perspektivë sizmike dhe vullkanike. Në të gjithë botën, vetëm pesë tërmete të regjistruara në shekullin e kaluar e kanë tejkaluar atë të mbrëmjes së sotme.

Pas tërmetit të mbrëmshëm, ja 10 tërmetet më të forta të regjistruara ndonjëherë:

1. Valdivia, Kili – magnituda 9.5 (1960)

2. Sumatra, Indonezi – magnitudë 9.3 (2004)

3. Sound i Princit William, Alaska – magnitudë 9.2 (1964)

4. Tōhoku, Japoni – magnitudë 9.0 (2011)

5. Kamçatka, Rusi – magnitudë 9.0 (1952)

6. Kamçatka, Rusi – magnitudë 8.8 (2025)

7. Ekuadori dhe Kolumbia – magnituda 8.8 (1906)

8. Concepcion, Kili – magnituda 8.8 (2010)

9. Ishujt Rat, Alaska – magnituda 8.7 (1965)

10. Sumatra, Indonezi – magnitudë 8.6 (2005)

Alarme u dhanë gjithashtu në Alaskë, Hawaii dhe përgjatë gjithë bregdetit të Paqësorit deri në Zelandën e Re. Zonat ruse më të afërta me epiqendrën e tërmetit në Gadishullin Kamchatka raportuan dëme dhe evakuime, por jo lëndime serioze.

Epiqendra e tërmetit ndodhej afërsisht 119 kilometra në juglindje të qytetit rus Petropavlovsk-Kamchatsky, një qytet me 180,000 banorë në Gadishullin Kamchatka. U regjistruan disa lëkundje pasuese me magnitudë 6.9 ballë. Vala e parë e cunamit goditi zonën bregdetare të Severo-Kurilsk, vendbanimi kryesor në Ishujt Kuril të Rusisë në Paqësor. Guvernatori lokal Valery Limarenko tha se banorët janë të sigurt dhe do të qëndrojnë në terren të lartë derisa të shmanget rreziku i një vale të dytë.

Horoskopi për ditën e sotme, e enjte 31 Korrik 2025

Nga Paolo Fox

DASHI

Me këtë Hënë në opozitë, me siguri do të ketë tension. Ka pasur kaq shumë ndryshime në jetën tuaj, shumë prej të cilave edhe ju vetë i keni dëshiruar. Disa njerëz mund të mos i kenë pranuar zgjedhjet tuaja, por kjo nuk duhet t’ju shqetësojë aspak.

DEMI

Sipas horoskopit të Paolo Fox (e enjte, 31 korrik 2025), ju jeni krijesa të zakonit, por ndonjëherë futja e ndryshimeve mund të jetë një ndryshim freskues. Nëse keni punë të papërfunduara, është më mirë ta bëni këtë shpejt. Mund të jetë më mirë të adresoni çdo diskutim në fillim të ditës…

BINJAKËT

Shumë lajme po vijnë. Dikush mund të ketë marrë disa lajme interesante disa orë më parë. Me këtë Mars në opozitë, mund të përjetoni edhe disa mosmarrëveshje ose tensione me partnerin tuaj. Yjet këshillojnë kujdes.

GAFORRJA

Muaji gusht do të sjellë një valë emocionesh të forta dhe të sinqerta në jetën tuaj. Po ndjeni një dëshirë të fortë për të lënë pas muajt e errët. Hëna është në një aspekt të favorshëm, edhe nëse vini nga një fazë ku keni qenë disi të tërhequr.

LUANI

Sipas horoskopit të Paolo Fox (e enjte, 31 korrik 2025), jeni të mbushur me një energji të bukur që ju përshkon dhe ju bën të ndiheni mirë. Disave mund të mos u pëlqejë t’ju shohin në qendër të vëmendjes, veçanërisht pasi janë xhelozë dhe ushqejnë pakënaqësi ndaj jush.

VIRGJËRESHA

Kohët e fundit jeni mbingarkuar me angazhime dhe përgjegjësi, dhe e gjithë kjo ka qenë një burim stresi për ju. Po e ndjeni peshën e botës mbi supet tuaja, dhe jo të gjithë kanë forcën për të përballuar presionin. Mundohuni të gjeni pak kohë për t’u çlodhur.

