Komisioni Evropian paraqiti sot një paketë propozimesh për të përgatitur Bashkimin Evropian për zgjerimin e ardhshëm dhe për të garantuar që institucionet e tij të vazhdojnë të funksionojnë në mënyrë efikase edhe nëse numri i anëtarëve rritet përtej 27 vendeve aktuale.
Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, e cilësoi zgjerimin e BE-së si një domosdoshmëri gjeopolitike.
Sipas saj, ndërsa vendet kandidate përparojnë në reformat e tyre, BE-ja duhet të jetë gati t’i mirëpresë ato duke përshtatur institucionet, politikat dhe buxhetin e përbashkët me realitetet e reja.
Aktualisht, tetë vende kanë statusin e kandidatit për anëtarësim, ndërsa Mali i Zi konsiderohet ndër vendet më përpara në proces dhe synon të anëtarësohet në vitet e ardhshme.
Përballë perspektivës së një zgjerimi të mëtejshëm, vendet anëtare kanë diskutuar prej vitesh se si të shmangin ngadalësimin e mëtejshëm të vendimmarrjes dhe si të menaxhojnë buxhetin e BE-së pas pranimit të vendeve të reja.
Sipas propozimeve të reja, për vendet që synojnë anëtarësimin do të kërkohet provë më e fortë e përmbushjes së standardeve evropiane gjatë negociatave.
Këto standarde përfshijnë sundimin e ligjit, mbrojtjen e kufijve, bujqësinë, sigurinë ushqimore dhe funksionimin e tregut të vetëm.
Në këmbim, vendet kandidate do të mund të marrin pjesë në disa programe dhe politika të BE-së edhe përpara anëtarësimit të plotë.
Komisioni propozon gjithashtu që traktatet e ardhshme të anëtarësimit të përmbajnë masa më të forta mbrojtëse për 15 vitet e para, në mënyrë që të ketë pasoja nëse një shtet i ri largohet nga vlerat dhe standardet demokratike të BE-së.
Një çështje veçanërisht e ndjeshme lidhet me Ukrainën dhe sektorin e saj të madh bujqësor.
Për të adresuar shqetësimet e vendeve anëtare, Komisioni propozon kufizimin e ndjeshëm të mbështetjes financiare dhe të aksesit në tregun evropian për disa produkte bujqësore të ndjeshme, ndërsa synon të ndihmojë Ukrainën të rikthejë eksportet drejt tregjeve tradicionale jashtë BE-së.
Komisioni Evropian kërkon gjithashtu që vendet anëtare të përdorin më shumë dispozita të traktateve që lejojnë marrjen e vendimeve me shumicë, në vend të kërkesës për miratimin e të gjitha vendeve.
Kjo do të mund të zbatohej, ndër të tjera, për sanksionet, luftën kundër mashtrimit fiskal dhe disa çështje tatimore në sektorin e energjisë.
Synimi është që një BE me më shumë anëtarë të mos bllokohet lehtësisht nga një ose disa vende që kundërshtojnë një vendim.
Komisioni propozon gjithashtu zvogëlimin e numrit të komisionerëve evropianë.
Aktualisht Komisioni përbëhet nga 26 komisionerë dhe presidentja e Komisionit, me secilin shtet anëtar që ka një përfaqësues në nivelin më të lartë të institucionit.