PESHORJA

Prisni edhe pak. Nga 6 gushti, patjetër që do të keni një qiell shumë më të favorshëm dhe produktiv, por deri atëherë, do t’ju duhet të menaxhoni një periudhë stresi mendor dhe fizik që mund t’ju vërë në provë nervat.

AKREPI

Sipas horoskopit të Paolo Fox (e enjte, 31 korrik 2025), kjo Hënë tranzitore në shenjën tuaj sjell një valë të mirëpritur energjie që do t’ju shoqërojë gjatë gjithë muajit. Të gjitha kushtet do të jenë të përshtatshme për forcimin e marrëdhënieve tuaja dhe rikthimin në lojë.

SHIGJETARI

Dëshira juaj për t’u shfaqur është shumë e fortë: nuk duhet të shtypet. Nëse keni investuar kaq shumë energji për të arritur një qëllim që e keni shumë për zemër, së shpejti do të shpërbleheni. Gushti do të jetë një muaj aktiv profesionalisht.

BRICJAPI

Nesër – 31 korrik – do të jetë një ditë mjaft e ngarkuar dhe e tensionuar. Do të përpiqeni të përballeni me çdo sfidë me vendosmëri, edhe nëse gjërat nuk do të shkojnë gjithmonë siç i keni imagjinuar. Duke filluar nga e shtuna, Hëna do të kthehet gjithashtu në një aspekt pozitiv, duke ju lejuar të shijoni një fundjavë më të relaksuar.

UJORI

Sipas horoskopit të Paolo Fox (e enjte, 31 korrik 2025), është dita perfekte për të sqaruar çdo çështje të mbetur pezull. Mos e shtyni për nesër gjithçka që mund të bëni sot, sepse nuk do të merrni të njëjtat rezultate.

PESHQIT

Muaji gusht do ta vërë dashurinë në qendër të vëmendjes. Gjatë orëve të ardhshme, do të keni më shumë nevojë për mbështetjen e të tjerëve, qoftë partneri/partnerja juaj, miqtë apo të dashurit tuaj. Empatia juaj do të vlerësohet.

Tragjedi në autostradë/ Furgoni përplasje fatale me një kamion, humbin jetën pesë persona, policia mbyll aksin

Një aksident tragjik ka ndodhur në autostradën Maribor – Lubjanë të Sllovenisë. Mësohet se nga aksidenti pesë persona kanë humbur jetën dhe një tjetër ka mbetur i plagosur.

Siç raportohet një furgon me shtetas të huaj përplasi një kamion të ndaluar në kolonë, duke shkaktuar këtë tragjedi. Aksidenti ndodhi pak para orës 10:30 pranë daljes Slovenske Konjice.

Për shkak të ngjarjes, autostrada është mbyllur plotësisht në drejtim të Lubjanës, ndërsa janë krijuar kolona edhe në drejtim të Mariborit. Policia vendase ka thënë se do të japë më shumë informacion në një konferencë për shtyp në orët e pasdites.

Tërmet me magnitudë 8.8 ballë në Rusi, alarm për cunami në të gjithë Paqësorin! Evakuime në Japoni dhe SHBA

Një tërmet me magnitudë 8.8 ballë, më i fuqishmi në këtë rajon në gati 73 vite, është regjistruar në orët e para të mëngjesit në zonën detare pranë gadishullit rus Kamchatka, duke shkaktuar cunam në pjesë të Rusisë dhe Japonisë. Autoritetet kanë lëshuar alarme emergjente për banorët e shumicës së vendeve që lagen nga Oqeani Paqësor

Sipas Ministrisë ruse për Menaxhimin e Emergjencave, qyteti Severo-Kurilsk, që ndodhet në pjesën veriore të arkipelagut të Ishujve Kurile, është përmbytur nga uji. Pamje të shpërndara në rrjete sociale tregojnë ujë të furishëm që përshkon rrugët dhe depërton në ndërtesa të këtij qyteti me rreth 2.000 banorë, të cilët janë evakuuar urgjentisht.

Nga Japonia, transmetimet e drejtpërdrejta televizive treguan banorë që largoheshin drejt zonave më të larta, me automjete ose në këmbë, veçanërisht në ishullin verior Hokkaido, ku u shënua një valë e parë cunami me lartësi rreth 30 cm. Eyewitness footage shows tsunami waves crashing onto the coastal town of Severo-Kurilsk in Russia’s Sakhalin region following an earthquake in Kamchatka.

.#WIONUncut #Russia #Tsunami #TsunamiWARNING pic.twitter.com/eAglrfBlJB

— WION (@WIONews) July 30, 2025

Po ashtu, evakuime ka pasur edhe në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.  Guvernatori i Havait, Josh Green, u ka kërkuar njerëzve të ndjekin urdhrat e evakuimit dhe të qëndrojnë të qetë, ndërsa Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, i këshilloi amerikanët të jenë në gatishmëri për paralajmërimet për cunami. Sipas Institutit Amerikan të Studimeve Gjeofizike, tërmeti u regjistrua në orën 01:35 sipas kohës lokale, në një thellësi prej 20.7 kilometrash, rreth 126 kilometra larg nga qyteti kryesor i rajonit të Kamchatka, në skajin më lindor të Rusisë. Fillimisht tërmeti u raportua si 8.0 ballë, më pas u përmirësua në 8.7 dhe përfundimisht në 8.8 ballë. Sipas Akademisë së Shkencave të Rusisë, ky është tërmeti më i fuqishëm i regjistruar në këtë zonë që prej vitit 1952.

30 korrik/ Ja me sa po blihen dhe shiten dollari dhe euro

Sot, më 30 korrik 2025, dollari amerikan blihet me 83.5 lekë dhe shitet me 84.8 lekë.

Euro blihet me 96.8 lekë dhe shitet 97.7 lekë.

Franga zvicerane këmbehet në blerje me 103.5 lekë, ndërsa në shitje me 104.7 lekë.

Paundi britanik blihet me 111.3 lekë dhe shitet me 112.7 lekë.

Dollari kanadez sot në blerje këmbehet me 60.6 lekë, ndërsa në shitje me 62.1 lekë.

Më poshtë, po sjellim të dhënat e këmbimin valutor, për të gjitha monedhat e huaja:

Njerëz që dalin të tmerruar nga banesat/ Publikohen pamjet e tërmetit 8.8 ballë në Rusi! Paralajmërime për cunami në Japoni dhe SHBA

Janë publikuar pamjet nga momenti kur një tërmet i fuqishëm godet rajonin e Kamchatka në Rusi. Si pasojë, siç raportojnë mediat e huaja, ai ka shkaktuar panik dhe evakuime masive.

Tërmeti me magnitudë 8.8 u regjistrua në orët e para të mëngjesit dhe shkaktoi dëme të konsiderueshme në zonat përreth.

Gjatë orëve të fundit, disa shtete, përfshirë Shtetet e Bashkuara dhe Japoninë, kanë lëshuar paralajmërime për cunami dhe urdhra për evakuime.

Sipas ministrit rajonal për emergjenca, Sergei Lebedev, pas tërmetit është regjistruar një cunami me lartësi nga 3 deri në 4 metra.

“Të gjithë duhet të largohen menjëherë nga bregdeti”, theksoi ai në një video të shpërndarë në rrjetet sociale.

Pamjet bëhen virale/ Mjekët nuk dorëzohen, por vazhdojnë operacionin pavarësisht tërmetit 8.8 ballë në Rusi! Momenti kur “shtrëngojnë” pacientin të shtrirë në krevat

Një grup mjekësh në Rusi ka treguar guxim të jashtëzakonshëm duke vazhduar një operacion pavarësisht tërmetit 8.8 ballë. Ngjarja dramatike ndodhi në Kamchatka, ku pavarësisht lëkundjeve të forta sizmike, stafi mjekësor vendosi të mos largohej nga salla e operacionit për të mos rrezikuar jetën e pacientit.

Sipas raportimeve lokale, mjekët që po kryenin operacionin nuk e ndërprenë asnjë moment procedurën, madje ata shihen duke e mbajtur pacientin që të mos lëvizte nga krevati.

Ngjarja ka marrë vëmendje të gjerë në rrjetet sociale, ku shumë qytetarë dhe kolegë të mjekëve i kanë quajtur ata “heronj të vërtetë”.